Inleiding
Geluidsisolatie speelt een cruciale rol in de bouwsector, zowel in woningbouw als in utiliteitsbouw. Het vermogen om geluid te dempen of volledig tegen te houden, is van essentieel belang voor het comfort van bewoners en het naleven van wettelijke eisen. Een geluidsisolatie van 18 dB (A) is een concreet getal dat vaak in technische specificaties voorkomt. In dit artikel zullen we de betekenis van 18 dB geluidsisolatie verkennen, de onderliggende technologieën en materialen bespreken, en de toepassing in verschillende bouwscenario's uitleggen. De informatie is gebaseerd op gegevens uit betrouwbare bronnen binnen de bouw- en akoestische sector.
Wat Betekent 18 dB Geluidsisolatie?
Geluidsisolatie wordt gemeten in decibel (dB) en geeft aan hoe goed een constructie geluid tegenhoudt. De waarde 18 dB (A) verwijst naar het geluidsreductieniveau dat bereikt wordt door een specifieke akoestische opbouw. Deze waarde is afkomstig uit metingen volgens de norm DIN EN ISO 3744, die gebruikt wordt om geluidsisolatie van akoestische constructies te bepalen.
Akoestische Gegevens van de Solflex Geluiddempende Omkasting
Een voorbeeld van een constructie die geluidsisolatie van 18 dB (A) biedt, is de Solflex geluiddempende omkasting. De akoestische prestaties van deze omkasting zijn gegeven in de volgende tabel:
| Frequentie (Hz) | Geluidsisolatie (dB) |
|---|---|
| 63 | 3 |
| 125 | 2 |
| 250 | 11 |
| 500 | 17 |
| 1000 | 20 |
| 2000 | 22 |
| 4000 | 24 |
| 8000 | 22 |
| 16000 | 23 |
De geluidsreductie is op zijn hoogst 24 dB (A) bij 4000 Hz, en daalt tot 3 dB (A) bij lage frequenties. De meetmethode maakt gebruik van een referentiegeluidsbron en 12 microfoons over een hemisfeer, zoals beschreven in de norm. De geluidsisolatiewaarde is het verschil tussen de metingen van de referentiegeluidsbron (MP1) en de geluiddempende omkasting (MP2).
Let op: De meettolerantie van ±1,5 dB (A) of tolerantiebreedte van 3 dB (A) is niet toegepast in deze metingen. De gepubliceerde waarden zijn daardoor de minimale geluidsisolatiewaarden die bereikt worden.
De Solflex omkasting is gericht op het dempen van geluid bij hoge luchtstroomwaarden in ventilatiesystemen. De drukverliezen over de geluidsisolatieroosters zijn ook gegeven voor verschillende luchtvolumes, zoals weergegeven in de volgende tabellen:
Drukval bij 1500 tot 5000 m³/h:
| m³/h | Drukval (Pa) |
|---|---|
| 1500 | 5 |
| 2000 | 6 |
| 2500 | 7 |
| 3000 | 10 |
| 3500 | 13 |
| 4000 | 16 |
| 4500 | 21 |
| 5000 | 26 |
Drukval bij 5500 tot 9500 m³/h:
| m³/h | Drukval (Pa) |
|---|---|
| 5500 | 9 |
| 6000 | 11 |
| 6500 | 12 |
| 7000 | 13 |
| 7500 | 15 |
| 8000 | 17 |
| 8500 | 19 |
| 9000 | 22 |
| 9500 | 24 |
Deze tabellen tonen aan dat de drukverliezen toenemen met de luchtstroom, maar binnen aanvaardbare grenzen blijven. Dit is belangrijk voor het ontwerp van ventilatiesystemen waar geluidsisolatie van 18 dB (A) een rol speelt.
Geluidsisolatie in Woningbouw en Utiliteitsbouw
In de woningbouw zijn er duidelijke eisen voor geluidsisolatie. De norm NEN 5077 legt de eisen vast voor zowel luchtgeluid als contactgeluid. Voor woningscheidende wanden gelden de volgende eisen:
- Luchtgeluid: Dn;T;A,k ≥ 52 dB
- Contactgeluid: Ln;T;A ≤ 54 dB
Deze eisen zijn opgenomen in het Bouwbesluit (BBL) en zijn bindend voor woningbouwprojecten. In de praktijk betekent dit dat een wand of vloer moet voldoen aan deze akoestische normen.
Voor vloeren is de geluidsisolatie vooral belangrijk bij het dempen van contactgeluid. Dit is het geluid dat ontstaat bij het botsen van voorwerpen of voetstappen. De eisen voor woningscheidende vloeren zijn:
- Luchtgeluid: Dn;T;A,k ≥ 52 dB
- Contactgeluid: Ln;T;A ≤ 59 dB
Deze eisen zijn iets minder strik dan voor wanden, maar voldoen aan de wettelijke vereisten voor comfort en privacy.
Voorbeeld: Duofor Geluidsisolatievloer
De Duofor zwaluwstaartplaatvloer is een bekende oplossing om aan deze eisen te voldoen. Deze vloer is aangebracht op bestaande houten vloeren en wordt gecombineerd met DTS-G geluidisolatiestroken. Dit leidt tot een karakteristiek luchtgeluidsniveauverschil van 55 dB en een contactgeluidniveau van 53 dB.
In vergelijking met een bestaande houten vloer (zonder isolatie) is de geluidsisolatie met de Duofor oplossing aanzienlijk verbeterd. De oude isolatieindex voor luchtgeluid, Ilu,k, is eenvoudig te berekenen met de formule:
Ilu;k = DnT,A,k - 52
Voor een DnT,A,k van 55 dB is de Ilu;k dus 3 dB, wat aangeeft dat de luchtgeluidsisolatie verbeterd is.
Voor contactgeluid geldt de formule:
Ico = 59 - LnT,A
Voor een LnT,A van 53 dB is de Ico 6 dB, wat ook aangeeft dat de contactgeluidsisolatie verbeterd is.
Toepassing in Utiliteitsbouw en Zorggebouwen
In utiliteitsbouw en zorggebouwen zijn de geluidseisen vaak maatwerk. Dit komt doordat de akoestische eisen sterk afhankelijk zijn van de functie van de ruimte. In een zorggebouw, bijvoorbeeld, kunnen verschillende ruimtes andere akoestische eisen stellen.
Eerste Kwaliteit versus Eindkwaliteit
De akoestische eisen worden vaak opgenomen in het Praeventieveregelingsdocument (PvE) en zijn beschikbaar via de website van de RVO. Deze documenten bepalen de eisen per functie en per ruimte. Voor bijvoorbeeld logiesfuncties zijn de eisen iets lager dan voor woningfuncties. In eerdere versies van het Bouwbesluit was de eis voor luchtgeluid 5 dB lager, wat leidde tot een eis van 47 dB voor luchtgeluid en 59 dB voor contactgeluid.
Deze eisen zijn vaak afhankelijk van de opdrachtgever en het advies van een akoestisch adviseur. Dit betekent dat er ruimte is voor afwijkingen, zolang de eisen op de lange termijn voldoen aan de normen en het comfort van gebruikers gewaarborgd is.
Geluidsisolatie in Gevelconstructies
Gevels kunnen ook geluid tegenhouden, vooral in gebieden met verkeersgeluid (spoorweg, autoverkeer, industriële geluiden). Voor gevelconstructies zijn geïsoleerde spouwmuurconstructies vaak voldoende. Deze constructies bestaan uit kalkzandsteen en isolatiematerialen die geluid tegenhouden.
Echter, de zwakke punten in gevelconstructies zijn vaak raamkozijnen en ventilatieroosters. Deze onderdelen kunnen geluid doorlaten, en daarom is het belangrijk om deze te voorzien van:
- Kierdichting
- Suskasten
- Ventilatiefilters
Deze maatregelen helpen om het geluidsniveau binnen het gebouw te beheersen. Voor het ontwerp van dergelijke gevelconstructies wordt verwezen naar leveranciers van glas, ramen en ventilatieroosters.
Technologieën en Materialen voor Geluidsisolatie
Glaswol en Steenwol
Glaswol en steenwol zijn veelgebruikte isolatiematerialen in scheidingswanden en plafonds. Deze materialen werken door geluidsenergie om te zetten in warmte via trillingen.
Knauf Insulation is een toonaangevende leverancier van dergelijke isolatiematerialen. Ze bieden zowel glaswol als steenwol aan, afhankelijk van de toepassing. Houtwol wordt vaak gebruikt voor het verbeteren van de akoestiek in ruimtes.
De Rw-waarde is een maat voor de geluidsisolatie van een scheidingswand. Deze waarde wordt gemeten in een laboratorium en geeft aan hoe goed een wand geluid tegenhoudt. Voor woningbouw zijn Rw-waarden van 50 tot 60 dB typisch.
Let op: De Rw-waarde geeft enkel de prestatie van de wand zelf aan en niet de totale geluidsisolatie van het gebouw. De totale akoestiek is ook afhankelijk van aansluitingen, openingen en andere constructiedetails.
Geluidsisolatie en Wanddikte
De geluidsisolatie van een wand is niet alleen afhankelijk van de dikte, maar ook van de detaillering en de uitvoering van aansluitende constructies. In laboratoriumtesten worden vaak hogere waarden gemeten dan in de praktijk.
Bijvoorbeeld, een wand van 24 cm met een goed uitgevoerde isolatie kan in laboratoriumomstandigheden een Rw-waarde van 60 dB bereiken. In de praktijk is dit vaak iets lager, aangezien aansluitingen en openingen de akoestische prestatie kunnen beïnvloeden.
Als de eisen strikker zijn dan +5 dB of 57 dB, kan dit bereikt worden door een massieve wand te combineren met een voorzetwand. Dit zorgt voor een verdubbeling van de massa en verbetering van de akoestische prestatie.
Samenvatting
In dit artikel hebben we de technologieën, toepassingen en eisen rond geluidsisolatie van 18 dB (A) besproken. Dit niveau van geluidsisolatie is relevant in verschillende bouwscenario's, zoals ventilatiesystemen, woningbouw en utiliteitsbouw. We hebben gezien dat:
- 18 dB (A) geluidsisolatie een concreet maatstaf is voor akoestische prestaties.
- De Solflex geluiddempende omkasting een voorbeeld is van een constructie die dit niveau bereikt.
- In de woningbouw zijn er wettelijke eisen zoals Dn;T;A,k ≥ 52 dB voor luchtgeluid en Ln;T;A ≤ 59 dB voor contactgeluid.
- Duofor vloersystemen en DTS-G stroken zijn effectieve oplossingen om aan deze eisen te voldoen.
- Glaswol en steenwol worden vaak gebruikt in scheidingswanden en plafonds om geluid te dempen.
- Gevelconstructies met spouwmuur en isolatiematerialen kunnen ook geluid tegenhouden, zolang zwakke punten zoals ramen en ventilatie zijn aangepakt.
De keuze van het juiste isolatiemateriaal en constructie is essentieel om aan de akoestische eisen te voldoen en het comfort van gebruikers te waarborgen.
Conclusie
Geluidsisolatie van 18 dB (A) is een technisch relevante waarde die vaak voorkomt in akoestische systemen en constructies. Het is belangrijk om deze waarde te begrijpen in de context van bouw- en akoestische eisen. In de praktijk zorgt een correcte uitvoering van geluidsisolatie voor een comfortabele leefomgeving en voldoening aan wettelijke normen.
De toepassing van akoestische materialen, zoals glaswol, steenwol en geluiddempende systemen, is essentieel voor het behalen van deze geluidsisolatie. De keuze van materiaal en constructie hangt af van de functie van de ruimte, de luchtvolumebehoeften en de akoestische eisen.
Bij het ontwerp en uitvoering van een project is het verstandig om te werken met akoestische adviseurs en te controleren of de gekozen constructie voldoet aan de gestelde eisen. Met de juiste keuzes en uitvoering kan men zorgen voor een optimale geluidsisolatie van 18 dB (A) of hoger.