Voor woningen gebouwd in 2005 is de kans groot dat de isolatie niet aan de huidige normen voldoet. De bouwtechnieken en isolatiematerialen van die tijd zijn aanzienlijk minder efficiënt dan de huidige standaarden. Dit artikel biedt een overzicht van de isolatienormen die op dat moment gelden, de huidige eisen, en hoe eigenaren van woningen uit 2005 deze kunnen moderniseren om ze toekomstbestendig te maken.
Inleiding
De isolatie van een woning speelt een cruciale rol in de energieprestatie. Een goed geïsoleerde woning verliest minder warmte, wat leidt tot lagere energiekosten en een comfortabeler leefmilieu. Voor woningen gebouwd voor 2005 is de isolatie vaak niet aan de huidige normen voldoende. Dit betekent dat verbeteringen noodzakelijk zijn om de woning aardgasvrij te maken en te voldoen aan de streefwaarden van het klimaatakkoord.
In dit artikel zullen we eerst de isolatienormen uit 2005 beschrijven, daarna de huidige standaarden en streefwaarden behandelen, en tenslotte aangeven hoe een woning uit 2005 kan worden aangepast om toekomstbestendig te worden.
Isolatienormen in 2005
In 2005 gold het Bouwbesluit 2012 nog niet. De isolatie-eisen die destijds gold, waren minder streng dan de huidige normen. Ondanks de verbeteringen in de jaren 90 en begin 2000, waren de Rc-waarden van die tijd nog lang niet op niveau met de huidige eisen. Voor woningen gebouwd in 2005 was de Rc-waarde voor gevels bijvoorbeeld nog slechts rond de 4,5 m²K/W, wat tegenwoordig als te laag wordt beschouwd.
Naast de gevelisolatie was de dakisolatie in 2005 ook nog niet op het huidige niveau. De Rc-waarde voor daken lag rond de 6,0 m²K/W. Vloeren werden standaard geïsoleerd met een Rc-waarde van 3,5 m²K/W. Wat betreft glas werd HR-glas gebruikt, maar HR++ glas, zoals tegenwoordig gebruikelijk, was nog niet de norm.
Zoals uit het Bouwbesluit uit die tijd blijkt, was de focus op het verbeteren van de bouwkwaliteit, maar de isolatie-eisen waren nog niet zo hoog als die van later. Dit betekent dat woningen uit 2005, ondanks hun relatief moderne bouwjaar, nog steeds aanzienlijke verbeteringen nodig hebben.
Huidige isolatienormen en streefwaarden
De isolatienormen zijn in de afgelopen jaren aangescherpt. In 2013 is de eis voor glas (U-waarde) aangescherpt naar HR++ glas. In 2015 is de isolatiewaarde voor de dichte delen (Rc-waarde) verhoogd van 3,5 naar 5 m²K/W. Deze veranderingen zijn onderdeel van het streven naar een bijna energieneutrale woning (BENG).
De streefwaarden voor individuele bouwdelen zijn ontworpen om ervoor te zorgen dat woningen die worden verduurzaamd, voldoende geïsoleerd zijn om toekomstbestendig te zijn. Deze streefwaarden zijn niet verplicht, maar ze vormen wel een duidelijke richtlijn voor eigenaren die hun woning willen voorbereiden op aardgasvrije verwarmingssystemen zoals warmtepompen of lagetemperatuurwarmtenetten.
De volgende streefwaarden zijn beschikbaar voor bouwdelen:
- Dak: Rc 8 m²K/W (ongeveer 35 cm isolatie)
- Vloer: Rc 3,5 m²K/W (ongeveer 14 cm isolatie)
- Gevel: Rc 6 m²K/W (ongeveer 26 cm isolatie)
- Paneel: 1,4 W/m²K (geïsoleerd)
- Ramen en kozijnen: 1,0 W/m²K (triple glas in nieuwe kozijnen)
- Voordeur: 1,4 W/m²K (geïsoleerd)
- Ventilatie: Gebalanceerde ventilatie met warmteterugwinning of een ventilatiesysteem met sturing op toe- of afvoer door CO2-meting.
- Kierdichting: qv;10=0,4 dm³/sm² (verbeterde kierdichting van ramen en deuren en aansluiting gevel en dak door een professional)
Deze streefwaarden zijn ontworpen om ervoor te zorgen dat de bouwdelen zodanig zijn geïsoleerd dat ze geen verdere aanpassingen meer nodig hebben bij de installatie van alternatieve verwarmingssystemen.
Toekomstbestendigheid van woningen uit 2005
Voor woningen gebouwd in 2005 is het belangrijk om een grondige inventarisatie van de huidige isolatie uit te voeren. Een isolatiebedrijf kan helpen bij het bepalen van de benodigde aanpassingen. Het doel is om de woning zo goed mogelijk te isoleren, zodat het warmteverlies minimaal is en het mogelijk is om over te stappen op duurzame verwarmingssystemen.
Een woning uit 2005 heeft waarschijnlijk niet aan de huidige Rc-waarden voldaan. Dit betekent dat verbeteringen op meerdere vlakken nodig zijn. Denk hierbij aan:
- Gevelisolatie: Aangezien de Rc-waarde van gevels destijds rond de 4,5 m²K/W lag, is een upgrade naar minimaal 6 m²K/W nodig.
- Dakisolatie: De Rc-waarde van daken in 2005 was rond 6,0 m²K/W. Voor toekomstbestendigheid is een Rc-waarde van minstens 8 m²K/W nodig.
- Vloerisolatie: De Rc-waarde van vloeren in 2005 was rond 3,5 m²K/W. Voor toekomstbestendigheid is een Rc-waarde van minstens 3,5 m²K/W vaak voldoende, maar in sommige gevallen is een hogere Rc-waarde gewenst.
- Beglazing: In 2005 werd HR-glas gebruikt. Voor toekomstbestendigheid is het gebruik van HR++ glas of triple glas in nieuwe kozijnen aan te raden.
Daarnaast is het belangrijk om ook letten op de luchtdichtheid van de woning. Een verbeterde kierdichting en het gebruik van een ventilatiesysteem met warmteterugwinning zorgen voor een betere energieprestatie.
Nieuwbouw en de BENG-eisen
Sinds 1 januari 2021 zijn nieuwbouwwoningen verplicht om te voldoen aan de BENG-eisen (Bijna Energie Neutrale Gebouwen). Deze eisen zijn sterk gericht op het beperken van de energiebehoefte, het verminderen van het gebruik van fossiele brandstoffen en het stimuleren van hernieuwbare energie.
De kenmerken van woningen die voldoen aan de BENG-eisen zijn:
- Gevelisolatie: Nog hogere Rc-waarde, vaak minimaal 4,7 of hoger.
- Dakisolatie: Minimale Rc-waarde van 6,3 m²K/W.
- Triple glas: Gebruik van triple glas in nieuwe kozijnen.
- Luchtdichtheid: Goede luchtdichtheid en kierdichting.
- Ventilatie: Gebalanceerde ventilatie met warmteterugwinning.
Deze eisen zijn veel strenger dan die van de jaren 2000, maar ze zijn ook essentieel om ervoor te zorgen dat nieuwbouw toekomstbestendig is.
Investeren in isolatie: kosten en voordelen
Investeren in isolatie is een belangrijke stap naar een energiezuiniger woning. Voor woningen uit 2005 is het vaak noodzakelijk om meerdere delen van de woning aan te passen om aan de huidige normen te voldoen. De kosten kunnen variëren afhankelijk van de mate van isolatie en de benodigde materialen.
Een inventarisatie door een professioneel isolatiebedrijf kan helpen bij het maken van een realistisch budget. In veel gevallen leiden investeringen in isolatie tot aanzienlijke besparingen op de energierekening en leidt het tot een comfortabeler leefmilieu.
Daarnaast zijn er subsidies beschikbaar voor eigenaars die hun woning verduurzamen. Deze subsidies kunnen het budget behoorlijk verlagen en maken het mogelijk om de benodigde verbeteringen te realiseren zonder een grote financiële druk.
Conclusie
Woningen gebouwd in 2005 zijn vaak niet aan de huidige isolatienormen voldoende. Het is daarom verstandig om een grondige inventarisatie van de huidige isolatie uit te voeren. Een professioneel isolatiebedrijf kan helpen bij het bepalen van de benodigde aanpassingen en het opstellen van een realistisch budget.
De streefwaarden voor bouwdelen zijn ontworpen om ervoor te zorgen dat woningen toekomstbestendig zijn. Door deze streefwaarden in acht te nemen, kunnen eigenaren ervoor zorgen dat hun woning niet alleen energiezuiniger wordt, maar ook voorbereid is op aardgasvrije verwarmingssystemen.
De investering in isolatie is niet alleen gunstig voor het milieu, maar ook voor de eigenaar. Door de energiebehoefte te verminderen, kunnen aanzienlijke besparingen gerealiseerd worden. Daarnaast levert het een comfortabeler leefmilieu op en maakt de woning geschikter voor de toekomst.