In de bouwsector is kwaliteit en veiligheid van het uiteindelijke product en de uitvoering van groeiende belang. Dit geldt met name voor isolatiesystemen, die een essentiële rol spelen in de energieprestaties van een woning. Een ATG (Algemene Technische Goedkeuring) is een technisch certificaat dat dient als garantie dat een product, systeem of methode voldoet aan de vereisten voor een specifieke toepassing. In dit artikel wordt diep ingegaan op de betekenis van de ATG-keuring in de context van isolatie, met een focus op spouwmuurisolatie. De nadruk ligt op de rol van de ATG-keuring voor bouwproducten, installateurs en eindgebruikers, en waarom het voor iedereen van belang is bij renovaties en nieuwbouw.
Wat is een ATG-keuring?
Een ATG staat voor Algemene Technische Goedkeuring of Agrément Technique Général. Het is een formeel technisch advies dat uitsluitend wordt uitgevaardigd voor een specifiek bouwproduct of systeem, bedoeld voor een bepaalde toepassing. De ATG dient om te verifiëren of het product geschikt is voor gebruik in de constructie, zowel qua materiaalkwaliteit als qua installatie- en toepassingsrichtlijnen. Het certificaat wordt voornamelijk gebruikt voor innovatieve bouwproducten waarvoor geen of onvoldoende normen of regelgeving bestaan, zoals bij bepaalde isolatietechnieken.
Volgens de bronnen is een ATG een gunstige beoordeling en gebruiksgeschiktheidsverklaring van een bepaald bouwproduct van één specifieke fabrikant voor een welbepaalde toepassing. Dit certificaat is dus niet een algemeen kwaliteitskeurmerk voor alle producten van een merk, maar specifiek voor een bepaalde techniek of methode. Het certificaat is bedoeld om risico’s te vermijden en het gebruik van innovatieve of minder gereguleerde materialen en systemen op een veilige en betrouwbare manier mogelijk te maken.
De ATG bevat daarnaast instructies voor de installatie of verwerking van het product, en geeft aan dat het product voldoet aan de vereisten van de regels van de kunst op de Belgische markt. Dit betekent dat de installatie en toepassing van het product conform de huidige technische stand van zaken zijn uitgevoerd.
De rol van de ATG-keuring in de isolatiepraktijk
Bij isolatieprojecten – en met name bij spouwmuurisolatie – speelt de ATG-keuring een cruciale rol. Spouwmuurisolatie is een techniek waarbij isolatiemateriaal wordt aangebracht in de bestaande spouw van een metselwerkmuur. Deze methode is populair bij renovaties van bestaande woningen, omdat het relatief eenvoudig en kostenefficiënt is. Aangezien het echter gaat om een ingreep in een bestaande constructie, zijn er strikte eisen qua kwaliteit, duurzaamheid en veiligheid.
Een ATG-keuring voor spouwmuurisolatie zorgt ervoor dat het gekozen isolatiemateriaal geschikt is voor deze toepassing. Het certificaat dient als bewijs dat het product is geëvalueerd op basis van gedocumenteerde prestaties, zoals thermische isolatie, waterdichtheid en eventuele neveneffecten zoals luchtdichtheid of schimmelvorming. Daarnaast geeft het een duidelijke richtlijn voor de manier waarop het isolatiemateriaal moet worden aangebracht, inclusief de benodigde apparatuur en technieken.
Voorwaarden voor spouwmuurisolatie
Volgens de bronnen zijn er meerdere voorwaarden die moeten worden voldaan voordat spouwmuurisolatie kan worden uitgevoerd. Deze worden gereguleerd door de ATG-keuring:
De woning moet geschikt bevonden worden. Een erkende aannemer moet dit beoordelen. Er worden speciale inspecteurs ingezet die controleren of de spouwmuur in staat is om de isolatie op te nemen en of de constructie niet al aangetast of verouderd is.
Het isolatiemateriaal moet ATG-gecertificeerd zijn. Niet elk isolatiemateriaal is geschikt voor spouwmuurisolatie. Het moet aan de eisen voldoen die zijn opgenomen in de ATG-keuring.
De installateur moet erkend zijn. Installateurs die spouwmuurisolatie uitvoeren, moeten door een erkende ATG-houder zijn gecertificeerd. Dit betekent dat ze de benodigde opleidingen hebben gevolgd en geslaagd zijn in een examen. De erkende installateurs worden ook regelmatig gecontroleerd via audits en werfbezoeken.
De apparatuur die wordt gebruikt, is vastgelegd in de ATG. Niet elke installateur mag willekeurige apparatuur gebruiken. De ATG-systeemhouder bepaalt welke apparatuur geschikt is voor de toepassing en hoe deze moet worden ingezet.
De manier van toepassing is nauwkeurig beschreven. De ATG-keuring bevat duidelijke instructies voor de uitvoering. Dit omvat details over hoe het isolatiemateriaal moet worden verwerkt, hoe de spouw moet worden voorbereid en wat de eventuele extra maatregelen zijn die noodzakelijk kunnen zijn.
Waarom is een ATG-keuring belangrijk voor eindgebruikers?
Voor eindgebruikers – d.w.z. de eigenaren van de woning – is de ATG-keuring een waardevolle garantie. Het biedt extra zekerheid over de kwaliteit en de duurzaamheid van de isolatie. Een woning die is geïsoleerd volgens een ATG-gecertificeerde methode, heeft een grotere kans op langdurige prestaties en minder kans op schade of terugkeerproblemen. Bovendien kan het ATG-attest worden gebruikt bij de aanvraag voor subsidies en premies.
Subsidies en premies
Een van de voordelen van ATG-gecertificeerde isolatie is dat eindgebruikers er financiële voordelen mee kunnen behalen. Zo is het mogelijk om recht te hebben op een isolatiepremie van de distributienetbeheerder, die bedraagt 5 euro per vierkante meter spouwmuur die na-isoleert. Daarnaast telt spouwmuurisolatie mee als onderdeel van de ingrijpende energetische renovatie (IER), waardoor ook de totaalrenovatiebonus en BENO-pass in aanmerking kunnen komen.
Deze voordelen zijn alleen toegankelijk indien de isolatie is uitgevoerd door een erkende installateur die werkt volgens een ATG-gecertificeerde methode. Dit benadrukt nogmaals de belangrijkheid van het kiezen van een ATG-gecertificeerde aannemer of isolatiepartner.
Kwaliteitsgarantie en controle
Bij een ATG-gecertificeerde isolatie wordt er niet alleen het product gecontroleerd, maar ook de uitvoering. De installateur moet voldoen aan bepaalde kwaliteitsstandaarden, en na de uitvoering wordt er een verklaring van overeenkomstigheid uitgevaardigd. Deze verklaring garandeert dat de isolatie volgens de ATG-richtlijnen is uitgevoerd en dat de kwaliteit is getest.
Daarnaast worden installateurs gecontroleerd via audits, werfbezoeken en monsternames. Dit betekent dat er regelmatig controles zijn om te zorgen dat de kwaliteit over het algemeen wordt gehandhaafd en dat er geen afwijkend of minderwaardig werk wordt uitgevoerd.
ATG-keuring en de rol van erkende installateurs
Een ATG-keuring is niet alleen gericht op het product of systeem zelf, maar ook op de installateur of aannemer die de isolatie uitvoert. Erkende installateurs moeten voldoen aan bepaalde kwaliteits- en opleidingsnormen. Ze moeten de benodigde opleidingen volgen en een examen afleggen, waarna ze erkend worden als ATG-gecertificeerde installateur.
Deze erkende installateurs worden opgenomen in een register en zijn toegang gegeven tot het gebruik van ATG-gecertificeerde producten en systemen. Ze hebben bovendien toegang tot speciale trainingen en technische ondersteuning van de ATG-houder. Dit zorgt ervoor dat de installateur niet alleen het materiaal goed kent, maar ook de juiste technieken en procedures gebruikt bij de toepassing.
Erkende installateurs kunnen ook voordelen bieden aan eindgebruikers, zoals garanties op het werk, extra inspecties of ondersteuning bij eventuele klachten. Dit betekent dat de keuze voor een ATG-gecertificeerde installateur niet alleen een garantie is op de kwaliteit van het product, maar ook op de uitvoering van de isolatie.
Kwaliteitscontrole en inspecties
Bij de aanleg van isolatie of bij het controleren van bestaande isolatie is kwaliteitscontrole essentieel. Dit is van toepassing op zowel nieuw aangebrachte isolatie als op isolatie die al jaren in gebruik is. In dit opzicht speelt de ATG-keuring ook een rol in de kwaliteitscontrole van isolatieprojecten.
Inspectie van isolatie
Een ATG-gecertificeerde isolatie is onderhevig aan regelmatige inspecties. Deze inspecties kunnen visueel of technisch zijn. Visuele inspecties laten zien of er tekenen zijn van schade, veroudering of afwijkende installatie. Technische inspecties kunnen bestaan uit het nemen van monsters van het isolatiemateriaal om de eigenschappen te bepalen, zoals de warmtegeleiding, dichtheid of eventuele schimmelvorming.
Na de inspectie wordt er een gedetailleerd rapport samengesteld met aanbevelingen voor verbeteringen of eventuele herstellingen. Dit is vooral van belang bij oudere woningen waarin de isolatie al jaren in gebruik is. Een gedetailleerde inspectie helpt om eventuele tekortkomingen te identificeren en verbeteringen aan te brengen.
Kwaliteitscontrole door de ATG-houder
De ATG-houder heeft de verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat het systeem en de producten conform de ATG-richtlijnen zijn gebruikt. Dit betekent dat er regelmatig controles worden uitgevoerd via audits, bezoeken en monsternames. Deze controles zijn bedoeld om ervoor te zorgen dat de kwaliteit van het product en de uitvoering over het algemeen wordt gehandhaafd.
De ATG-houder is verantwoordelijk voor het publiceren van de ATG-keuring en voor het certificeren van installateurs. Zij zorgen ervoor dat het systeem niet alleen aan de eisen voldoet bij de eerste toepassing, maar ook in de praktijk blijft voldoen aan de vereisten.
De voordelen van een ATG-keuring voor bouwbedrijven en aannemers
Voor bouwbedrijven en aannemers is het verkrijgen van een ATG-keuring een waardevolle investering. Het zorgt niet alleen voor vertrouwen bij klanten, maar ook voor toegang tot subsidies en premies. Bovendien is het een garantie dat het product en de methode conform de regels van de kunst zijn uitgevoerd.
ATG-gecertificeerde bedrijven kunnen bijvoorbeeld beter meewerken met energiediensten, distributienetbeheerders en de overheid bij de uitvoering van groene projecten. Ze kunnen subsidies aanvragen, premies ontvangen en hun projecten beter positioneren op de markt. Bovendien is er een verhoogde kans op klanttevredenheid, omdat het product en de uitvoering zijn getest en gecontroleerd.
Bijvoorbeeld: Isolatie & Renovatie Verhoeven is sinds 1 juli 2012 een ATG-gecertificeerde installateur. Dit betekent dat het bedrijf niet alleen het ATG-attest heeft verkregen, maar ook de benodigde controles en audits heeft doorlopen. Het bedrijf is daarmee een erkend partner in de isolatiesector en kan zijn klanten vertrouwen bieden in de kwaliteit van het werk.
Conclusie
De ATG-keuring is een essentieel instrument in de bouwsector, met name bij isolatieprojecten. Het biedt garanties over de kwaliteit van het product, de uitvoering en de duurzaamheid van de isolatie. Voor eindgebruikers is het een waardevolle garantie op de prestaties van hun woning, terwijl het ook toegang biedt tot subsidies en premies. Voor installateurs en aannemers is het een manier om hun kwaliteit te bewijzen en zich professioneel te positioneren op de markt.
In de praktijk betekent het dat een ATG-keuring niet alleen een technische goedkeuring is, maar ook een maatregel van vertrouwen, veiligheid en duurzaamheid. Het is een onderdeel van de kwaliteitscultuur in de bouwsector en helpt bij het verhogen van de energieprestaties en de levensduur van woningen. Voor iedereen die betrokken is bij isolatieprojecten – van de bouwprofessional tot de eigenaar van de woning – is het begrijpen van de ATG-keuring een essentieel onderdeel van de besluitvorming en de uitvoering van isolatieprojecten.