Inleiding
In de huidige bouwpraktijk en renovaties wordt steeds meer aandacht besteed aan duurzaamheid en gezondheid. Een cruciale factor bij het kiezen van isolatiemateriaal is het vermijden van schadelijke stoffen zoals CFK’s (chlorofluorocarbonaten). Deze stoffen zijn verantwoordelijk voor de beschadiging van de ozonlaag en het broeikaseffect, en kunnen schadelijke gevolgen hebben voor de mens en het milieu. Het gebruik van CFK-vrije isolatie is daarom niet alleen een verantwoordelijke keuze, maar ook een noodzakelijke stap in de richting van een duurzamere toekomst.
Dit artikel biedt een gedetailleerde overzicht van CFK-vrije isolatiematerialen, hun toepassingen, eigenschappen en voordelen. Aan de hand van actuele informatie uit betrouwbare bronnen, zoals leveranciers en producenten van isolatiematerialen, worden de meest relevante opties voor woningisolatie besproken.
Wat zijn CFK’s en waarom zijn ze schadelijk?
CFK’s, afgekort van chlorofluorocarbonaten, zijn synthetische chemische stoffen die in het verleden veel werden gebruikt in producten zoals spuitbussen, koelinstallaties en isolatiematerialen. Deze stoffen hebben een negatieve impact op het milieu en de gezondheid:
- Ozonverlies: CFK’s zijn een van de belangrijkste oorzaken van het gat in de ozonlaag, wat leidt tot verhoogde UV-straling op aarde.
- Broeikaseffect: CFK’s hebben een hoge Global Warming Potential (GWP), wat betekent dat ze een krachtige bijdrage leveren aan klimaatverandering.
- Gezondheidsrisico’s: Er zijn verbanden gelegd tussen CFK’s en mogelijke afwijkingen bij ongeboren baby’s, evenals andere negatieve gezondheidseffecten.
De internationale gemeenschap heeft dit erkend, en CFK’s zijn wereldwijd sterk gereguleerd of volledig verboden. In de bouwsector is het gebruik van CFK-vrije isolatiematerialen daarom niet alleen wettelijk verplicht in veel gevallen, maar ook een verantwoordelijke keuze.
CFK-vrije isolatiematerialen: overzicht en eigenschappen
Er zijn meerdere CFK-vrije isolatiematerialen beschikbaar die geschikt zijn voor gebruik in woningisolatie. Deze materialen worden gekenmerkt door hun milieuvriendelijkheid, goede isolatiewaarden en toepasbaarheid in verschillende situaties. Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste opties.
1. Polyurethaanschuim (PUR)
Beschrijving:
Polyurethaanschuim (PUR) is een populaire keuze voor CFK-vrije isolatie. Het wordt vaak gespoten of gespritzd op het oppervlak dat geïsoleerd moet worden. PUR is een tweecomponenten schuim dat naadloos aangebracht wordt en zich goed hecht aan verschillende materialen, zoals hout, beton, steen en kunststof.
Toepassingen:
- Vloerisolatie (via de kruipruimte of via de buitenmuur)
- Dakisolatie (binnen- en buitenzijde)
- Wand- of gevelisolatie
Eigenschappen:
- Zeer goede isolatiewaarden
- Gesloten celstructuur die vocht effectief tegenhoudt
- Dampdoorlatend
- Rot- en schimmelvrij
- Vormvast en duurzaam
- Naadloos aangebracht, wat leidt tot een optimale thermische prestatie
Voordelen:
- Grote isolatiekracht met een relatief dunne laag
- Toegankelijkheid van de kruipruimte blijft bewaard
- Werkt effectief tegen het zogenaamde "schoorsteeneffect"
- Milieuvriendelijk en recyclebaar
Toepassing via kruipruimte:
Via de kruipruimte wordt PUR direct tegen de vloer gespoten, wat zorgt voor een naadloos en duurzaam resultaat. Vooral in kruipruimtes met hoge vochtigheid is dit een sterke keuze, omdat het schuim vocht effectief tegengaat.
Toepassing op daken:
Bij daken wordt PUR aan de binnenzijde van het dakbeschot aangebracht, wat zorgt voor een naadloze en dichte isolatie. Dit is vooral geschikt voor zowel bestaande als nieuwe daken.
Toepassing op gevels:
PUR kan ook worden gebruikt voor gevelisolatie. Het wordt direct tegen de binnenkant van het spouwblad aangebracht, wat koudebruggen en het schoorsteeneffect voorkomt.
Levensduur:
De levensduur van PUR is zeer lang en wordt vaak gelijkgesteld aan de levensduur van de woning zelf.
Bronnen:
3. Pur’fect Roof Wall Floor HFO
5. Vloerisolatie met PUR
6. Dak- en gevelisolatie met PUR
2. Hard polyisocyanuraat schuim
Beschrijving:
Hard polyisocyanuraat schuim is een CFK-vrije isolatieplaat die vaak wordt gebruikt in de dak- en daksysteemindustrie. Het wordt vaak cacheerd met glasvlies om te verhogen de stabiliteit en toepasbaarheid.
Toepassingen:
- Dakisolatie
- Daksystemen
- Dakbanen
Eigenschappen:
- Hoogwaardige thermische isolatie
- Gecacheerd aan één of beide zijden
- Gereinigd van zand en talk
- Voldoet aan bouwnormen en brandklasse eisen
Voordelen:
- 100% CFK-vrije productie
- Goede stabiliteit en duurzaamheid
- Eenvoudig verwerken in combinatie met dakmaterialen
Toepassing in dakbanen:
Bij dakbanen met vlamtoepassing wordt het glasvlies bovenaan gebruikt. Bij kunststof dakbanen is het geperforeerde gecoat glasvlies bovenaan gericht. Deze cacheering zorgt voor een betere verwerking en verbinding met het dakmateriaal.
Levensduur:
Het hard polyisocyanuraat schuim heeft een lange levensduur en is geschikt voor zowel tijdelijke als permanente toepassingen in de bouw.
Bronnen:
2. IKO enertherm BM
4. IKO enertherm MG
3. Vloerisolatieparels
Beschrijving:
Vloerisolatieparels zijn een andere CFK-vrije optie voor vloerisolatie. Deze parels zijn gemaakt van een lichtgewicht materiaal dat een hoge isolatiewaarde biedt.
Toepassingen:
- Vloerisolatie in kruipruimtes
- Vloeren met hout of betonconstructies
Eigenschappen:
- Zeer hoge isolatiewaarden met een dunne laag
- Voldoende groot om niet door ventilatieroosters te gaan
- Waterafstotend
- Recycleerbaar
Voordelen:
- Verlaagt luchtvochtigheid in kruipruimtes
- Verhindert vochtstijging vanuit de bodem
- Bescherming tegen roestvorming en rot in balken en leidingen
- Eenvoudig aan te brengen en snel klaar
Toepassing in kruipruimtes:
Vloerisolatieparels zijn ideaal voor kruipruimtes. Ze worden meestal op de bodem van de kruipruimte aangebracht en vullen de ruimte effectief. Omdat de parels groot genoeg zijn, blijft de kruipruimte toegankelijk voor eventuele onderhoudswerkzaamheden.
Levensduur:
De levensduur van vloerisolatieparels is lang, en ze zijn duurzaam en milieuvriendelijk.
Bronnen:
5. Vloerisolatieparels
Toepassing per ruimte en situatie
CFK-vrije isolatiematerialen zijn geschikt voor verschillende ruimtes en situaties binnen een woning. Hieronder wordt uitgelegd hoe deze materialen specifiek worden toegepast in daken, vloeren en muren.
1. Daken
PUR schuim en hard polyisocyanuraat schuim zijn beide geschikt voor dakisolatie.
- Binnenisolatie: PUR wordt vaak aangebracht aan de binnenzijde van het dakbeschot. Dit zorgt voor een naadloos resultaat en een hoge isolatiewaarde.
- Buitenisolatie: Hard polyisocyanuraat schuim kan ook gebruikt worden aan de buitenkant van het dak. Hier wordt vaak een beschermende coating aangebracht om de isolatie te beschermen tegen zon, regen en wind.
Voordelen:
- Naadloos aangebracht voor optimale isolatie
- Effectief tegen vocht en tocht
- Voldoet aan bouwnormen en brandklasse eisen
Bronnen:
3. Pur’fect Roof Wall Floor HFO
6. Dakisolatie
2. Vloeren
Voor vloerisolatie worden PUR schuim of vloerisolatieparels gebruikt.
- Via kruipruimte: PUR schuim wordt direct tegen de vloer aangebracht, wat zorgt voor een naadloze en duurzame isolatie.
- Via buitenmuur: In gevallen waar de kruipruimte niet toegankelijk is, kan PUR ook via de buitenmuur worden aangebracht.
- Vloerisolatieparels: Deze zijn ideaal voor kruipruimtes. Ze zijn waterafstotend, recycleerbaar en voorkomen vochtstijging.
Voordelen:
- Voldoet aan hoge ecologische standaarden
- Effectief tegen vocht en roestvorming
- Lekker wooncomfort door het voorkomen van vochtige vloeren
Bronnen:
3. Pur’fect Roof Wall Floor HFO
5. Vloerisolatieparels
3. Muren en gevels
PUR schuim is een ideale keuze voor gevel- of wandisolatie.
- Binnenkant: Het schuim wordt direct tegen de binnenkant van het spouwblad aangebracht. Dit zorgt voor een naadloze en duurzame isolatie.
- Voordeel van PUR: Het schuim hecht op vrijwel alle materialen, volgt de contouren nauwkeurig en voorkomt koudebruggen.
Voordelen:
- Naadloze isolatie voor optimale thermische prestaties
- Voldoet aan hoge ecologische eisen
- Langdurige duurzaamheid
Bronnen:
6. Wandisolatie
Duurzaamheid en milieuvriendelijkheid van CFK-vrije isolatie
De keuze voor CFK-vrije isolatiematerialen is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de gezondheid van de bewoners. Hieronder worden de milieuprestaties van de genoemde isolatiematerialen verder toegelicht.
1. Emissies en CO2-voetafdruk
- PUR schuim: Tijdens de productie wordt geen CFK gebruikt. Het heeft bovendien een lage GWP (Global Warming Potential), wat betekent dat het een verhoogde bijdrage levert aan klimaatverandering.
- Hard polyisocyanuraat schuim: Ook hier wordt geen CFK gebruikt. De productie is verder duurzaam en eenvoudig in te passen in bestaande bouwprocessen.
- Vloerisolatieparels: Deze zijn recycleerbaar en hebben een hoge eco-efficiëntie. Daarnaast voorkomen ze vochtstijging en rotvorming, wat leidt tot een langere levensduur van de woning.
2. Toekomstbestendigheid
CFK-vrije isolatiematerialen zijn ontwikkeld om de toekomstige eisen van duurzaamheid en energiebesparing te kunnen aan. Omdat ze milieuvriendelijk zijn, voldoen ze aan huidige en toekomstige wettelijke regelgeving.
3. Energiebesparing
- Hoog isolerend vermogen: Het hoge isolerend vermogen van PUR en hard polyisocyanuraat schuim leidt tot minder energieverbruik voor verwarming en koeling.
- Lage thermische geleiding: PUR heeft een thermische geleiding van 0,026, wat betekent dat het effectief warmte vasthoudt.
Bronnen:
3. Pur’fect Roof Wall Floor HFO
6. Dak- en gevelisolatie
Conclusie
De keuze voor CFK-vrije isolatie is een verantwoordelijke en verstandige keuze, zowel voor het milieu als voor de gezondheid van de bewoners. Met de beschikbaarheid van duurzame en hoogwaardige materialen zoals PUR schuim, hard polyisocyanuraat schuim en vloerisolatieparels is het mogelijk om woningen te isoleren zonder schadelijke stoffen in te zetten.
Deze materialen zijn geschikt voor gebruik in daken, vloeren en muren, en bieden een hoge isolatiewaarde, lange levensduur en milieuvriendelijke eigenschappen. Daarnaast zijn ze eenvoudig in te passen in bestaande en nieuwe woningen, waardoor ze een flexibele en toekomstbestendige oplossing bieden.
De toepassing van deze isolatiematerialen draagt bij aan een betere leefomgeving, lagere energiekosten en een gezondere woning. Het is daarom aan te bevelen om bij elke isolatieprojectie te kiezen voor CFK-vrije en duurzame materialen.