Wanneer en hoe lang moet je in isolatie bij corona?

De maatregelen rondom corona en de noodzaak van isolatie zijn in de loop van de pandemie continu aangepast. Voor eigenhuizen, woningbouwmaatschappijen en woningontwikkelaars kan het belangrijk zijn om te begrijpen wat de huidige richtlijnen zijn, zowel voor gezondheidsredenen als voor eventuele bouw- of renovatieprojecten die in het kader van isolatie of quarantaine worden geïmplementeerd of verstoord. In dit artikel wordt ingegaan op de huidige situatie van corona-isolatie in Nederland, op basis van de meest recente richtlijnen en onderzoeken.

Introductie

De omstandigheden waarin corona-geïnfecteerde personen zich in isolatie moeten bevinden, zijn aangepast naarmate de ziekte minder ziekmakend is geworden, de vaccinatiegraad is toegenomen en de varianten veranderd zijn. In dit artikel worden de huidige richtlijnen, de besmettelijke periode, en de aanbevelingen voor het beëindigen van de isolatie besproken. Daarnaast wordt ingegaan op de rol van testen, het belang van isolatie voor kwetsbare personen en de invloed op het dagelijks leven, zoals werken of woningprojecten.

De informatie is gebaseerd op betrouwbare bronnen, waaronder richtlijnen van de GGD, wetenschappelijke studies en richtlijnen van het RIVM. Wanneer de bron van een bepaalde informatie niet duidelijk is of wanneer er verschillende interpretaties zijn, wordt dit expliciet aangegeven.

De huidige situatie van corona-isolatie

Geen verplichte isolatie meer

Sinds de herfst van 2023 is het niet meer verplicht om in isolatie te gaan als je positief test op corona. Dit besluit is genomen vanwege de overgang naar de endemische fase van het virus, waarin corona als een standaard luchtwegvirus wordt beschouwd, vergelijkbaar met griep. De omikron-(sub)varianten zijn minder ziekmakend dan eerdere varianten, en het immuunschild van de bevolking is toegenomen door vaccinatie en eerdere besmettingen.

De richtlijn voor zelftesten bij klachten is sinds 10 maart 2023 vervallen. Dit betekent dat het niet langer verplicht is om bij klachten direct te testen en in isolatie te treden. Echter, het is nog steeds belangrijk om rekening te houden met kwetsbare personen, zoals ouderen of mensen met chronische aandoeningen, die een hoger risico lopen op ernstige verloop.

Invloed op woning- en renovatieprojecten

Voor woningontwikkelaars, eigenaren en bouwbedrijven kan het verlies van verplichte isolatie maatregelen ertoe leiden dat werknemers minder vaak de bouwplaats of woning verlaten bij corona-klachten. Echter, bij vermoeden van een besmetting blijft het verstandig om tijdelijk de werkzaamheden stil te leggen om risico’s op verspreiding van het virus te beperken. Bij renovaties in gezinnen kan het ook belangrijk zijn om de isolatie van de woonruimte te bepalen, bijvoorbeeld om een ziek persoon apart te houden van de rest van de bewoners.

De besmettelijke periode bij corona

Wanneer is iemand besmettelijk?

De besmettelijke periode bij corona is het grootst in de dagen rondom het begin van de symptomen. De kans op overdracht is het hoogst 2 dagen voor het begin van de klachten en tot 3 dagen daarna. Vanaf dag 5 na het begin van de symptomen neemt het risico op verspreiding af, en is het risico tussen dag 5 en 7 beperkt, maar niet volledig uitgesloten.

In studies zoals die van La Scola et al. (2020) en Manzulli et al. (2021) is aangetoond dat de besmettelijkheid sterk afhankelijk is van de viruslading in het lichaam. Met name RT-PCR-testen kunnen aantonen of er nog virus aanwezig is, maar het is niet altijd eenvoudig te bepalen of deze ook besmettelijk is.

Hoe lang dient men in isolatie te blijven?

Als iemand symptomen heeft en positief is getest, kan de isolatie na vijf volledige dagen worden beëindigd, mits aan de volgende voorwaarden is voldaan:

24 uur koortsvrij zijn zonder gebruik van koortsverlagende medicatie.
Andere symptomen zijn significant verbeterd.

Bij het beëindigen van de isolatie is het verstandig om een mondkapje te dragen en contact met kwetsbare personen te vermijden. Als iemand na vijf dagen nog steeds positief test, is het aan te raden om op dag 7 opnieuw te testen. Als het resultaat dan negatief is, kan de isolatie worden beëindigd. Als het resultaat nog steeds positief is, dient men verder in isolatie te blijven tot het virus niet langer besmettelijk is.

De studie van Mollan et al. (2021) toont aan dat bij asymptomatische dragers de besmettelijke periode korter kan zijn, maar het virus kan toch worden verspreid voordat klachten opduiken. Dit benadrukt de betekenis van preventieve maatregelen zoals mondkapjes dragen en handen wassen, zelfs bij het lopen van klachten.

Werken in isolatie en het invloed op woningprojecten

Werktijd en isolatie

Voor mensen die in isolatie zijn vanwege corona, is het belangrijk om te weten hoe lang men in isolatie dient te blijven. In de meeste gevallen is de isolatieperiode beperkt tot een halve dag tot een dag, afhankelijk van de mate van klachten. Echter, bij ernstigere klachten kan de isolatie langer duren. Het is aan te raden om met de werkgever te overleggen over de mogelijkheid van werken vanuit huis of het afnemen van verlof.

Voor woningontwikkelaars of projectmanagers kan dit betekenen dat er tijdelijke vertragingen kunnen optreden als medewerkers in isolatie moeten. Het is daarom belangrijk om een reserveplan op te stellen, bijvoorbeeld door extra personeel aan te nemen of projectplanningen flexibel te maken.

Quarantaine en isolatie

Quarantaine is anders dan isolatie. Quarantaine betreft de periode na een dicht contact met iemand die positief is getest. In dat geval is het aan te raden om thuis te blijven en aan bepaalde leefregels te voldoen, zoals het dragen van een mondkapje, het vermijden van reizen en het vermijden van contact met anderen.

Bij woningprojecten waarbij meerdere personen betrokken zijn, kan het noodzakelijk zijn om quarantainebeleid vast te leggen. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn bij bouwplaatsen met tijdelijke woningen of renovaties in woningen met meerdere bewoners.

Het gebruik van testen en de betekenis voor isolatie

Wanneer is een test relevant?

Testen spelen nog steeds een belangrijke rol bij het bepalen van de isolatieperiode. Het is aan te raden om op dag 5 na de eerste symptomen opnieuw te testen, vooral als het risico op besmettelijkheid niet volledig is uitgesloten. Bij dubieuze testresultaten of bij aanhoudende klachten kan het noodzakelijk zijn om medische hulp in te roepen.

De studie van La Scola et al. (2020) laat zien dat RT-PCR-testen een goede indicator zijn voor de aanwezigheid van virus in het lichaam. Echter, het is belangrijk om te onthouden dat een positief testresultaat niet altijd betekent dat iemand besmettelijk is. De studie van Manzulli et al. (2021) laat zien dat sommige patiënten positief blijven testen, zelfs na herstel, zonder dat ze nog besmettelijk zijn. Dit benadrukt het belang van het combineren van testresultaten met klinische symptomen.

Betrouwbare testen

De betrouwbaarheid van corona-testen is onderwerp van discussie, vooral in de context van nieuwe varianten. De studie van Gniazdowski et al. (2021) laat zien dat de sensiviteit van testen kan variëren afhankelijk van de variant. Daarom is het aan te raden om te zorgen voor toegang tot meerdere testtypen, zoals RT-PCR-testen en snelle zelftests, zodat de juiste conclusies kunnen worden getrokken.

Het belang van isolatie voor kwetsbare personen

Hoewel corona niet meer verplicht in isolatie wordt gezet, blijft het belangrijk om kwetsbare personen te beschermen. Kwetsbare personen zijn mensen met een verhoogd risico op ernstige verloop, zoals ouderen, mensen met chronische ziekten, en zwangere vrouwen. Voor deze groepen is het aan te raden om extra voorzichtig te zijn en contact met ziekteverwekkers te vermijden.

Voor woningontwikkelaars en eigenaren kan dit betekenen dat bij renovaties of bouwprojecten in woonruimtes van kwetsbare personen extra maatregelen genomen moeten worden. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn bij de installatie van isolatiepanelen of het bouwen van tijdelijke woningen voor ouderen.

Het beëindigen van de isolatie en het herstel

Voedings- en bewegingsadviezen

Bij het herstel na corona is het belangrijk om rekening te houden met de lichaamsbehoeften. Het lichaam heeft extra eiwit en energie nodig om in goede conditie te blijven en spierverlies te voorkomen. Dit is vooral belangrijk bij mensen met langdurige klachten of bijgenomen lichamelijke inspanning.

Voor woningprojecten waarbij fysieke inspanning nodig is, kan het noodzakelijk zijn om de herstelperiode van medewerkers te volgen en extra aandacht te besteden aan voeding en rust.

Herstel na herstel

Sommige personen blijven positief testen na herstel, maar zijn niet meer besmettelijk. Volgens de studie van Murata et al. (2021) kunnen asymptomatische dragers nog steeds positief blijven testen zonder dat het virus besmettelijk is. Dit benadrukt het belang van het combineren van testresultaten met klinische symptomen bij het bepalen van de isolatieperiode.

Conclusie

De richtlijnen voor corona-isolatie zijn aangepast in de loop van de pandemie. In de huidige endemische fase is het niet meer verplicht om in isolatie te gaan bij positief testen, maar het is nog steeds belangrijk om rekening te houden met kwetsbare personen en preventieve maatregelen te nemen. Voor woningontwikkelaars, eigenaren en bouwbedrijven kan dit betekenen dat er aandacht moet zijn voor de logistiek van isolatieperiodes, de invloed op projectplanningen en de bescherming van kwetsbare personen bij woningprojecten.

Hoewel de verplichte isolatie is afgeschaft, blijven het gebruik van testen, het volgen van klachten en het aanhouden van hygiënemaatregelen belangrijk voor het voorkomen van verspreiding van het virus. Door deze richtlijnen te volgen, kunnen woningprojecten veilig en efficiënt worden uitgevoerd, ook in een tijd waarin corona een onderdeel is van het dagelijks leven.