Bij het isoleren van een dakkapel zijn er verschillende opties beschikbaar, waaronder PIR (polyisocyanuraat) en EPS (geëxpandeerd polystyreen). Deze isolatiematerialen worden vaak gebruikt vanwege hun verschillende eigenschappen, voordelen en toepassingsmogelijkheden. Voor een dakkapel is het echter belangrijk om het juiste materiaal te kiezen, aangezien dit direct invloed heeft op de thermische prestaties, constructieve sterkte en veiligheid van het dak. In dit artikel geven we een gedetailleerde vergelijking van PIR en EPS isolatie, gericht op toepassing in dakkapellen, en geven we aan waarom PIR in veel gevallen de voorkeur kan krijgen.
Wat zijn PIR en EPS isolatie?
Voor het begrijpen van de keuze tussen PIR en EPS isolatie is het belangrijk om de basiseigenschappen van deze materialen te kennen.
PIR (Polyisocyanuraat)
PIR is een type hardschuim dat ontstaat door een chemische reactie tussen isocyanaat en een polyol. Het is een verbeterde versie van PUR (polyurethaan) en wordt vaak gebruikt voor isolatie in toepassingen waar een hoge thermische isolatiewaarde gecombineerd moet worden met structuursterkte en brandveiligheid.
- Isolatiewaarde (λ-waarde): 0,021–0,025 W/mK
- Toepassingen: Muren, vloeren, daken
- Druksterkte: Hoog
- Brandklasse: B
- Vochtbestendigheid: Uitstekend, zolang het niet direct wordt blootgesteld aan water
- Duurzaamheid: Moeilijk te recyclen, productieproces is niet milieuvriendelijk
PIR isolatie is vooral geschikt voor toepassingen waar een dunne, maar krachtige isolatielaag nodig is. Het is bijvoorbeeld vaak te vinden in spouwmuren, platte daken en vloeren, en is een goede keuze in situaties waar brandveiligheid een prioriteit is.
EPS (Geëxpandeerd Polystyreen)
EPS is een veel voorkomend isolatiemateriaal dat bekend staat onder andere namen zoals Tempex of piepschuim. Het bestaat uit kleine bolletjes polystyreen die met lucht zijn gevuld en aan elkaar zijn gesmolten. Het is licht, makkelijk te verwerken en relatief goedkoop.
- Isolatiewaarde (λ-waarde): 0,035–0,040 W/mK
- Toepassingen: Muren, vloeren, daken
- Druksterkte: Matig tot redelijk
- Brandklasse: Matig
- Vochtbestendigheid: Beperkt, kan vocht opslaan
- Duurzaamheid: Moeilijk te recyclen, productieproces is niet milieuvriendelijk
EPS wordt vaak gebruikt in toepassingen waar kosten en eenvoud van toepassing belangrijk zijn, zoals bij standaard gevelisolatie of in kruipruimtes. Het is echter minder geschikt voor toepassingen waar hoge drukbelastingen of brandveiligheid een rol spelen.
Toepassing in dakkapellen
Een dakkapel is een specifieke constructie die extra isolatie vereist om energieverlies te minimaliseren, warmte te behouden en eventuele condensatieproblemen te voorkomen. Bij de isolatie van een dakkapel zijn een aantal aspecten belangrijk: thermische prestaties, constructieve sterkte, vochtbestendigheid en brandveiligheid.
PIR isolatie voor dakkapellen
PIR isolatie is in veel gevallen de voorkeurskeuze bij het isoleren van dakkapellen. Dit komt door de volgende voordelen:
Hoge thermische isolatie: PIR heeft een λ-waarde van ±0,021 W/mK, wat betekent dat het met een dunnere laag dezelfde isolatieprestaties biedt als een dikkere EPS-laag. Dit is vooral gunstig bij dakkapellen, waar ruimte beperkt is.
Structuursterkte: PIR-platen zijn extreem drukvast. Ze behouden hun vorm en isolerende eigenschappen ook onder zware belasting, waardoor ze geschikt zijn voor toepassing in dakkapellen, waar mechanische krachten kunnen optreden bij het aanbrengen van beplating of het lopen erop tijdens installatie.
Vochtbestendigheid: PIR is vochtbestendig, maar mag niet rechtstreeks worden blootgesteld aan vochtige omstandigheden. Bij dakkapellen is het daarom belangrijk om een correcte afdichting en damprem aan te brengen om condensatie en vochtverlies te voorkomen.
Brandveiligheid: PIR heeft een hogere brandwerendheid dan EPS. Het is zelfdovend en zorgt voor een veiliger binnenklimaat. Dit maakt het geschikt voor toepassingen waar brandveiligheid een prioriteit is.
Duurzaamheid en levensduur: Ondanks de negatieve impact van het productieproces, heeft PIR een lange levensduur en zorgt het voor betere energiebesparing op de lange termijn.
EPS isolatie voor dakkapellen
EPS is een goedkoper alternatief voor PIR, maar heeft enkele beperkingen die in overweging moeten worden genomen bij het isoleren van een dakkapel:
Lagere thermische isolatie: EPS heeft een λ-waarde van 0,035–0,040 W/mK, wat aanzienlijk hoger is dan die van PIR. Dit betekent dat EPS minder efficiënt isoleert en dat een dikkere laag nodig is om dezelfde thermische prestaties te bereiken.
Lagere druksterkte: EPS-platen zijn minder drukvast dan PIR, waardoor ze minder geschikt zijn voor toepassingen waar hoge mechanische belastingen optreden. In dakkapellen kan dit bijvoorbeeld van invloed zijn bij het aanbrengen van beplating of bij het lopen op de isolatie tijdens de bouw.
Beperkte vochtbestendigheid: EPS is gevoelig voor vocht en kan luchtvocht opslaan. Bij dakkapellen is het daarom belangrijk om een correcte damprem en afdichting aan te brengen om condensatieproblemen te voorkomen.
Minder brandveilig: EPS heeft een lagere brandwerendheid dan PIR en is dus minder geschikt voor toepassingen waar brandveiligheid een prioriteit is.
Duurzaamheid: Net als PIR is EPS moeilijk te recyclen, maar het lagere isolatievermogen en de noodzaak van dikker isolatielaag kunnen leiden tot grotere energieverbruik op de lange termijn.
Keuze tussen PIR en EPS voor een dakkapel
De keuze tussen PIR en EPS voor een dakkapel hangt af van een aantal factoren, waaronder:
Constructieve beperkingen: Als de beschikbare ruimte beperkt is (bijvoorbeeld door een kruipruimte of een dakkapel met beperkte hoogte), is PIR de betere keuze vanwege de hogere isolatiewaarde en de mogelijkheid om met een dunne laag een goede isolatie te bereiken.
Mechanische belasting: Bij dakkapellen waar mechanische krachten of belastingen kunnen optreden (bijvoorbeeld bij het aanbrengen van beplating of bij het lopen erop), is PIR de voorkeur vanwege de hogere druksterkte.
Brandveiligheid: Als brandveiligheid een prioriteit is, is PIR de betere keuze. Het is zelfdovend en zorgt voor een veiliger binnenklimaat.
Budget: EPS is relatief goedkoper dan PIR, maar heeft een lagere isolatiewaarde en minder structurele sterkte. Dit betekent dat het op de lange termijn meer energie kan verbruiken en dus minder kostenefficiënt kan zijn.
Vochtbestendigheid: Beide materialen vereisen een correcte afdichting en damprem om condensatieproblemen te voorkomen. PIR is echter vochtbestendiger dan EPS, wat het in sommige gevallen gunstiger maakt.
Duurzaamheid: Hoewel beide materialen moeilijk te recyclen zijn, kan PIR door zijn hogere isolatiewaarde en langere levensduur leiden tot betere energiebesparing op de lange termijn.
Aanbeveling voor dakkapellen
Op basis van de bovenstaande overwegingen is PIR in de meeste gevallen de voorkeurskeuze bij het isoleren van een dakkapel. Het biedt een hogere thermische isolatie, betere structuursterkte, uitstekende vochtbestendigheid en een hogere brandwerendheid. Deze eigenschappen maken het geschikt voor toepassingen waar ruimte beperkt is, mechanische belastingen optreden en brandveiligheid een prioriteit is.
EPS kan overwogen worden in situaties waar kosten een belangrijke rol spelen en waar de beschikbare ruimte voldoende is om een dikkere isolatielaag aan te brengen. Het is echter minder geschikt voor toepassingen waar hoge mechanische belastingen of brandveiligheid belangrijk zijn.
In renovatieprojecten waar beperkte constructieruimte beschikbaar is, is PIR een uitstekende optie. Het maakt het mogelijk om een goede Rc-waarde te bereiken met een dunnere laag, wat gunstig is voor de thermische prestaties van de dakkapel.
Praktische tips voor de isolatie van een dakkapel
Bij het isoleren van een dakkapel zijn er een aantal praktische tips die je kunt volgen om de beste resultaten te bereiken:
Kies het juiste isolatiemateriaal: Zoals besproken, is PIR de voorkeurskeuze in de meeste gevallen, vooral als je beperkte constructieruimte hebt of waar brandveiligheid een rol speelt.
Verminder vochtproblemen: Zorg voor een correcte afdichting en damprem om condensatie en vochtverlies te voorkomen. Dit is belangrijk voor zowel PIR als EPS, maar PIR is vochtbestendiger dan EPS.
Zorg voor een luchtdichte constructie: Gebruik schuimisolatie of andere luchtdichte materialen om lekkagepunten te voorkomen en de isolatieprestaties te maximaliseren.
Kies voor hoogwaardig glas: Als je een dakkapel op maat maakt, overweeg dan om isolatieglas te gebruiken. Dit kan aanzienlijk helpen bij de energiebesparing en het comfort van het dak.
Laat de isolatie door een professional aanbrengen: Als je niet zeker bent van de juiste toepassing of als je geen ervaring hebt met isolatie, overweeg dan om een isolatiespecialist in te schakelen. Dit zorgt voor een betere uitvoering en vermindert het risico op fouten.
Controleer de Rc-waarde: Zorg ervoor dat de Rc-waarde van de isolatie voldoet aan de huidige energienormen. PIR is vaak efficiënter bij het bereiken van een hoge Rc-waarde dan EPS.
Overweeg combinaties: In sommige gevallen kan het zinvol zijn om PIR te combineren met andere isolatiematerialen, zoals minerale wol of schuimisolatie, om het beste resultaat te bereiken.
Conclusie
PIR en EPS zijn beide bruikbare isolatiematerialen voor dakkapellen, maar PIR biedt in de meeste gevallen betere prestaties in termen van thermische isolatie, structuursterkte, vochtbestendigheid en brandveiligheid. Het is vooral geschikt voor toepassingen waar beperkte constructieruimte beschikbaar is, waar mechanische belastingen optreden of waar brandveiligheid belangrijk is. EPS is een goedkoper alternatief, maar heeft een lagere isolatiewaarde en minder structuursterkte, wat het minder geschikt maakt voor sommige toepassingen.
Bij de keuze voor isolatie van een dakkapel is het belangrijk om rekening te houden met de specifieke projectvereisten, budget en isolatiebehoeften. PIR is in de meeste gevallen de betere keuze, vooral bij renovatieprojecten of nieuwbouw waar hoge thermische prestaties en brandveiligheid belangrijk zijn.