Geluidsoverlast is een veelvoorkomend probleem in zowel woningen als utiliteitsgebouwen. Het kan de leefbaarheid aanzienlijk verminderen en is een veelgehoorde klacht onder bewoners en gebruikers van ruimtes. Geluidsisolatie, en dan met name schuimmaterialen, biedt hierin een effectieve oplossing. Deze materialen zijn in staat om geluid te absorberen, galm te verminderen en contactgeluiden te dempen. Ze zijn veelzijdig toepasbaar in vloeren, muren, plafonds en zelfs in specifieke ruimtes zoals studio's. De keuze voor het juiste type schuim hangt af van diverse factoren, waaronder de gewenste dichtheid, het beoogde toepassingsgebied en de vereiste brandveiligheidsklasse. Dit artikel behandelt de eigenschappen, toepassingen en technische specificaties van geluidsisolatieschuim op basis van de beschikbare gegevens.
Eigenschappen en Samenstelling van Geluidsisolatieschuim
Geluidsisolatieschuim is een materiaal dat specifiek is ontwikkeld om geluidsgolven te absorberen en trillingen te isoleren. Een veelgebruikte variant is een opencellig, elastisch polyurethaanschuim. Dit type schuim staat bekend om zijn geluidsabsorberende en trillingisolerende eigenschappen.
De productie van dit schuim vindt vaak plaats op basis van gerecyclede materialen. Het wordt vervaardigd uit snijafval dat ontstaat bij het produceren en verwerken van zachte schuimstoffen. Dit snijafval wordt tot vlokken vermaald. Na de toevoeging van bindmiddelen worden deze vlokken samengeperst tot blokken. Vervolgens worden deze blokken verzaagd tot platen van het gewenste formaat. De densiteit (dichtheid) van het schuim kan worden aangepast door de blokken meer of minder hard samen te persen. Afhankelijk van de toepassing kunnen densiteiten geleverd worden variërend van 60 kg/m³ tot 300 kg/m³.
Naast de geluidsisolerende functie biedt dit schuim ook thermische isolatie. Het is bestand tegen temperaturen variërend van -40°C tot +100°C. Ook is het bestand tegen water, olie en alkaliën. Een belangrijke eigenschap is dat het ongevoelig is voor schimmelvorming.
Toepassingsgebieden in de Bouw
De veelzijdigheid van geluidsisolatieschuim maakt het geschikt voor een breed scala aan toepassingen binnen de bouw en renovatie. De materialen kunnen worden ingezet voor zowel luchtgeluid als contactgeluid.
Vloerisolatie
Voor het verbeteren van de contactgeluidisolatie van een verdiepingsvloer kan schuim worden gebruikt in combinatie met andere materialen, zoals gipsvezelplaten of een opgestorte laag beton. Dit helpt om geluidsoverlast tussen verschillende verdiepingen te beperken. Daarnaast kan het dienen als contactgeluiddempend ondertapijt voor vloerbedekking en parketvloeren. Hierbij wordt het schuim direct onder de afwerkvloer geplaatst om loopgeluiden te dempen.
Wand- en Plafondisolatie
Voor het verbeteren van de geluidsisolatie van bestaande scheidingswanden kan schuim worden toegevoegd. Dit gebeurt vaak in combinatie met gipskarton- of gipsvezelplaten. Door het schuim tussen de wandbeplating te plaatsen, ontstaat een geluidisolerende voorzetwand. Ook voor plafonds kunnen schuimplaten worden gebruikt om galm te verminderen en de akoestiek te verbeteren. Dit is met name relevant in ruimtes met een harde afwerking, zoals keukens of badkamers.
Industriële en Professionele Toepassingen
Naast residentiële toepassingen wordt geluidsisolatieschuim ook ingezet in de industrie en voor professionele doeleinden. Een voorbeeld is het gebruik als trillingsisolator voor het trillingvrij opstellen van machines. Ook in de scheepsbouw worden deze schuimen toegepast voor het samenstellen van geluidisolerende scheidingswanden. Hierbij wordt het schuim aan beide zijden beplakt met gipskarton of gipsvezelplaten. De veelzijdigheid van het materiaal maakt het geschikt voor diverse bouwkundige en technische isolatievraagstukken.
Brandveiligheid en Brandklassen
Brandveiligheid is een essentieel aspect bij de keuze van bouwmaterialen, waaronder isolatieschuim. De mate waarin een materiaal bijdraagt aan de brandveiligheid van een ruimte of gebouw is vastgelegd in brandklassen.
Inzicht in Brandklassen
Verschillende soorten schuim hebben verschillende brandreacties. Het is belangrijk om te weten welke klasse vereist is voor een specifieke toepassing. Hoewel de specifieke classificatiesystemen per regio of land kunnen verschillen, zijn er algemene principes. Zo kan er een onderscheid worden gemaakt tussen materialen die brandbaar zijn en materialen die vlamdovend zijn.
Uit de gegevens blijkt dat bepaalde typen geluidsisolatieschuim, afhankelijk van hun densiteit, vlamdovend kunnen zijn. Een densiteit vanaf 120 kg/m³ voldoet volgens de norm FMVSS 302 aan de eis voor vlamdovend materiaal. Dit is een belangrijk gegeven voor toepassingen waar brandveiligheid een hoge prioriteit heeft.
Juridische Verantwoordelijkheid en Advies
Bij de selectie van brandwerende materialen is het van cruciaal belang om de juiste informatie in te winnen over de geldende brandbeveiligingsvoorschriften. Fabrikanten van geluidsabsorbers benadrukken dat ze om juridische redenen geen specifiek advies kunnen geven over welke klasse voor een bepaalde kamer of bouwproject vereist is. De verantwoordelijkheid voor het kiezen van het juiste product ligt bij de gebruiker, de architect of de brandbeveiligingsplanner.
Voordat er een aankoop wordt gedaan, is het raadzaam om contact op te nemen met de relevante autoriteiten of een brandveiligheidsplanner. Zij kunnen aangeven welke brandklasse nodig is voor de specifieke ruimte, zoals een woning, kantoor of studio. Het is essentieel om te controleren of het gekozen product voldoet aan de lokale voorschriften voordat het wordt geïnstalleerd.
Praktische Aspecten: Installatie en Gebruik
Naast de technische specificaties zijn de praktische aspecten van installatie van groot belang voor een succesvolle toepassing van geluidsisolatieschuim.
Zelfklevende Varianten
Een veelgebruikte vorm van geluidsisolatieschuim is de zelfklevende variant. Deze schuimrollen of -matten zijn voorzien van een kleeflaag aan de achterzijde, wat de installatie aanzienlijk vereenvoudigt. Een voorbeeld is een geluidsisolatieschuim met een dikte van 7 cm en een lengte van 10 meter per rol. De zelfklevende achterkant maakt het mogelijk om het materiaal direct op een schone en droge ondergrond te bevestigen.
Voor een optimale hechting is het belangrijk dat het oppervlak stof- en vetvrij is. Na het aanbrengen moet het schuim stevig worden aangedrukt. De installatie is relatief eenvoudig en kan door doe-het-zelvers worden uitgevoerd. Het op maat snijden van het schuim kan met een scherp mes of een schaar.
Dikte en Ruimte
Een belangrijk aandachtspunt bij de installatie is de dikte van het schuim. Een dikte van 7 cm, zoals in het genoemde voorbeeld, kan aanzienlijke ruimte in beslag nemen. Dit is met name relevant in kleinere ruimtes of waar de beschikbare hoogte of breedte beperkt is. Het is raadzaam om de oppervlakte nauwkeurig op te meten en te berekenen hoeveel materiaal nodig is. Ook moet men rekening houden met de ruimte die het schuim inneemt bij de inrichting van de ruimte.
Verwijdering en Duurzaamheid
Hoewel zelfklevende schuimsoorten eenvoudig te installeren zijn, kan het verwijderen ervan lastig zijn. De kleefkracht kan zodanig sterk zijn dat het materiaal bij het verwijderen delen van de ondergrond kan beschadigen. Dit is een factor om rekening mee te houden, vooral bij huurwoningen of tijdelijke installaties.
De duurzaamheid van het schuim wordt verder versterkt door de weerstand tegen schimmelvorming en de bestendigheid tegen diverse omgevingsfactoren. Hierdoor is het materiaal geschikt voor langdurig gebruik in diverse omgevingen.
Alternatieve Materialen en Akoestische Verbeteringen
Naast het standaard polyurethaanschuim zijn er andere materialen beschikbaar voor geluidsisolatie. Een voorbeeld is vlokkenschuim. Dit type schuim wordt eveneens gebruikt om een ruimte geluidsdicht te maken en een rustige, geluidsstille omgeving te creëren.
Naast isolatie tegen geluidsoverlast van buitenaf, kunnen schuimproducten ook worden ingezet voor het verbeteren van de akoestiek binnen een ruimte. Door het gebruik van foamplaten kan galm worden verminderd. Dit is met name nuttig in kamers met een harde vloer en weinig meubilair. Het resultaat is een betere spraakverstaanbaarheid en een aangenamere akoestische ervaring. Gamma vermeldt dat foamplaten en Gyproc vloerplaten kunnen worden gebruikt om zowel geluidswerend te werken als de akoestiek te verbeteren.
Conclusie
Geluidsisolatieschuim is een effectief en veelzijdig materiaal voor het bestrijden van geluidsoverlast en het verbeteren van de akoestiek in diverse omgevingen. De productie op basis van gerecyclede materialen en de technische eigenschappen, zoals bestendigheid tegen temperatuurschommelingen en vocht, maken het een duurzame keuze. Toepassingen variëren van vloer- en wandisolatie in woningen tot specifieke oplossingen voor studio's en industriële installaties.
Een kritisch aspect bij de keuze en installatie is de brandveiligheid. Het is van essentieel belang dat gebruikers, architecten en planners de juiste brandbeveiligingsvoorschriften raadplegen en verifiëren welke klasse vereist is. Hoewel fabrikanten technische informatie verstrekken over de brandreactie van hun producten, ligt de eindverantwoordelijkheid voor de naleving van de voorschriften bij de gebruiker.
Praktisch gezien bieden zelfklevende varianten een relatief eenvoudige installatie, maar vereisen zorgvuldige voorbereiding van de ondergrond en aandacht voor de benodigde ruimte. Door deze factoren zorgvuldig af te wegen, kan geluidsisolatieschuim een waardevolle bijdrage leveren aan het woon- en werkcomfort.