In de bouw- en renovatiesector is de zoektocht naar duurzame en hoogwaardige isolatiematerialen een constante. Traditionele isolatieproducten, vaak op basis van chemische of minerale vezels, worden steeds vaker aangevuld of vervangen door biobased en circulaire alternatieven. Een materiaal dat hierin een opvallende positie inneemt, is Métisse. Dit isolatiemateriaal, vervaardigd uit gerecyclede kleding, met name oude spijkerbroeken, biedt een unieke combinatie van thermische en akoestische prestaties, gebruikersgemak en milieuvriendelijkheid. Dit artikel biedt een diepgaande analyse van Métisse isolatie, gebaseerd op beschikbare technische data en productinformatie, voor professionals en particulieren die waarde hechten aan duurzaam bouwen.
Samenstelling en Productieproces
Métisse isolatie onderscheidt zich door een circulaire aanpak. Het materiaal is een product van textielrecycling en maakt gebruik van afgedankte kleding die anders zou eindigen als afval. Volgens de beschikbare informatie bestaat het materiaal voor een groot deel uit gerecyclede textielvezels.
De exacte samenstelling varieert licht per bron, maar de kern blijft gerecycled katoen. Eén specificatie vermeldt een samenstelling van 90% gerecyclede katoenvezels en 10% andere componenten, terwijl andere bronnen spreken over 85% textielvezels en 15% polyester. De aanwezigheid van polyester dient vermoedelijk als bindmiddel of voor de stabiliteit van het materiaal. De basisvezels worden voornamelijk gewonnen uit oude spijkerbroeken, die van nature een hoog katoenpercentage (minimaal 80%) hebben en daardoor geschikt zijn voor isolatie.
Het productieproces, zoals beschreven door de initiatiefnemers, verloopt in verschillende fasen: 1. Inzameling en Sortering: Uitgedragen kleding, vaak via inzamelingsprojecten, wordt verzameld en gesorteerd. 2. Vezelverwerking: Het textiel wordt vermalen tot losse vezels. 3. Toevoeging van Additieven: Aan de vezels worden stoffen toegevoegd om het materiaal brandwerend en schimmelwerend te maken. Tevens worden bindmiddelen gebruikt om de structuur te stabiliseren. 4. Persing: Het mengsel wordt geperst tot panelen, platen of rollen, afhankelijk van de gewenste toepassing.
Dit proces resulteert in een materiaal dat na zijn levensduur opnieuw volledig gerecycled kan worden, waarmee de circulaire gedachtegang wordt voltooid.
Technische Specificaties en Bouwfysische Eigenschappen
Voor bouwkundige toepassingen zijn de prestatie-eisen cruciaal. Métisse isolatie biedt specificaties die vergelijkbaar zijn met, en in sommige opzichten superieur zijn aan, traditionele isolatiematerialen.
Thermische Isolatie
De thermische geleidbaarheid (lambda-waarde) van Métisse wordt opgegeven als 0,039 W/mK. Dit is een concurrerende waarde die zorgt voor een effectieve weerstand tegen warmteverlies. Het materiaal is geschikt voor toepassing in daken, wanden en vloeren. Een interessant bijkomend voordeel is de hoge warmteopslagcapaciteit van katoen. Dit zorgt voor een vertraagde warmtedoorgang; volgens specificaties duurt het 6 tot 8 uur voordat warmte volledig door het materiaal dringt. Dit effect draagt bij aan het stabiliseren van de binnentemperatuur, wat zowel in de zomer (koeltebehoud) als in de winter (warmtebehoud) voordelen biedt.
Akoestische Isolatie
Een sterk punt van Métisse is de geluidsisolatie. De vezelstructuur van katoen is uitstekend in het dempen van geluidsgolven. De specificaties vermelden een geluidsisolatie van 43 dB en een akoestische waarde (AW) van 0,95. Hiermee positioneert het materiaal zich als een toonaangevende oplossing voor akoestische isolatie, geschikt voor scheidingswanden en plafonds waar geluidsoverlast geminimaliseerd moet worden.
Brandveiligheid
Brandwerendheid is in de bouw een niet-te-negotiëren eis. Métisse voldoet aan de klasse B, S1, D0. Dit betekent dat het materiaal brandbaar is (klasse B), maar zeer beperkt rookt (S1) en geen brandende druppels of deeltjes afgeeft (D0). Hoewel het niet volledig onbrandbaar is, bevat het behandelingen die de ontbranding vertragen en de veiligheid waarborgen.
Gezondheid en Gebruiksgemak
Een significant voordeel voor de verwerker is het ontbreken van irritatie. Veel minerale wolsoorten veroorzaken jeuk en vereisen beschermende kleding en maskers. Métisse is volgens de bronnen 100% irritatievrij. Dit maakt het materiaal zeer geschikt voor DIY-projecten en verlaagt de drempel voor professionele verwerkers. Daarnaast is de emissie van vluchtige organische stoffen (VOS) nihil (klasse A+), wat bijdraagt aan een gezond binnenklimaat.
Toepassingsmogelijkheden
Dankzij de fysische eigenschappen is Métisse breed inzetbaar. De bronnen noemen expliciet de volgende toepassingen: * Dakisolatie: Zowel voor hellende daken als platte daken. * Gevelisolatie: Als buiten- of binnengevelisolatie. * Vloerisolatie: Geschikt voor vloeren op de begane grond en tussenverdiepingen. * Wandisolatie: Voor scheidingswanden en binnenmuren.
Het materiaal is verkrijgbaar in rollen en platen van diverse diktes, variërend van 50 mm tot 145 mm, waardoor het kan voldoen aan diverse isolatienormen en eisen voor geluidwering.
Duurzaamheidsaspecten en Circulaire Economie
De keuze voor Métisse is primair een keuze voor duurzaamheid. Het materiaal draagt op meerdere fronten bij aan een lagere ecologische voetafdruk: 1. Afvalvermindering: Het verwerkt textielafval (kleding) dat anders op stortplaatsen belandt of wordt verbrand. 2. Grondstofbesparing: Het vervangt isolatiematerialen die vaak energie-intensief zijn om te produceren (zoals glaswol of steenwol). 3. Lage productie-energie: Het recyclen van textielvezels is doorgaans minder energie-intensief dan de productie van synthetische isolatieschuimen.
De organisatie achter het product, VRK Isolatie, is ontstaan uit een samenwerking tussen textielsorteerbedrijven en recyclingorganisaties, wat de ketensluiting versterkt.
Kostenoverwegingen
Hoewel duurzame materialen vaak geassocieerd worden met hogere kosten, biedt Métisse concurrerende prijzen. Op basis van bron 6 zijn de volgende prijsindicaties beschikbaar (prijzen zijn inclusief BTW):
- Métisse PM Isolatieplaat (50 mm): €6,69 per plaat (0,72 m²), wat neerkomt op ongeveer €9,29 per m².
- Métisse PM Isolatieplaat (100 mm): €13,44 per plaat (0,72 m²), oftewel €18,67 per m².
- Métisse PM Isolatiepak (60 mm): €73,70 per pak (vermoedelijk ca. 4,32 m²), wat resulteert in een prijs van ongeveer €17,06 per m².
Deze prijzen zijn vergelijkbaar met of zelfs lager dan veel gangbare isolatiematerialen, wat de economische levensvatbaarheid van dit duurzame alternatief onderstreept.
Conclusie
Métisse isolatie vertegenwoordigt een significante ontwikkeling in de bouwsector, waar circulariteit en prestatie hand in hand gaan. Het materiaal, vervaardigd uit gerecyclede katoenvezels (o.a. oude spijkerbroeken), biedt een uitstekende combinatie van thermische en akoestische isolatie. Met een lambdawaarde van 0,039 W/mK en een geluidsisolatie van 43 dB kan het concurreren met traditionele materialen. Daarbij komt het belangrijke voordeel van gebruiksgemak: het materiaal is volledig irritatievrij en emissiearm, wat de veiligheid en het comfort tijdens de verwerking verhoogt.
De brandklasse B, S1, D0 voldoet aan de gangbare bouweisen, mits correct toegepast. De prijsstelling, zoals geïndiceerd in de beschikbare data, maakt het een aantrekkelijke optie voor zowel nieuwbouw als renovatieprojecten. Voor professionals en particulieren die streven naar een duurzame woning met een optimaal binnenklimaat, is Métisse een materiaal dat serieus overwogen dient te worden.