Inleiding
EPS (Geëxpandeerd Polystyreen), in de volksmond beter bekend als tempex of piepschuim, vormt een hoeksteen in de moderne isolatiepraktijk, met name vanwege de uitstekende prijs-kwaliteitverhouding en het lage gewicht. Binnen de bouwsector is de dikte van 120 mm (12 cm) een veelgebruikte standaard voor toepassingen waar een hoge thermische weerstand vereist is zonder overmatige constructieve belasting. De bronnen benadrukken dat dit materiaal vooral wordt gewaardeerd om zijn veelzijdigheid; het is geschikt voor vloeren, daken en gevels, en biedt een effectieve barrière tegen kou en vocht.
Een kritische factor voor de toepassing van EPS 120 mm is de druksterkte. De bronnen vermelden dat platen met een dikte van 120 mm vaak een druksterkte hebben van 60 kPa of 100 kPa, wat hen geschikt maakt voor normale belastingen in particuliere bouwprojecten, zoals onder betonvloeren in aanbouwen of schuren. Daarnaast is er aandacht voor de veiligheid; de SE-kwaliteit (Schwer Entflammbar) wordt genoemd als een brandvertragende laag die de veiligheid verhoogt. Ook de financiële prikkels via subsidies komen aan bod, waarbij de Rd-waarde van 120 mm EPS vaak voldoet aan de minimale eisen voor isolatiesubsidies. Dit artikel analyseert de technische specificaties, toepassingsmogelijkheden en economische aspecten van EPS 120 mm op basis van de beschikbare data.
Kenmerken en Isolatiewaarden van EPS 120 mm
De effectiviteit van een isolatiemateriaal wordt primair bepaald door de thermische weerstand, oftewel de Rd-waarde (m²K/W). De bronnen leveren verschillende waarden op voor EPS 120 mm, wat duidt op variaties tussen producten van verschillende fabrikanten of persdichtheden. Het is essentieel voor de professional om deze variatie te herkennen bij het selecteren van materiaal voor een specifiek project.
Thermische Weerstand (Rd-waarde)
Uit de analyse van de bronnen blijken de volgende Rd-waarden voor EPS isolatie met een dikte van 120 mm: - 3,15 m²K/W (volgens bron 4). - 3,30 m²K/W (volgens bron 2). - 3,60 m²K/W (volgens bron 6, in een lijst met diverse diktes). - 3,75 m²K/W (volgens bron 3 en bron 6).
Deze waarden geven aan dat 120 mm dikte een aanzienlijke isolerende werking heeft. De Rd-waarde van 3,75 m²K/W, vermeld in bron 3, is significant en benadrukt de potentie van dit materiaal om de energie-efficiëntie van een woning te verbeteren.
Thermische Geleidbaarheid (Lambda-waarde)
Een lagere lambda-waarde (λ) duidt op een betere isolator. Bron 4 vermeldt een lambdawaarde van 0,038 W/mK. Dit is een standaardwaarde voor EPS en helpt bij het berekenen van de totale Rc-waarde.
Druksterkte en Structuur
EPS is een lichtgewicht materiaal, maar het bezit een hoge druksterkte, wat cruciaal is voor vloertoepassingen. - 100 kPa: Bron 2 vermeldt een druksterkte van 100 kPa voor hun EPS 120 mm plaat. Dit maakt het materiaal geschikt voor "normale belasting" en "niet te zware belasting". Het is ideaal voor toepassing onder nieuw te storten betonvloeren op zand. - 60 kPa: Bron 4 vermeldt een druksterkte van >60 kPa. Hoewel lager dan 100 kPa, is dit nog steeds voldoende voor vele toepassingen, mits rekening wordt gehouden met de belasting.
Het is belangrijk op te merken dat bron 2 specificeert dat een druksterkte van 100 kPa niet geschikt is voor zware belasting (> 100 kPa). Dit impliceert dat voor industriële toepassingen of plekken met extreem hoge puntbelasting andere materialen of dikkere platen nodig kunnen zijn.
Veiligheid: Brandvertraging
Veiligheid is een prioriteit in de bouw. Bron 2 en bron 4 noemen de SE-kwaliteit (Schwer Entflammbar of Self Extinguishing). Deze speciale laag op de EPS-plaat zorgt ervoor dat het materiaal niet bijdraagt aan de ontwikkeling van brand. Dit is een essentieel detail voor het voldoen aan bouwvoorschriften en het waarborgen van de veiligheid van de bewoners.
Toepassingsgebieden en Installatie
De veelzijdigheid van EPS 120 mm komt tot uiting in de breedte van toepassingen die in de bronnen worden genoemd. Van vloerisolatie in de kruipruimte tot dakisolatie bij platte daken.
Vloerisolatie
Vloerisolatie is een van de meest genoemde toepassingen. De hoge druksterkte maakt het materiaal bij uitstek geschikt voor ondersteunende isolatie. - Kruipruimte: Bron 1 stelt dat "Een EPS-plaat gemakkelijk in de kruipruimte tegen de onderkant van de vloer kan worden geplaatst." Dit is een directe en eenvoudige manier om de vloer te isoleren. - Betonvloeren: Bron 2 en bron 4 benadrukken het gebruik onder betonvloeren. Dit kan zowel bij nieuwbouw (op zand) als bij renovatie (vanuit de kruipruimte) plaatsvinden. - Subsidie-eisen: Voor vloerisolatie is de Rd-waarde vaak bepalend voor subsidie. Bron 5 vermeldt een minimale Rd-waarde van 3,5 m²K/W voor de subsidie "KA24426 HISFA EPS 120/030". Gezien de variatie in Rd-waarden (zoals 3,75 en 3,60 in bron 3 en 6), voldoet 120 mm EPS vaak ruimschoots aan deze eis, mits het juiste product wordt geselecteerd. De minimale dikte voor deze subsidie is 110 mm, waardoor de 120 mm plaat hierop aansluit.
Dakisolatie
Voor platte daken is EPS 120 mm een uitstekende keuze. - Draagkracht: Bron 1 stelt: "12 cm EPS is erg drukvast en kan daardoor prima de dakbedekking van het dak dragen." Dit betekent dat de isolatieplaten fungeren als druklaag, wat de constructie vereenvoudigt. - Buitenzijde: Het kan aan de buitenzijde van het dak worden geplaatst, wat bijdraagt aan het behoud van het binnenoppervlak.
Gevelisolatie
Hoewel de druksterkte minder relevant is voor verticale toepassingen, is het gewicht een voordeel. Bron 2 vermeldt dat de platen "licht van gewicht" zijn, wat de verwerking vergemakkelijkt. De isolatiewaarde is hier de doorslaggevende factor.
Duurzaamheid en Onderhoud
Een belangrijk aspect van isolatiematerialen is de levensduur en het onderhoud. De bronnen geven aan dat EPS 120 mm een duurzaam materiaal is. - Weerbestendigheid: Het is "zeer goed bestand tegen temperatuurs- en weersinvloeden" (Bron 1). - Onderhoudsvrij: Het materiaal is "onderhoudsvrij" en "verweert en verouderd namelijk niet" (Bron 1). Dit betekent dat de isolatiewaarde gedurende vele jaren behouden blijft zonder extra kosten voor onderhoud. - Vochtwerend: Bron 2 noemt het materiaal "redelijk vochtwerend". Hoewel dit geen waterdichte barrière is, is het bestand tegen condensatie en vochtige omgevingen zoals kruipruimtes.
Kosten en Subsidies
De economische factor speelt een grote rol in de keuze voor isolatiemateriaal. EPS staat bekend als een relatief goedkope optie.
Aanschafkosten
- Betaalbaar: Bron 3 spreekt over "betaalbaar in aanschaf" en bron 2 over een "goedkoop materiaal".
- Prijs-kwaliteit: De combinatie van lage kosten en een "betrekkelijk goede isolatiewaarde" (Bron 2) maakt het een aantrekkelijke optie voor budgetbewuste projecten.
Subsidies
De overheid stimuleert isolatie via subsidies. De gegevens in bron 5 geven een duidelijk beeld van de financiële voordelen voor EPS 120 mm (mits voldaan aan de Rd-waarde eis van 3,5 m²K/W). - Subsidiebedragen (2023-2025): - €5,50 per m²: Bij het nemen van één isolatiemaatregel. - €11,00 per m²: Bij het nemen van meerdere maatregelen (combinatiekorting).
De meldcode KA24426 HISFA EPS 120/030 is hier de specifieke referentie voor vloerisolatie met dit materiaal. Het is opmerkelijk dat de subsidiebedragen in deze periode stabiel zijn gebleven, wat duidt op een consistente stimuleringspolitiek.
Praktische Verwerking
De verwerking van EPS 120 mm wordt beschouwd als eenvoudig. - Gewicht: De platen zijn "licht van gewicht" (Bron 2 en 4), wat het transport en de plaatsing vergemakkelijkt, zelfs voor doe-het-zelvers. - Snijden: Bron 6 vermeldt dat het "eenvoudig op maat te snijden" is. Dit is een significant voordeel ten opzichte van zwaardere of vezelachtige isolatiematerialen. - Veiligheid: De vermelding "makkelijk en veilig te verwerken" (Bron 4) onderstreept de geschiktheid voor particuliere projecten.
Conclusie
EPS isolatie van 120 mm biedt een robuuste en economisch verantwoorde oplossing voor diverse isolatievraagstukken in de woningbouw. De technische specificaties, zoals een Rc-waarde die varieert van 3,15 tot 3,75 m²K/W en een druksterkte van 60 of 100 kPa, maken het materiaal bij uitstek geschikt voor vloer- en dakisolatie. De SE-kwaliteit garandeert een verhoogde brandveiligheid.
Hoewel de bronnen enige variatie tonen in specifieke waarden (zoals Rd-waarden), is de consensus duidelijk: het materiaal is licht, duurzaam, vochtwerend en onderhoudsvrij. Financieel gezien is het een aantrekkelijke optie, versterkt door de mogelijkheid van subsidies (tot €11,00 per m²) wanneer de Rd-waarde van 3,5 m²K/W wordt gehaald. Voor bouwprofessionals en particulieren die een hoge isolatiewaarde nastreven tegen relatief lage kosten, blijft EPS 120 mm een standaardkeuze in de moderne bouwpraktijk.