Inleiding
De verduurzaming van de Nederlandse woningvoorraad is een centraal thema in het klimaatbeleid. De Investeringssubsidie duurzame energie (ISDE) speelt hierin een cruciale rol voor woningeigenaren. Deze subsidie, beschikbaar gesteld door de Rijksoverheid, maakt het financieel aantrekkelijker om isolatiemaatregelen te nemen. De regeling kent een complex systeem van voorwaarden, subsidiebedragen en mogelijkheden voor combinaties met andere energiebesparende maatregelen. Met de invoering van de nieuwe regels per 2026, waaronder de toevoeging van subsidie voor ventilatiesystemen en aanpassingen voor warmtepompen, is het essentieel om op de hoogte te zijn van de meest actuele informatie. Dit artikel biedt een gedetailleerd overzicht van de ISDE-subsidie voor isolatie in 2026, gebaseerd op de officiële richtlijnen en voorwaarden.
Werking van de ISDE-subsidie
De ISDE-subsidie is een vast bedrag per vierkante meter die wordt geïsoleerd. De hoogte van dit bedrag is afhankelijk van het type maatregel en het aantal maatregelen dat binnen een bepaalde periode wordt uitgevoerd. De subsidie is erop gericht om woningeigenaren te stimuleren om hun woning energiezuiniger te maken.
Subsidiebedragen: Laag en Hoog
Er bestaat een onderscheid tussen een laag en een hoog subsidiebedrag. * Laag subsidiebedrag: Dit bedrag wordt uitgekeerd wanneer er slechts één isolatiemaatregel wordt genomen. * Hoog subsidiebedrag: Dit bedrag is tweemaal zo hoog per vierkante meter als het lage bedrag. Om hiervoor in aanmerking te komen, moet de aanvrager voldoen aan een van de volgende twee voorwaarden: 1. Twee isolatiemaatregelen: Binnen een jaar (of 24 maanden, afhankelijk van de specifieke voorwaarden per maatregel) worden twee verschillende isolatiemaatregelen uitgevoerd. Denk hierbij aan de combinatie van dakisolatie en spouwmuurisolatie, of vloerisolatie en het plaatsen van HR++ glas. 2. Combinatie met duurzame verwarming: Een isolatiemaatregel wordt gecombineerd met de aanschaf van een warmtepomp, een zonneboiler of een aansluiting op een warmtenet.
Aanvraagprocedure
De subsidieaanvraag verloopt via de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Belangrijke stappen in het proces zijn: * Uitvoering voorafgaand aan aanvraag: De isolatiemaatregelen moeten eerst worden uitgevoerd. * Termijn: De subsidieaanvraag dient te worden ingediend binnen 24 maanden na de uitvoering van de eerste isolatiemaatregel. * Uitbesteding: De werkzaamheden moeten worden uitgevoerd door een professioneel bouwbedrijf. Zelf isoleren geeft geen recht op subsidie. * Documentatie: Het is verplicht om foto's te maken van de uitgevoerde werkzaamheden. Deze foto's moeten duidelijk laten zien dat de isolatie in de betreffende woning is aangebracht.
Isolatiemaatregelen en Voorwaarden
De ISDE-subsidie is beschikbaar voor een breed scala aan isolatiemaatregelen. De voorwaarden kunnen per maatregel verschillen, met name wat betreft de vereiste isolatiewaarde en het maximale oppervlak waarvoor subsidie kan worden aangevraagd.
Dakisolatie en Zoldervloerisolatie
Voor dakisolatie kan subsidie worden aangevraagd. Ook het isoleren van de zoldervloer (bij een onverwarmde en dichte zolder) komt in aanmerking. Een belangrijke voorwaarde is dat er niet voor beide maatregelen subsidie kan worden ontvangen als ze boven elkaar in dezelfde ruimte worden aangebracht. Wanneer dakisolatie en zoldervloerisolatie in verschillende, niet onder elkaar gelegen ruimten worden uitgevoerd, is het wel mogelijk om voor beide maatregelen subsidie te krijgen.
Buitenmuren (Spouwmuurisolatie en Voorzetwand)
Isolatie van buitenmuren kan via spouwmuurisolatie of door het aanbrengen van een voorzetwand. Ook deze maatregel komt in aanmerking voor de ISDE-subsidie.
Vloerisolatie en Bodemisolatie
Subsidie kan worden aangevraagd voor het isoleren van de vloer of het isoleren van de bodem van de kruipruimte. * Combinatie: Het is mogelijk om zowel bodemisolatie als vloerisolatie subsidie-aan te vragen. De oppervlakten van beide soorten isolatie moeten in de aanvraag samen minimaal 20 m² bedragen. De aanvraag voor beide maatregelen moet tegelijkertijd en in dezelfde aanvraag worden ingediend. * Oppervlakte: De subsidie geldt voor een maximum van 130 m² per maatregel. * Technische voorwaarden: * Het nieuw aangebrachte isolatiemateriaal moet een minimale isolatiewaarde (Rd-waarde) hebben van 3,5 m²K/W. * Bij het aanbrengen van lokaal gespoten PIR of PUR dient gebruik te worden gemaakt van HFK-vrije blaasmiddelen. * Per 2026 mag voor bodemisolatie worden gekozen tussen een Rd-waarde of een Rbf-waarde, waarbij beide minimaal 3,5 m²K/W moeten zijn.
Ramen, Kozijnen en Deuren
Subsidie is beschikbaar voor het plaatsen van isolerend glas (HR++ glas of triple glas), kozijnpanelen en deurisolatie. * Glas: De U-waarde van het glas is bepalend. * Kozijnen: Vanaf 2026 vervalt de Uf-waarde van kozijnen als eis. Alleen de Ug-waarde (de isolatiewaarde van het glas) telt nog mee voor de subsidie. * Bijzonderheid: In 2025 is het mogelijk om voor glas-, kozijnpaneel- of deurisolatie eenmalig opnieuw subsidie aan te vragen, mits dit binnen 24 maanden na de bevestiging van de vorige subsidieaanvraag gebeurt.
Ventilatie (Nieuw vanaf 2026)
Per 2026 is er voor het eerst subsidie beschikbaar voor energiezuinige ventilatiesystemen (type C4C, D en E). * Bedrag: Er is een vast bedrag van €400. * Voorwaarde: De subsidie voor ventilatie wordt alleen verstrekt als deze wordt gecombineerd met een isolatiemaatregel. * Termijn: De ventilatie moet binnen 24 maanden na de isolatie worden aangebracht.
Specifieke Regels en Uitzonderingen
Naast de algemene voorwaarden zijn er specifieke regels die van belang zijn voor een succesvolle subsidieaanvraag.
Meerdere Aanvragen en Hergebruik
Woning eigenaren mogen meerdere keren subsidie aanvragen voor dezelfde woning, mits het gaat om verschillende maatregelen. Eerder ontvangen subsidie voor spouwmuurisolatie en dakisolatie sluit een nieuwe aanvraag voor vloerisolatie en een warmtepomp dus niet uit. * Let op: Per type isolatiemaatregel mag er in principe maar één keer subsidie worden aangevraagd. De eerder genoemde uitzondering voor glas-, kozijnpaneel- of deurisolatie in 2025 geldt hier als een specifieke regel.
Nieuwbouw en Bestaande Bouw
De subsidie is uitsluitend bedoeld voor het isoleren van het huidige oppervlak van een bestaande woning. Voor het isoleren van een nieuwbouwwoning, een aanbouw of een nieuwe dakkapel wordt geen subsidie verstrekt.
Monumenten
Ook voor bewoners van monumenten is de ISDE-regeling van toepassing. De regeling is aangepast om verduurzaming van historische panden haalbaar te houden.
Warmtepompen en andere combinatiemogelijkheden
Het combineren van isolatie met andere maatregelen is een belangrijke voorwaarde voor het hoge subsidiebedrag. * Warmtepompen: Vanaf 2026 gelden er nieuwe regels voor warmtepompen: * Subsidie kan maximaal eens per 3 jaar worden aangevraagd. * Bij meerdere warmtepompen in één systeem vervalt het startbedrag en de labelbonus voor de tweede unit. * Split-warmtepompen met minder dan 3 kg koudemiddel en een GWP (Global Warming Potential) ≥ 750 krijgen geen subsidie meer. * Biobased materialen: Voor biobased isolatiematerialen geldt per 2026 een herijkte MKI-score (Milieu-Kosten-Index) van minimaal 1,90.
Overige Financiële Aspecten
Naast de ISDE-subsidie zijn er andere financiële voordelen: * BTW-tarief: Voor het arbeidsloon bij isolatie geldt het lage btw-tarief van 9 procent. * Regionale subsidies: Gemeentes en provincies kunnen eigen subsidiepotjes hebben. De Energiesubsidiewijzer kan hier informatie over geven. * Energiesubsidie en VVE's: Verenigingen van Eigenaren (VVE's) kunnen ook subsidie aanvragen voor het isoleren van appartementencomplexen. De subsidie kan onder meer worden gebruikt voor het isoleren van muren, vloeren en daken, maar ook voor energieadvies, begeleiding en het opstellen van een duurzaam meerjarenonderhoudsplan (DMJOP). * Lenen: Tegen een lage rente lenen voor verduurzaming is mogelijk via de energiebespaarlening van het Nationaal Warmtefonds.
Conclusie
De ISDE-subsidie biedt een belangrijke financiële impuls voor woningeigenaren en VVE's die hun woning willen verduurzamen. De regeling is complex, met diverse voorwaarden, tarieven en uitzonderingen. De invoering van nieuwe regels per 2026, zoals de subsidie voor ventilatiesystemen en de aanscherping van voorwaarden voor warmtepompen, benadrukt het belang van het raadplegen van de meest actuele informatie. Een zorgvuldige planning van isolatiemaatregelen, het combineren van maatregelen voor een hoger subsidiebedrag, en het voldoen aan de technische en administratieve voorwaarden zijn doorslaggevend voor een succesvolle subsidieaanvraag. Professionele uitvoering door een bouwbedrijf en het vastleggen van de werkzaamheden door middel van foto's zijn hierbij onmisbaar.