In de huidige bouw- en renovatiemarkt wordt duurzaamheid steeds belangrijker. Particulieren en professionals zoeken naar manieren om energieverbruik te verminderen en bouwprojecten efficiënter uit te voeren. Een materiaal dat hierbij vaak naar voren komt is Polyisocyanuraat (PIR) isolatie, bekend om zijn hoge isolatiewaarde en veelzijdigheid. Echter, naast de standaard A-keus kwaliteit is er een markt ontstaan voor zogenaamde B-keus of 2e keus PIR isolatie. Deze materialen bieden een interessant alternatief voor wie kosten wil besparen en duurzaamheid wil bevorderen, mits de juiste afwegingen worden gemaakt. Dit artikel belicht de kenmerken, toepassingen en praktische overwegingen van deze tweedekans isolatiematerialen.
Wat is B-keus of 2e Keus Isolatie?
Om de waarde van B-keus of 2e keus isolatie te begrijpen, is het belangrijk te weten hoe deze materialen ontstaan. De productie van isolatiemateriaal is een complex proces met strenge veiligheids- en kwaliteitseisen. Wanneer een productieproces nieuw is of wanneer er zich onverwachte afwijkingen voordoen, kan het geproduceerde materiaal niet voldoen aan de strikte normen die gelden voor A-keus kwaliteit (Jan de Isolatieman, 2024).
Deze afwijkingen kunnen bestaan uit kleine schoonheidsfoutjes, zoals: - Dikteverschillen - Beschadigingen - Krommingen - Vouwen in de folie - Beschadigde randafwerkingen
Hoewel deze platen niet als A-keus mogen worden verkocht, zijn ze vaak nieuw en ongebruikt. Ze worden van de productielijn gehaald omdat ze niet voldoen aan de esthetische of specifieke technische specificaties van de fabrikant, niet per se omdat de isolatiewaarde is aangetast. Bij bron [1] wordt benadrukt dat het aanschaffen van deze materialen voorkomt dat ze worden vernietigd, wat bijdraagt aan een duurzamere toekomst.
Isolatiewaarden en Technische Specificaties
Een cruciaal aspect van isolatie is de isolatiewaarde, vaak uitgedrukt in de Rd-waarde (thermische weerstand). PIR staat bekend om zijn hoge isolatiewaarde bij een geringe dikte.
Uit de beschikbare data kunnen we enkele concrete voorbeelden halen: - PIR 2e keus isolatie van 110 mm dikte heeft een Rd-waarde van 5.00. Deze platen hebben een afmeting van 2500 x 1200 mm en een rechte randafwerking. Ze zijn geschikt voor toepassingen zoals platte daken (binnen- en buitenzijde), hellende daken (binnen- en buitenzijde), vloeren en wanden (Bron [2]). - B-keus PIR isolatieplaten van 25 mm dikte met een tweezijdige aluminium cachering hebben een Rd-waarde van 1.15 tot 1.20. Deze platen met afmeting 1200 x 1000 x 25 mm zijn licht van gewicht en gemakkelijk te verwerken (Bron [3]).
De hoge isolatiewaarde, zelfs bij B-keus materiaal, wordt in de bronnen genoemd als een groot voordeel. De aluminium cachering fungeert bovendien als dampremmer, waardoor het in veel gevallen niet nodig is om extra dampremmende folie aan te schaffen (Bron [3]).
Toepassingsmogelijkheden
PIR is een enorm veelzijdig isolatiemateriaal. De tweedekans varianten zijn geschikt voor een breed scala aan projecten, zowel voor de doe-het-zelver als de professional.
Daken
Voor zowel platte als hellende daken biedt PIR isolatie uitstekende prestaties. De 110 mm dikke platen met Rd-waarde 5.00 zijn specifiek genoemd voor daktoepassingen. De hoge drukvastheid van PIR platen maakt ze goed beloopbaar, wat essentieel is bij dakrenovaties.
Vloeren en Wanden
PIR is licht van gewicht, wat de verwerking vergemakkelijkt bij vloer- en wandisolatie. De hoge isolatiewaarde zorgt ervoor dat met een relatief dunne laag toch een hoge mate van isolatie wordt bereikt. Dit is vooral voordelig bij situaties waar ruimte beperkt is, zoals bij het isoleren van een betonnen vloer of het aanbrengen van een voorzetwand (Bron [3]).
Na-isolatie
De eigenschap dat met een geringe dikte hoge isolatiewaardes behaald kunnen worden, maakt PIR-platen zeer geschikt voor na-isolatie projecten.
Kostenoverwegingen en Duurzaamheid
Een belangrijke reden om te kiezen voor B-keus of 2e keus isolatie is de prijs. Deze materialen zijn aanzienlijk goedkoper dan A-keus producten, waardoor een hoop kosten bespaard kunnen worden (Bron [4]). De bronnen benadrukken dat dit een "supervoordelige" optie is (Bron [1]).
Naast de financiële besparing speelt duurzaamheid een grote rol. Het hergebruiken van materialen die anders vernietigd zouden worden, wordt gezien als een "win-win situatie" (Bron [1]). Dit sluit aan bij de bredere tendens in de bouw om materiaalverspilling te verminderen.
Echter, er is een belangrijk aandachtspunt met betrekking tot subsidies. In de bronnen wordt expliciet vermeld dat B-keus isolatie niet in aanmerking komt voor de ISDE-subsidie (Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing). Wie deze subsidie wil aanvragen, moet dus kiezen voor A-keus PIR platen (Bron [5]).
Praktische Overwegingen bij Aanschaf en Verwerking
Bij de aanschaf en verwerking van tweedekans PIR isolatie zijn een aantal praktische punten van belang.
Levering en Transport
De levering van deze materialen verloopt vaak via gespecialiseerde isolatiehandelaren. Voorbeelden uit de bronnen tonen aan dat levertijden over het algemeen kort zijn (1-2 werkdagen). Grote partijen kunnen vaak met eigen transport worden geleverd. Bij het bestellen van grotere aantallen is het verstandig om te informeren naar de verzendkosten, die kunnen oplopen tot €75,- binnen Nederland bij bestellingen onder een bepaald bedrag (Bron [2]).
Garantie
Een significant verschil met A-keus materiaal is de garantie. Vanwege de afwijkingen die hebben geleid tot de classificatie als B-keus, wordt er over het algemeen geen garantie gegeven op dit materiaal (Bron [4]). Dit is een overweging die men moet meewegen, vooral voor projecten waarbij perfectie essentieel is.
Verwerking
De verwerking van PIR platen is over het algemeen eenvoudig. Ze zijn licht van gewicht en kunnen makkelijk op maat gesneden worden met een isolatiemes. De aluminium cachering zorgt voor stabiliteit en fungeert als dampremmer. Voor specifieke toepassingen zoals hoek- of kopsluitingen kunnen extra materialen nodig zijn, hoewel dit in de gegeven bronnen niet specifiek wordt genoemd. Wel wordt er vaak advies gegeven over het mee bestellen van bevestigingsmaterialen of accessoires (Bron [3]).
Kwaliteitsverschillen en Selectiecriteria
Hoewel de isolatiewaarde van B-keus materiaal over het algemeen identiek is aan die van A-keus (mits het om dezelfde dikte en samenstelling gaat), verschillen de platen visueel. De kleur kan afwijken, evenals de lengte en de afwerking van de randen. Bij bron [1] wordt gesproken over "2e keus isolatiematerialen [die] verschillen van kleur en lengte".
Het is belangrijk om bij de aankoop duidelijk te zijn over de gewenste specificaties. Sommige leveranciers bieden naast 2e keus ook S-keuze materialen aan. Deze S-keuze panelen hebben vaak dezelfde kleur en lengte maar kleine schoonheidsfoutjes, wat een alternatief kan zijn voor wie consistentie in uitstraling belangrijk vindt, zonder de volledige prijs van A-keus te betalen (Bron [1]).
Conclusie
B-keus en 2e keus PIR isolatie bieden een uitstekende mogelijkheid om bouwprojecten betaalbaarder en duurzamer te maken. De materialen behouden hun hoge isolatiewaarde en zijn toepasbaar in diverse constructies, van daken en vloeren tot wanden. De belangrijkste voordelen zijn de aanzienlijke kostenbesparing en de bijdrage aan circulaire bouwpraktijken door het voorkomen van verspilling.
Echter, de keuze voor tweedekans materiaal vereist een zorgvuldige afweging. De afwezigheid van garantie en het uitgesloten zijn van ISDE-subsidie zijn factoren die niet genegeerd mogen worden. Voor projecten waar esthetische perfectie minder cruciaal is en subsidie geen rol speelt, kan B-keus PIR een zeer effectieve en verantwoorde keuze zijn. Het is raadzaam om bij aanschaf de specifieke afwijkingen te controleren en te overleggen met de leverancier over de geschiktheid voor het beoogde project.