Inleiding
Dakisolatie vormt een fundamentele pijler in de energie-efficiëntie van zowel bestaande woningen als nieuwbouwprojecten. Een specifieke dikte van 12 cm komt in de praktijk frequent voor en biedt een evenwicht tussen thermische prestatie, beschikbare ruimte en kosten. Door het dak te isoleren met een laag van 12 cm wordt de warmte in de winter beter vastgehouden en in de zomer de warmte buiten de deur gehouden, wat leidt tot een aanzienlijke verlaging van de energiekosten en een verhoging van het wooncomfort. Naast de thermische voordelen draagt deze isolatielaag bij aan geluidsabsorptie, waardoor hinder van buitenaf, zoals verkeerslawaai, wordt gedempt.
De keuze voor een dikte van 12 cm is vaak afhankelijk van het gekozen isolatiemateriaal en de gewenste isolatiewaarde (Rd-waarde). Materialen zoals PIR (polyisocyanuraat) bieden bij deze dikte een zeer hoge isolatiewaarde, terwijl glaswol of steenwol bij 12 cm dikte een goed alternatief vormen, hoewel met lagere Rd-waarden. Het artikel gaat dieper in op de specifieke eigenschappen van materialen als PIR, glaswol, steenwol, XPS en EPS bij een dikte van 12 cm, de bijbehorende isolatiewaarden, en de toepassingsmogelijkheden voor hellende en platte daken. Ook worden de vereisten voor subsidie (ISDE) en de technische specificaties behandeld.
Materialen voor Dakisolatie van 12 cm
Bij de keuze voor dakisolatie van 12 cm bieden leveranciers een divers aanbod aan materialen. De materiaalkeuze bepaalt in sterke mate de isolatiewaarde, de verwerking en de prijs. Hieronder volgt een overzicht van de meest voorkomende materialen met een dikte van 12 cm.
PIR (Polyisocyanuraat)
PIR is een veelgebruikt hardschuim isolatiemateriaal dat bekend staat om zijn hoge isolatiewaarde in verhouding tot de dikte. PIR-platen van 12 cm dikte zijn geschikt voor zowel hellende daken als platte daken. Een specifiek product betreft de Idelco PIR Isolatieplaat van 12 cm dik (120 mm) met afmetingen 60 x 120 cm. Deze plaat heeft een Rd-waarde van 5,45 m²K/W. De platen hebben vlakke kanten, wat het verwerken en het naadloos plaatsen vergemakkelijkt. PIR is drukvast, lichtgewicht, vochtbestendig en duurzaam. Bij de verwerking van PIR-platen wordt aanbevolen aluminium tape te gebruiken voor het lucht- en dampdicht aftapen van naden, en purschuim of isolatielijm voor het afdichten en verlijmen.
Naast de standaard uitvoering is PIR 2-zijdig aluminium verkrijgbaar, evenals PIR Isolatie B-keus. B-keus houdt in dat de platen kleine visuele afwijkingen kunnen hebben, maar technisch voldoen.
Glaswol
Glaswol is een minerale wol gemaakt van gerecyclede glasscherven en gezuiverd zand. Het materiaal is flexibel en eenvoudig te monteren. Glaswol van 120 mm (12 cm) dikte biedt uitstekende thermische efficiëntie en geluidsabsorptie. De Rd-waarden van glaswol platen van 120 mm dikte variëren per product en afmeting, maar liggen doorgaans tussen de 2,40 en 3,85 m²K/W. Voorbeelden van afmetingen en bijbehorende Rd-waarden zijn: - 5200 x 1200 mm: Rd-waarde 3,00 - 3200 x 1200 mm: Rd-waarde 3,85 - 7000 x 580 mm: Rd-waarde 3,50 - 4500 x 580 mm: Rd-waarde 3,75
Glaswol is geschikt voor wanden, vloeren en daken en kan zowel voor nieuwbouw als renovatieprojecten worden ingezet.
Steenwol (ROCKWOOL)
Steenwol, zoals ROCKWOOL dakisolatie, is eveneens een minerale isolatiemateriaal. Net als glaswol biedt het bij een dikte van 12 cm een uitstekende isolatiewaarde en is het door de flexibiliteit eenvoudig te monteren. Steenwol staat bekend om zijn brandwerende eigenschappen.
XPS en EPS (Hardschuim)
Naast PIR biedt Sleiderink ook dakisolatie van 12 cm van XPS (extruded polystyreen) en EPS (geëxpandeerd polystyreen), ook wel bekend als Tempex. XPS is een hardschuim isolatiemateriaal dat waterafstotend en drukvast is, waardoor het met name voor platte daken en toepassingen onder druk geschikt is. EPS is een lichtgewicht materiaal dat goed isoleert en vaak wordt gebruikt in de bouw.
Isolatiewaarden en Dikte in Relatie tot de Rd-waarde
De effectiviteit van dakisolatie wordt bepaald door de Rd-waarde (thermische weerstand). Een hogere Rd-waarde betekent een betere isolatie. De benodigde dikte hangt af van het materiaal en de gewenste Rd-waarde.
Rd-waarden bij 12 cm dikte
Voor een dikte van 12 cm variëren de Rd-waarden aanzienlijk per materiaal: - PIR: Bij 12 cm dikte kan een Rd-waarde van circa 5,45 m²K/W worden bereikt (zoals bij de Idelco PIR plaat). Dit is een zeer hoge waarde. - Glaswol: Bij 12 cm dikte liggen de Rd-waarden doorgaans tussen de 3,00 en 3,85 m²K/W, afhankelijk van het specifieke product. - Steenwol: Verwacht vergelijkbare waarden als glaswol bij deze dikte.
Vergelijking van benodigde diktes voor Rd 6
Voor optimale prestaties wordt vaak gestreefd naar een hoge Rd-waarde. Om een Rd-waarde van 6 te bereiken, zijn de benodigde diktes per materiaal als volgt: - PIR: circa 12 cm (gebaseerd op een Rd van 5,45 bij 12 cm, is 12 cm voldoende voor Rd 6 voor specifieke PIR producten, of lichtelijk meer). - Glaswol: circa 20–22 cm. - Isovlas: circa 24–26 cm.
Dit toont aan dat PIR bij een dikte van 12 cm een aanzienlijk hogere isolatiewaarde biedt dan glaswol of isovlas bij dezelfde dikte.
Bouwbesluit en Subsidievereisten (ISDE)
Voor bestaande woningen zijn de eisen anders dan voor nieuwbouw. Nieuwbouwwoningen die voldoen aan de BENG-normen (Bijna Energie Neutrale Gebouwen) vereisen een Rc-waarde van 6,3. Voor bestaande woningen bij renovatie geldt deze eis niet direct. Wel is er de Investeringssubsidie Duurzame Energie (ISDE). Om in aanmerking te komen voor deze subsidie bij na-isolatie van het dak, moet een minimale Rd-waarde van 3,5 worden behaald (dit komt overeen met een Rc-waarde van minimaal 2,0 m²K/W).
De minimale dikte om deze subsidie te ontvangen hangt af van het materiaal: - PIR: ca. 6–8 cm (om Rd 3,5 te halen). - Glaswol: ca. 12–14 cm. - Isovlas: ca. 14–16 cm.
Een dikte van 12 cm voldoet dus ruimschoots aan de subsidie-eisen voor PIR, en is voor glaswol vaak net voldoende of iets minder dan de aanbevolen 12–14 cm voor optimale subsidiekans. Bij glaswol is het van belang de exacte Rd-waarde van het gekozen product te controleren.
Toepassing en Montage
Hellende daken
Bij hellende daken kan isolatie van binnenuit of van buitenaf worden aangebracht. Een dikte van 12 cm is vaak goed te verwerken tussen of onder de dakbalken. Flexibele materialen als glaswol en steenwol zijn hier eenvoudig te plaatsen. PIR-platen zijn stijf en moeten nauwkeurig op maat worden gezaagd. Wanneer er onvoldoende ruimte is onder de balken om de gewenste isolatiewaarde te bereiken, kan het noodzakelijk zijn de balken op te dikken.
Platte daken
Voor platte daken zijn materialen als PIR en XPS vanwege hun drukvastheid en vochtbestendigheid zeer geschikt. Een laag van 12 cm biedt hier een goede isolatie. Bij platte daken is de afwerking cruciaal; aluminium tape en purschuim worden aanbevolen om de constructie lucht- en dampdicht te maken.
Akoestische voordelen
Naast thermische isolatie zorgt een laag van 12 cm, zowel bij glaswol als steenwol, voor een aanzienlijke geluidsabsorptie. Dit vermindert hinder van buitenaf, wat met name in stedelijke gebieden of bij woningen nabij drukke wegen een belangrijk voordeel is.
Conclusie
Dakisolatie met een dikte van 12 cm is een effectieve maatregel om de energieprestatie van een woning te verbeteren. De keuze voor PIR, glaswol, steenwol, XPS of EPS hangt af van de gewenste Rd-waarde, het beschikbare budget en de specifieke toepassing (hellend of plat dak). PIR onderscheidt zich door een hoge isolatiewaarde (Rd tot 5,45) bij deze dikte, waardoor het zeer geschikt is voor situaties met beperkte ruimte. Glaswol en steenwol bieden bij 12 cm dikte goede thermische en akoestische prestaties met Rd-waarden rond 3,0 tot 3,85.
Voor bestaande woningen is 12 cm vaak voldoende om te voldoen aan de minimale eisen voor ISDE-subsidie (Rd 3,5), mits het juiste materiaal wordt gekozen. Bij renovatie is het raadzaam de exacte Rd-waarden van de gekozen producten te vergelijken met de subsidievoorwaarden. Door het grote aanbod en de diversiteit in materialen is het essentieel om een weloverwogen keuze te maken, eventueel met advies van productspecialisten, om optimale besparing en comfort te realiseren.