Compleet overzicht van Polystyreen Isolatieplaten: EPS en XPS voor optimale woningisolatie

Inleiding

In de huidige bouw- en renovatiemarkt is isolatie een hoeksteen van energie-efficiëntie en wooncomfort. Polystyreen, een veelgebruikte kunststof isolatiemateriaal, treedt op in twee hoofdvariëteiten: EPS (geëxpandeerd polystyreen) en XPS (geëxtrudeerd polystyreen). Deze materialen bieden uitstekende thermische prestaties en zijn geschikt voor diverse toepassingen binnen de woningbouw. Dit artikel biedt een gedetailleerd overzicht van de eigenschappen, specificaties en toepassingsmogelijkheden van deze isolatieplaten, gebaseerd op productgegevens van toonaangevende bouwmarkten en gespecialiseerde leveranciers. Het doel is om huiseigenaren, doe-het-zelvers en professionals te informeren over de juiste keuze voor hun isolatieproject.

Kenmerken en Samenstelling van Polystyreen

Polystyreen is een lichtgewicht kunststof die wordt gekenmerkt door een uitstekende isolerende werking. De materiaaleigenschappen maken het een ideale keuze voor diverse isolatietoepassingen.

Materiaalsamenstelling

Polystyreen platen bestaan uit kunststof (source 1, 4, 7). In het geval van EPS (geëxpandeerd polystyreen) betreft dit een materiaal met een open celstructuur, terwijl XPS (geëxtrudeerd polystyreen) beschikt over een gesloten celstructuur (source 3, 6). Deze gesloten structuur bij XPS zorgt ervoor dat het materiaal volledig waterafstotend is.

Fysieke Eigenschappen

De platen zijn verkrijgbaar in diverse afmetingen en diktes. Een veelvoorkomende afmeting voor EPS is 100 x 50 x 2 cm, terwijl XPS platen vaak 120 x 60 x 2 cm (source 3) of grotere diktes zoals 100 mm (source 7) kennen. Het gewicht varieert per product; een pak van 12 EPS-platen (2 cm dik) weegt circa 1800 gram (source 1, 4), terwijl een enkele XPS-plaat van 2 cm dik ongeveer 495 gram weegt (source 3). De platen zijn wit van kleur en hebben vaak een stomp randprofiel (source 7).

Verwerkingsgemak

Polystyreen is een zeer bewerkelijk materiaal. Het is mogelijk om de platen te lijmen, boren en zelfs te buigen met behulp van een gloeispiraal (source 2). Deze veelzijdigheid maakt het geschikt voor zowel professionele als doe-het-zelf toepassingen. De lichte gewicht van EPS draagt bij aan een eenvoudige handling en montage (source 4).

Thermische Isolatiewaarden (Rd-waarde)

De isolatiewaarde is een cruciale factor bij de selectie van isolatiemateriaal. De Rd-waarde (thermische weerstand) geeft de isolerende kracht aan; hoe hoger de waarde, hoe beter de isolatie.

EPS Isolatieplaten

De Rd-waarde van EPS-platen varieert sterk op basis van de dikte. - 2 cm dikte: Voor EPS-platen van 2 cm dikte wordt een Rd-waarde van 0,5 m²K/W vermeld (source 1, 4). - 5 cm dikte: Een dikkere variant van 5 cm (100x50x5 cm) heeft een aanzienlijk hogere Rd-waarde van 1,32 m²K/W (source 5). - 10 cm dikte: De zwaarste variant in de dataset, met een dikte van 100 mm (10 cm), biedt een Rd-waarde van 2,75 m²K/W (source 7).

XPS Isolatieplaten

XPS-platen bieden vergelijkbare prestaties per dikte. - 2 cm dikte: XPS-platen van 2 cm dikte hebben een Rd-waarde van 0,55 m²K/W (source 3). Dit is licht hoger dan de 0,5 m²K/W van een vergelijkbare EPS-plaat, wat wijst op een iets betere isolatiewaarde per dikte-eenheid.

De keuze tussen EPS en XPS hangt dus af van de vereiste Rd-waarde en de beschikbare ruimte, aangezien XPS vaak een iets hogere isolatiewaarde per centimeter dikte kan bieden.

Toepassingsgebieden: EPS vs. XPS

Hoewel beide materialen thermische isolatie bieden, verschillen ze in hun geschiktheid voor specifieke omgevingen, met name wat betreft vocht en drukbelasting.

EPS (Geëxpandeerd Polystyreen)

EPS is geschikt voor universele isolatie, zowel binnen als buiten (source 7). Het wordt vaak gebruikt voor: - Dakisolatie (source 4, 5) - Vloerisolatie (source 5) - Muurisolatie (source 5) - Verpakkingen en bescherming (source 4, klantreview)

Echter, vanwege de open celstructuur is EPS minder geschikt voor situaties met direct contact met water of hoge vochtbelasting, tenzij specifiek behandeld.

XPS (Geëxtrudeerd Polystyreen)

XPS onderscheidt zich door zijn gesloten celstructuur, wat het materiaal volledig waterafstotend maakt (source 6). Dit maakt het de ideale keuze voor: - Funderingen en ondergrondse toepassingen (source 6) - Zwaar belaste vloeren (source 6) - Platte daken (source 6) - Kelders en kruipruimtes (source 6) - Situaties waar vochtproblemen een risico vormen (source 3)

Deze waterbestendigheid gecombineerd met een hoge druksterkte maakt XPS geschikt voor de meest veeleisende bouwsituaties.

Veiligheid en Duurzaamheid

Een belangrijk aspect van bouwmaterialen is de veiligheid en de levensduur.

Brandveiligheid

Polystyreen is van nature een kunststof en valt onder de Euroklasse E wat betreft brandveiligheid (source 7). Wel wordt vermeld dat polystyreen brandvertragend is en bestand tegen grote temperatuurschommelingen (source 5). Het materiaal kan temperaturen aan van -40°C tot +70°C (source 5).

Weerbestendigheid en Vocht

Een significant voordeel van polystyreen is de ongevoeligheid voor vocht. Dit voorkomt lekkageproblemen en vochtproblemen in de woning (source 2, 3). Met name XPS behoudt zijn isolatiewaarde en structuur onder vochtige omstandigheden (source 6).

Duurzaamheid en Recyclebaarheid

De platen zijn drukvast en behouden hun hoge isolatiewaarde gedurende lange tijd (source 3). Daarnaast is polystyreen 100% recyclebaar, wat bijdraagt aan een duurzamere bouwpraktijk (source 5).

Prijs en Beschikbaarheid

De kosten van isolatieplaten variëren op basis van materiaaltype, dikte en leverancier. Hieronder een overzicht van de prijzen zoals vermeld in de bronnen.

Product	Afmetingen	Dikte	Rd-waarde	Inhoud	Prijs (per verpakking)	Prijs per m² (indicatie)
EPS (KARWEI/GAMMA)	100 x 50 cm	2 cm	0,5 m²K/W	12 platen (6 m²)	€ 15,29 (source 1, 4)	€ 2,55 per m²
EPS (GAMMA)	100 x 50 cm	5 cm	1,32 m²K/W	5 platen (2,5 m²)	€ 42,95 (minimale afname)	€ 17,18 per m²
XPS (GAMMA)	120 x 60 cm	2 cm	0,55 m²K/W	10 platen (7,5 m²)	€ 51,89 (source 3)	€ 6,92 per m²
EPS (HORNBACH)	100 x 100 x 10 cm	10 cm	2,75 m²K/W	2 platen (4 m²)	Niet vermeld	Niet vermeld

Opmerking: Prijzen zijn indicatief en onderhevig aan wijzigingen. De prijs per m² is berekend op basis van de vermelde oppervlakte-inhoud.

Opvallend is dat de 2 cm dikke EPS-platen aanzienlijk goedkoper zijn per vierkante meter dan de 2 cm dikke XPS-platen. Echter, voor toepassingen waar vochtbestendigheid essentieel is, is de meerprijs voor XPS gerechtvaardigd.

Conclusie

De keuze tussen EPS en XPS isolatieplaten hangt volledig af van de specifieke toepassing en de omgevingsfactoren. - EPS (Geëxpandeerd Polystyreen) is een uitstekende, budgetvriendelijke keuze voor algemene isolatie van daken, muren en vloeren waar geen directe blootstelling aan water is. De Rd-waarde is afhankelijk van de dikte, variërend van 0,5 m²K/W (2 cm) tot 2,75 m²K/W (10 cm). - XPS (Geëxtrudeerd Polystyreen) is de superieure keuze voor vochtige omgevingen, funderingen en zwaar belaste constructies. De gesloten celstructuur garandeert waterafstotendheid en behoud van isolatiewaarde onder druk.

Voor de professional en de doe-het-zelver is het essentieel om de Rd-waarde te berekenen op basis van de gewenste isolatiedikte en het budget af te stemmen op de eisen van het project. De materialen zijn eenvoudig te verwerken, duurzaam en 100% recyclebaar, wat ze tot een verantwoorde keuze maakt in de moderne bouw.