Inleiding
In de moderne bouw, zowel in de woningbouw als de lichte utiliteitsbouw, spelen systeemvloeren een cruciale rol in het efficiënt realiseren van constructies. Een specifiek type vloer dat hierbij opvalt door zijn combinatie van dragende elementen en isolatie is de ribcassettevloer, ook wel aangeduid als ribbenvloer. Deze vloer is een vrijdragende systeemvloer die bestaat uit een bovenzijde van een relatief dunne betonplaat (de spiegel) met dikkere zijribben en een isolerende onderzijde van polystyreen (EPS). De toepassing is voornamelijk gericht op geïsoleerde begane grondvloeren boven kruipruimten.
De ribcassettevloer onderscheidt zich doordat de vloerdelen in één stuk met de kraan worden gelegd, in tegenstelling tot bijvoorbeeld een balken-broodjesvloer waarbij balken en vulblokken apart worden aangebracht. De vloer biedt diverse voordelen, waaronder een snelle montage, een laag eigen gewicht en een goede isolatie. De thermische isolatiewaarde (Rc) kan variëren, afhankelijk van de gekozen EPS-isolatie. Standaard wordt er gebruik gemaakt van brandvertragend EPS met een Rc-waarde van 4,0 m²K/W, maar waarden van 5,0 en 6,0 m²K/W zijn eveneens mogelijk. Afhankelijk van de specifieke belastingen en overspanningen kunnen vrije overspanningen tot circa 6 à 7 meter worden gerealiseerd. In dit artikel worden de technische specificaties, materiaaleigenschappen en toepassingsmogelijkheden van de ribcassettevloer nader geanalyseerd op basis van beschikbare productinformatie.
Kenmerken en Samenstelling van de Ribcassettevloer
De ribcassettevloer is een prefab betonnen vloersysteem dat zijn structuur ontleent aan de combinatie van beton en isolatiemateriaal. De samenstelling is zodanig dat het draagvermogen en de isolatie in één element zijn geïntegreerd.
Constructieve Opbouw
Een ribcassettevloer bestaat uit een bovenzijde van een voorgespannen, dunne betonplaat, de zogenaamde 'spiegel'. Deze spiegel is het vlakke gedeelte van de vloer waarop de belasting rust. Aan de onderzijde van deze spiegel bevinden zich dikkere zijribben. Deze ribben zorgen voor de constructieve stijfheid en het draagvermogen van de vloer. Onder de ribben bevindt zich een voorgevormde plaat van geëxpandeerd polystyreen (EPS). Dit EPS dient niet alleen als isolatiemateriaal, maar vormt ook de mal voor de onderzijde van de ribbenvloer, waardoor de kenmerkende cassettevorm ontstaat.
De vloer is ontworpen als een vrijdragend element dat lijnvormig wordt ondersteund, bijvoorbeeld op balken of wanden. De maximale overspanning is afhankelijk van de specifieke belasting en het type vloer, maar ligt typisch tussen de 6 en 7 meter. Voor specifieke toepassingen, zoals erkers, kunnen ook kortere overspanningen worden gerealiseerd met specifieke erkerplaten.
Isolatie-eigenschappen
De isolatie is een integraal onderdeel van de ribcassettevloer. Standaard wordt er gebruik gemaakt van brandvertragend EPS. De thermische prestaties worden weergegeven door de Rc-waarde (thermische weerstand). Volgens de beschikbare data kan de Rc-waarde variëren: - Standaard: Rc 4,0 m²K/W - Mogelijkheden: Rc 5,0 en 6,0 m²K/W
Echter, uit technische specificaties van Dycore (Source 5) blijken de volgende waarden mogelijk: - Rc-waarden: 3,7 m²K/W, 4,2 m²K/W, 5,0 m²K/W en 6,5 m²K/W.
De keuze voor het type EPS is afhankelijk van de gewenste Rc-waarde. Voor Rc-waarden tot 5,5 m²K/W wordt vaak wit EPS (λD ≤ 0,038 W/mK) toegepast, terwijl voor waarden boven 5,5 m²K/W grijs EPS (λD ≤ 0,031 W/mK) wordt gebruikt vanwege de betere isolatiewaarde.
Materialen en Gewicht
De betonsterkteklasse die wordt gehanteerd is over het algemeen C50/60. Hierbij kan het beton zelfverdichtend zijn en is het mogelijk om betongranulaat (betonpuingranulaat) als grindvervanger toe te passen, wat bijdraagt aan duurzaamheid. De wapening bestaat uit staaldraden met treksterkten zoals FeP1860 en FeP1770. Daarnaast is het mogelijk om staaldraadvezels toe te passen (bijvoorbeeld Dramix® 4D 65/50BG) om de weerstand tegen scheuren te vergroten, in plaats van een traditioneel wapeningsnet.
Het eigen gewicht van de vloer wordt als laag beschouwd. Voor een standaard element met een breedte van 1200 mm bedraagt het massa circa 210 kg/m², en bij een breedte van 900 mm circa 230 kg/m² (inclusief voegvulling). De totale vloerhoogte is vaak vastgesteld op 350 mm, ongeacht de isolatiewaarde, wat zorgt voor een consistente bouwhoogte.
Toepassingsgebieden en Montage
De ribcassettevloer wordt hoofdzakelijk toegepast als geïsoleerde begane grondvloer boven kruipruimten. Dit maakt het een geschikt systeem voor zowel woningbouw als lichte utiliteitsbouw.
Sparingen en Aanpassingen
Een significant voordeel van dit systeem is de mogelijkheid om fabrieksmatig sparingen aan te brengen. Dit bespaart tijd en moeite op de bouwplaats. Mogelijke sparingen omvatten: - Kruipluiken: Voor toegang tot de kruipruimte. - Meterkasten: Dycore biedt specifieke meterkastsparingen aan die eventueel kunnen worden voorzien van een meterkastblok voor een luchtdichte uitvoering, conform NEN 2768. - Verticale doorvoeren: Voor leidingen en installaties. - Convectorputten: Indien nodig voor verwarmingsinstallaties.
Daarnaast is het mogelijk om de elementen te voorzien van een schuine kop voor aansluitingen op schuine wanden of funderingen. Tot een hoek van 12 graden kan een standaard schuine EPS-kopkap worden gebruikt; voor hoeken tussen 12 en 45 graden wordt een op maat gemaakt EPS-blok toegepast.
Montageprocedure
De montage van de ribcassettevloer verloopt efficiënt. De vloerdelen worden in hun geheel met een kraan op de juiste plek gelegd, vaak met behulp van een montageklem. Na het leggen van de platen worden de voegen tussen de elementen gevuld met een betonmortel. Dit zorgt voor een stabiele en samenhangende vloerconstructie.
Afwerking
Voor de afwerking van de vloer is het belangrijk om rekening te houden met de ondergrond. Bij het aanbrengen van harde afwerklagen, zoals keramische tegels of natuursteen, wordt het aanbevolen om een druklaag toe te passen. Dit betreft een gewapende afwerklaag van ongeveer 50 mm dikte. De druklaag verkleint aanzienlijk de kans op scheurvorming in de vloer door de puntbelastingen beter te verdelen. Ook het toepassen van zelfverdichtend staalvezelbeton in de spiegel kan de weerstand tegen scheuren vergroten.
Vergelijking met Andere Vloersystemen
Om de positie van de ribcassettevloer in de markt te bepalen, is het nuttig deze te vergelijken met andere veelgebruikte systeemvloeren, zoals de kanaalplaatvloer, de broodjesvloer en de breedplaatvloer.
Overspanningscapaciteit
Een belangrijk verschil is de maximale overspanning. De ribcassettevloer is beperkt tot ongeveer 6 à 7 meter. Dit is minder dan een kanaalplaatvloer (tot > 10 meter) of een breedplaatvloer (tot 10 meter met voorspanning, 8 meter zonder). Hierdoor is de ribcassettevloer met name geschikt voor projecten met beperkte overspanningen, zoals eengezinswoningen.
Draagwijze
De ribcassettevloer wordt lijnvormig ondersteund (op balken of wanden). Dit is vergelijkbaar met de broodjesvloer, maar verschilt van de breedplaatvloer die vaak puntsgewijs wordt ondersteund (via kolommen).
Kosten en Efficiëntie
Ondanks de beperktere overspanning is de ribcassettevloer een voordelige keuze, met name bij seriematige bouw en bij beukmaten tot 6 meter. De vloer wordt vaak als iets voordeliger beschouwd dan de kanaalplaatvloer in dit segment. De snelle montage (in één stuk leggen) en de integratie van isolatie dragen bij aan de kostenefficiëntie.
Opleglengte
De opleglengte van de ribcassettevloer is afhankelijk van de ondergrond. Voorbeelden van opleglengtes zijn: - Op metselwerk: 100 mm - Op beton: 90 mm - Op staal: 80 mm
Deze waarden kunnen variëren afhankelijk van de specifieke fabrikant en het type vloer.
Technische Specificaties (Voorbeeld Dycore)
Om een concreet beeld te geven van de technische details, volgt hier een overzicht van specificaties voor een standaard ribbenvloer van Dycore (referentie aan Source 5). Let op: deze specificaties dienen als indicatie en kunnen per project afwijken.
| Kenmerk | Specificatie | |
|---|---|---|
| Type | R1200 | R900 |
| Betonsterkteklasse | C50/60 (zelfverdichtend), in overleg voorzien van betongranulaat | |
| Wapening | FeP1860 (Ø9,3 en Ø12,5), FeP1770 (Ø5,0) | |
| Staaldraadvezels | Dramix® 4D 65/50BG (optioneel) | |
| Milieuklasse | Standaard XC1 | |
| Elementdikte | 350 mm (incl. isolatie onder rib), ribhoogte constructief 250 mm | |
| Breedte (pasplaatbreedte) | 1200 (500-850) mm | 900 (500-850) mm |
| Lengte | Variabel van 1000 mm t/m 7200 mm* | |
| Massa (incl. voegvulling) | 210 kg/m² | 230 kg/m² |
| Voegvulling | 8,3 l/m¹ | |
| Thermische isolatie (Rc) | 3,7, 4,2, 5,0 en 6,5 m²K/W |
*De maximale plaatlengte is afhankelijk van de aanwezige belastingen.
Isolatiematerialen
De keuze voor het isolatiemateriaal bepaalt de Rc-waarde: - Wit EPS: λD ≤ 0,038 W/mK (geschikt voor Rc ≤ 5,5 m²K/W). - Grijs EPS: λD ≤ 0,031 W/mK (geschikt voor Rc > 5,5 m²K/W).
Duurzaamheid en Certificering
Hoewel de specifieke certificaten niet in detail worden beschreven in de tekstuele data, verwijst de lijst met downloads (Source 6) naar diverse documenten die duiden op een hoge standaard in de industrie. Er zijn vermeldingen van: - Erkend Bbl-Aansluitdocumenten: voor Isolatieplaatvloeren, Combinatievloeren en PS-isolatievloeren. - Environmental Product Declarations (EPD): Deze milieu-impactverklaringen zijn beschikbaar voor diverse types vloeren, wat wijst op transparantie met betrekking tot de milieuprestaties van het product.
Het toepassen van betongranulaat (betonpuingranulaat) als grindvervanger, zoals toegepast bij de Waardo ribbenvloeren, is eveneens een duurzaamheidsaspect dat bijdraagt aan de circulaire economie in de bouw.
Conclusie
De ribcassettevloer of ribbenvloer is een hoogwaardig systeemvloer die een efficiënte oplossing biedt voor geïsoleerde begane grondvloeren. De integratie van dragende ribben en isolatie in één element zorgt voor een snelle bouwtijd en goede thermische prestaties. Hoewel de overspanningscapaciteit beperkter is dan die van kanaalplaatvloeren of breedplaatvloeren, is het systeem bij uitstek geschikt voor woningbouw en lichte utiliteitsbouw met overspanningen tot circa 6 à 7 meter.
Belangrijke aandachtspunten bij toepassing zijn het correct afwerken van de vloer, met name bij harde vloerbedekkingen waar een druklaag noodzakelijk is, en de mogelijkheden voor fabrieksmatig aangebrachte sparingen voor installaties. De keuze voor het type EPS bepaalt de isolatiewaarde, waarbij zowel standaard als hogere Rc-waarden realiseerbaar zijn. Door de mogelijkheid tot het toepassen van duurzame materialen zoals staalvezelbeton en betongranulaat, sluit dit vloersysteem goed aan bij moderne eisen aan bouwmaterialen. Voor professionals en projectontwikkelaars blijft de ribcassettevloer een kostenefficiënte en functionele keuze binnen zijn toepassingsgebied.