De zoek naar optimale energie-efficiëntie en wooncomfort in moderne woningen leidt vaak tot vragen over de effectiviteit van verschillende zonweringssystemen. Naast het weren van zonlicht spelen isolatie en geluidsdemping een cruciale rol in de totale bouwprestatie van een woning. De bronnen bieden een gedetailleerd inzicht in de technische specificaties en prestaties van drie hoofdcategorieën: rolluiken, screens en zonwering geïntegreerd in glas. Dit artikel analyseert deze systemen op basis van hun isolerende vermogen, functionele toepassingen en technische eigenschappen.
Rolluiken: Mechanische Dichtheid en Geluidswering
Rolluiken onderscheiden zich door hun structuur van in elkaar vallende lamellen, vaak vervaardigd uit aluminium. Volgens de bronnen bieden rolluiken een combinatie van isolatie, beveiliging en verduistering. De isolerende werking berust op de creatie van een luchtspouw tussen het raam en het gesloten pantser. In de zomer voorkomt deze spouw dat warmte de woning binnendringt, terwijl in de winter de warmte binnen wordt gehouden.
Een significant voordeel van rolluiken is hun geluiddempende capaciteit. De bronnen vermelden dat de harde structuur van het pantser geluidsgolven afketst, wat met name bij woningen aan drukke wegen resulteert in een aanzienlijke vermindering van omgevingsgeluid.
Technische Specificaties en Isolatiewaarden
Voor maximale isolatie bieden de bronnen specifieke producten. Het Alutech AR41-T (LowEmission) rolluik wordt beschouwd als een super isolerend rolluik vanwege het energiezuinige profiel en de thermische coating. Deze zilveren coating bevat een verhoogde hoeveelheid aluminiumdeeltjes, wat leidt tot een verbeterde isolatiefactor en minder warmteverlies. Een alternatief is het Alutech AR40, waarvan de lamellen volledig zijn gevuld met dikke PUR-schuimvulling.
Echter, een technische beperking van rolluiken is dat hun isolerende werking uitsluitend functioneert wanneer ze volledig gesloten zijn. Dit betekent een volledige verduistering van de ruimte, wat in woonkamers of werkruimtes onwenselijk kan zijn, maar in slaapkamers juist een groot voordeel is voor de aanmaak van melatonine.
Screens: Visuele Openheid en Thermische Regulatie
Screens zijn zonweringssystemen die gebruikmaken van een speciaal doek. In tegenstelling tot rolluiken bieden screens het voordeel dat men van binnenuit naar buiten kan blijven kijken, wat zorgt voor behoud van uitzicht en daglicht. De bronnen benadrukken dat screens naast zonwering ook fungeren als insectenwerend scherm dankzij een rand aan de onderkant.
Isolatieprestaties van Screendoeken
Screens isoleren primair tegen warmte. De effectiviteit hangt sterk af van de zogenaamde openheidsfactor van het doek. De bronnen specificeren dat doeken verkrijgbaar zijn met openheidsfactoren van 5%, 3% en 1%. Hierbij geldt dat een doek met een openheidsfactor van 1% beduidend beter isoleert dan een doek van 5%, doordat het minder zonlicht doorlaat.
Echter, in vergelijking met rolluiken missen screens de geluidswerende eigenschappen. De bronnen geven aan dat rolluiken op dit vlak superieur zijn. Daarnaast is de isolerende werking van screens, net als bij rolluiken, afhankelijk van het feitelijk sluiten van het systeem, al kan bij screens enige lichtinval worden toegestaan zonder direct het isolatieprincipe te doorbreken, afhankelijk van het doektype.
Zonwering in Glas: Innovatie en EPC-Bijdrage
Een geavanceerdere optie die in de bronnen wordt besproken, is zonwering die naadloos is geïntegreerd in het glas, zoals Pilkington Insulight™ met ScreenLine®. Hierbij zijn jaloezieën of plissés tussen de glasplaten van een isolatieglasunit geplaatst. Deze technologie combineert functionaliteit met esthetiek en biedt diverse voordelen ten opzichte van externe systemen.
Energieprestaties en Waarden
De integratie van deze zonwering leidt tot verbeterde energieprestaties. De bronnen vermelden specifieke voordelen: * Lagere g-factor (zontoetredingscoëfficiënt). * Verbeterde Ug-waarde (warmtedoorgangscoëfficiënt van het glas). * Lagere temperatuur van het glasoppervlak.
In combinatie met warmtereflecterend glas (zoals Pilkington Optitherm™ S3) kan een zontoetreding (LT) lager dan 18% worden gerealiseerd. Dit maakt het systeem een gelijkwaardig alternatief voor isolatieglas in combinatie met buitenzonwering in EPC-berekeningen conform NEN 7120.
Praktische Overwegingen en Levensduur
Een belangrijk verschil met rolluiken en screens is dat het plaatsen van zonwering tussen glas vereist dat het gehele isolatieglasunit wordt vervangen; het is niet mogelijk om deze zonwering achteraf in bestaand glas te plaatsen. De bronnen vermelden dat de theoretische levensduur van een dergelijk systeem circa 27,3 jaar bedraagt, en dat Pilkington Nederland minimaal 5 jaar garantie geeft op de isolatieglas eenheid. Qua kosten wordt gesteld dat de plaatsing vergelijkbaar is met die van binnenzonwering of rolluiken.
Functionele Vergelijking: Kiezen op Basis van Toepassing
De keuze tussen rolluiken, screens en glaszonwering hangt af van de specifieke behoeften van de gebruiker en de locatie in de woning. De bronnen suggereren een logische verdeling: * Slaapkamers: Rolluiken zijn hier vaak de voorkeurskeuze vanwege de volledige verduistering en geluidsdemping, wat de slaapkwaliteit verbetert. * Woonkamers en Werkruimtes: Screens of zonwering in glas zijn hier vaak beter geschikt omdat ze daglicht binnenlaten en het uitzicht behouden, terwijl ze toch beschermen tegen hitte.
Overzicht van Eigenschappen
| Eigenschap | Rolluiken | Screens | Zonwering in Glas (ScreenLine) |
|---|---|---|---|
| Isolatie (Warmte) | Zeer goed (luchtspouw + materiaal) | Goed (afhankelijk van doekfactor 1%-5%) | Zeer goed (lage g-factor, verbeterde Ug-waarde) |
| Geluidsisolatie | Zeer goed (geluidswerend pantser) | Beperkt / Niet vermeld | Beperkt / Afhankelijk van glastype |
| Lichtinval | Volledig verduisterend | Diffuus licht, zicht naar buiten behouden | Reguleerbaar, behoud van daglicht |
| Beveiliging | Hoog (anti-inbraak pantser) | Gemiddeld | Afhankelijk van glas (veiligheidsbeglazing mogelijk) |
| Insectenwering | Nee (tenzij apart toegevoegd) | Ja (rand aan onderzijde) | Nee (gesloten systeem) |
| Type Installatie | Op het kozijn (extern) | Op het kozijn (extern) | In het raam (vervanging glasunit) |
Conclusie
De bronnen bieden een duidelijk beeld van de isolerende eigenschappen van diverse zonweringssystemen. Over het algemeen bieden rolluiken de meest veelzijdige isolatie, aangezien ze zowel thermisch als akoestisch isoleren. De isolatie hangt hier af van de gesloten stand en de materiaalvulling (zoals PUR-schuim of LowEmission coating).
Screens zijn een effectieve oplossing voor warmte-isolatie waarbij visueel contact met de buitenwereld behouden blijft. De isolatiegraad is hierbij direct afhankelijk van de dichtheid van het doek.
Zonwering in glas vormt een esthetisch hoogwaardige en technisch geavanceerde oplossing die de EPC-waarde van een woning kan verbeteren. Hoewel de initiële installatie complexer is (vervangen van glas), biedt het een duurzame en onderhoudsarme optie met goede thermische prestaties.
De keuze voor een specifiek systeem moet worden gebaseerd op een afweging tussen de gewenste isolatie (warmte vs. geluid), de noodzaak van verduistering, het belang van het uitzicht en de technische mogelijkheden van de woning.