Inleiding
Sinds maart 2021 zijn de energielabels voor koelkasten, vriezers en andere keukenapparatuur in Europa vernieuwd. Deze verandering is niet alleen van betekenis voor consumenten die op zoek zijn naar een nieuwe koelkast, maar ook voor eigenaren van woningen die hun keuken renoveren of uitbreiden. Voor zowel particuliere huiseigenaren als professionals in de bouw- en renovatiebranche is het begrijpen van deze nieuwe labels essentieel bij het maken van duurzame keuzes.
Het nieuwe energielabel is ontworpen om consumenten duidelijkheid te bieden over het energieverbruik van koelapparaten. Het is een onderdeel van bredere EU-initiatieven om energie-efficiëntie te verbeteren en de markt te stimuleren tot het ontwikkelen van zuinigere producten. In dit artikel bespreken we de veranderingen in detail, de impact op energiekosten en milieugevolgen, en waarom het energielabel een essentieel onderdeel is van elke renovatie- of bouwplanning.
De veranderingen in het energielabel
Oude energielabels: van A+++ tot D
Voor maart 2021 liep het energielabel voor koelkasten van A+++ tot D. Dit systeem maakte het voor consumenten lastig om de werkelijke energie-efficiëntie van apparaten te beoordelen. Het toevoegen van plusjes (bijvoorbeeld A+++), maakte het visuele verschil tussen modellen vaak onduidelijk. Bovendien leidde dit systeem tot het verschijnen van steeds meer A+++ modellen, wat weinig betekenis had in termen van echte verbetering in energie-efficiëntie.
Nieuwe energielabels: van A tot G
Sinds maart 2021 is het energielabel herzien. Het nieuwe systeem kent energieklassen A tot G, waarbij A het meest energiezuinig is en G het minst. Deze aanpassing maakt het voor consumenten eenvoudiger om energieprestaties te vergelijken, zonder de verwarring van meerdere plusjes.
De energieklasse wordt nu bepaald op basis van het energieverbruik per liter van het koel- of vriesvolume. Dit betekent dat ook grote koelkasten in een hoge energieklasse kunnen vallen, mits hun energieverbruik efficiënt is. Het nieuwe label is daarmee niet alleen visueel duidelijker, maar ook technisch beter afgestemd op de werkelijke prestaties van apparaten.
Strengere regels sinds 2024
In maart 2024 zijn de regels voor het energielabel nog verder aangescherpt. Fabrikanten mogen sinds die tijd geen koelkasten of vriezers meer op de markt brengen die een F- of G-label hebben. Dit betekent dat de markt steeds meer wordt bevolkt met energiezuinigere modellen. Vanaf de zomer van 2024 mogen deze apparaten ook niet meer in winkels worden verkocht, wat een duidelijke richting geeft aan de industrie.
Wat betekent het energielabel voor de consument?
De energieklasse als maat voor efficiëntie
De energieklasse geeft aan hoe efficiënt een koelkast of vriezer stroom gebruikt. Hoe dichter de klasse bij A ligt, hoe zuiniger het apparaat. Een koelkast met energielabel A is dus het meest efficiënt, terwijl een model met label G het minst efficiënt is.
Het is belangrijk om op te merken dat de energieklasse niet het absolute energieverbruik weergeeft, maar het verhoudingstal tussen volume en stroomverbruik. Dit betekent dat een kleine koelkast met een hoge energieklasse niet per se minder stroom gebruikt dan een grotere koelkast met een iets lagere energieklasse. Daarom is het ook belangrijk om te kijken naar het jaarlijkse energieverbruik in kWh, wat op het label vermeld staat.
Jaarlijks energieverbruik in kWh
Het jaarlijkse energieverbruik in kilowattuur (kWh) geeft een duidelijk beeld van hoeveel stroom een koelkast of vriezer per jaar verbruikt. Dit cijfer is van groot belang bij het inschatten van energiekosten en is daarom een essentieel criterium bij aankoop.
De veranderingen in het energielabel hebben geleid tot een herberekening van energieklassen, waardoor een koelkast die vroeger een A+++ had, nu een B of C kan hebben. Dit betekent echter niet dat het apparaat minder zuinig is geworden. De schaal is gewoon aangepast en strenger gemaakt. Consumenten die op zoek zijn naar een koelkast, moeten daarom letten op het werkelijke kWh-verbruik, niet alleen op de energieklasse.
Geluidsniveau en andere kenmerken
Nieuwe energielabels bevatten ook informatie over het geluidsniveau in decibel (dB). Dit is vooral relevant voor koelkasten die in een open keuken worden geplaatst. Hoe lager het geluidsniveau, hoe minder hinder het apparaat oplevert. Daarnaast vermelden de labels ook het volume van de koelcompartimenten in liters en, bij apparaten met vriescompartiment, de bewaartijd bij stroomuitval. Deze informatie is belangrijk bij het bepalen van de praktische geschiktheid van een koelkast voor een bepaalde keukenconfiguratie.
Financiële en milieuvoordelen van energiezuinige koelkasten
Langer gebruikt, meer voordelen
Koelkasten en vriezers zijn apparaten die gemiddeld ongeveer 15 tot 18 jaar meegaan. Het investeren in een energiezuinige koelkast kan daarom aanzienlijke besparingen opleveren op de lange termijn. Hoewel deze modellen vaak iets duurder zijn in de winkel, loont het investering op termijn door het lage energieverbruik.
Een voorbeeldberekening toont het verschil in energiekosten tussen een oude koelkast (rood label) en een moderne energiezuinige model (groen label). Stel dat de energiekostprijs 0,20 euro per kWh is. Een energiezuinige koelkast met een groen energielabel die jaarlijks ongeveer 175 kWh verbruikt, zou je jaarlijks ongeveer 35 euro kosten. Een oudere koelkast met een rood energielabel die 500 kWh verbruikt, kost ongeveer 100 euro per jaar. Het verschil in jaarlijkse energiekosten is dus ongeveer 65 euro. Over tien jaar tijd betekent dit een besparing van 650 euro.
Milieuvoordelen
Een energiezuinige koelkast is niet alleen goedkoper in gebruik, maar ook gunstiger voor het milieu. Koelapparaten verbruiken jaarlijks aanzienlijke hoeveelheden elektriciteit. Door het kiezen van een model met een hoge energieklasse, draagt een consument bij aan de vermindering van CO₂-uitstoot en het behoud van schaarse energiebronnen.
De EU-maatregelen, zoals het verbannen van apparaten met labels F en G, worden ook ingezet om de industrie aan te zetten tot duurzamere productie. Hierdoor wordt de markt geleid naar steeds efficiëntere en schone technologie.
Waarom energielabels belangrijk zijn bij renovatie en nieuwbouw
Duurzame keuken als onderdeel van renovatieplanning
Bij elke renovatie of nieuwbouwproject is het energieverbruik van keukenapparatuur een cruciale factor. Koelkasten zijn van de apparaten die het meeste stroom verbruiken in het huishouden. Het kiezen van energiezuinige modellen kan aanzienlijk bijdragen aan het verlagen van het totale energieverbruik van een woning.
Voor zowel particuliere woningen als commerciële ruimtes is het daarom verstandig om bij renovatieplannen rekening te houden met het energielabel van koelapparatuur. In nieuwbouwprojecten kan het integreren van energiezuinige apparaten al in de ontwerfase worden ingepast, wat zowel kosten bespaart als duurzaamheid versterkt.
Bouw- en renovatieprofessionals als adviseurs
Voor professionals in de bouw- en renovatiebranche is het begrijpen van energielabels en hun betekenis een essentieel onderdeel van het adviesgeven aan klanten. Koelapparatuur kan vaak op het laatste moment worden gekozen, maar de keuze heeft directe gevolgen voor het energieverbruik en de kosten over de levensduur van het apparaat.
Daarnaast is het energielabel ook een onderdeel van bredere energiemanagementstrategieën. In combinatie met isolatie, verduurzaming van de elektriciteitsvoorziening en het gebruik van duurzame energiebronnen, kunnen koelapparaten een belangrijke bijdrage leveren aan het energiebeheer van een woning.
De toekomst van energielabels en technologie
Stimuleren van innovatie
De veranderingen in energielabels zijn niet alleen bedoeld om consumenten beter te informeren, maar ook om de industrie aan te zetten tot innovatie. Door het verlagen van de energieklasse van apparaten en het verbannen van minder efficiënte modellen, wordt er indirect geduwd op de productie van energiezuinigere technologieën.
Deze ontwikkeling leidt tot een voortdurende verbetering in de efficiëntie van koelapparatuur. Op de lange termijn betekent dit dat koelkasten en vriezers steeds minder stroom gebruiken, waardoor zowel energiekosten als CO₂-uitstoot worden verlaagd.
Nieuwe technologieën
Op dit moment zijn er al koelkasten beschikbaar met het nieuwe label A, maar deze zijn nog vrij duur. Grotere vriezers met label A of B zijn nog niet op de markt. Toch is het duidelijk dat de technologie zich ontwikkelt in de richting van hogere efficiëntie. Denk bijvoorbeeld aan geavanceerde koeltechnieken, slimme sensoren en verbeterde isolatiematerialen die helpen om energie te besparen.
Voor renovatieprojecten is het dus belangrijk om op de hoogte te blijven van de nieuwste ontwikkelingen in energiezuinige apparatuur. Ook hier kan een bouwprofessional of keukenspecialist een waardevolle rol spelen door klanten te adviseren op basis van technologische vooruitgang en energiebesparing.
Conclusie
De herziening van energielabels voor koelkasten en vriezers is een belangrijk stappenplan in de richting van energie-efficiëntie en duurzaamheid. Het nieuwe systeem biedt duidelijkheid over energieverbruik, maakt het eenvoudiger om apparaten te vergelijken en stimuleert de industrie tot innovatie. Voor zowel particuliere huiseigenaren als professionals in de bouw- en renovatiebranche is het kiezen van energiezuinige apparatuur een logische keuze die zowel financiële als milieuvoordelen oplevert.
Bij renovaties en nieuwbouwprojecten is het energielabel van koelapparatuur dus meer dan alleen een informatieve sticker. Het is een essentieel criterium dat bijdraagt aan het verlagen van energiekosten, het verkleinen van het CO₂-voatrap en het realiseren van een duurzame woning. Door het energielabel serieus te nemen en het op te nemen in renovatieplannen, kunnen woningbouwers en renovateurs een actieve bijdrage leveren aan een duurzamere toekomst.