Sinds 1 september 2021 is het energielabelsysteem voor verlichting in de Europese Unie volledig vernieuwd. Voor consumenten die verlichting aankopen, is het energielabel een essentieel hulpmiddel bij het bepalen van de energiezuinigheid van een lichtbron. Het nieuwe systeem biedt meer duidelijkheid, is toekomstbestendig en maakt het eenvoudiger om energiezuinige keuzes te maken. In dit artikel bespreken we de veranderingen in het energielabelsysteem, de redenen achter de wijziging en hoe je het nieuwe label kunt interpreteren.
Inleiding
Het energielabel is een visuele weergave van de energiezuinigheid van een elektrisch apparaat, waaronder verlichting. Tot en met augustus 2021 gebruikte men een labelsysteem dat liep van A++ (zeer zuinig) tot E (minst zuinig). In de praktijk bleek dit systeem echter minder geschikt geworden door de snelle technologische vooruitgang, waardoor steeds meer producten in de hoogste klassen terechtkwamen. Dit leidde tot verwarring bij consumenten. Vanaf 1 september 2021 is het energielabelsysteem bij verlichting vervangen door een nieuwe schaal die loopt van A (donkergroen, meest zuinig) tot G (rood, minst zuinig), zonder plussen. Deze verandering heeft ook gevolgen voor de manier waarop verlichtingsproducten worden vergeleken en ingekocht.
Deze vernieuwing is bedoeld om de consument een duidelijkere keuze te bieden en ruimte te maken voor toekomstige innovaties. Het nieuwe systeem is niet alleen toekomstbestendiger, het biedt ook een realistischere weergave van de energiezuinigheid van verlichtingsproducten. In dit artikel leggen we de kernaspecten van het nieuwe energielabelsysteem uit, zoals de veranderingen in het labelsysteem, de redenen voor de vernieuwing en hoe je het nieuwe energielabel moet interpreteren.
Het oude energielabelsysteem (tot en met 2021)
Het oude energielabelsysteem voor verlichting dateert tot en met 31 augustus 2021. In dit systeem werden lampen ingedeeld in energie-efficiëntieklassen van A++ (meest zuinig) tot E (minst zuinig). Het systeem was gebaseerd op de verhouding tussen lichtopbrengst (gemeten in lumen) en energieverbruik (gemeten in watt). Hoe hoger de lumen per watt, hoe zuiniger de lamp.
Voordelen en beperkingen
Het oude systeem had meerdere voordelen. Het was voor consumenten makkelijk om energiezuinige producten te herkennen door de eenvoudige labels. Bovendien stimuleerde het systeem de ontwikkeling van energiezuinige technologieën, zoals LED-verlichting.
Een nadeel van het oude systeem was dat het onderscheidend vermogen aan de bovenkant van de schaal afnam. Door de snelle vooruitgang in energiezuinige technologieën kwamen steeds meer lampen in de hoogste klassen (A+ en A++), waardoor het label minder informatief werd. Daarnaast leidde het gebruik van plussen (A+, A++, A+++) tot verwarring bij consumenten.
Het nieuwe energielabelsysteem (sinds 2021)
Vanaf 1 september 2021 is het energielabelsysteem voor verlichting in de EU vernieuwd. Het nieuwe systeem loopt van A (donkergroen, meest zuinig) tot G (rood, minst zuinig). Het nieuwe energielabel is eenvoudiger, transparanter en biedt meer ruimte voor toekomstige innovaties in energiezuinige technologieën.
Strengere eisen en realistische schaal
Het nieuwe energielabelsysteem is opnieuw gekalibreerd. De eisen voor elke energie-efficiëntieklasse zijn strenger geworden, wat betekent dat lampen die voorheen in de hoogste klassen (A++ en A+) zaten, nu vaak in lagere klassen (E, F of G) vallen. Dit is echter niet een teken dat de lampen minder zuinig zijn geworden, maar eerder een gevolg van de strengere eisen in het nieuwe systeem.
Toekomstbestendig
Het nieuwe systeem is speciaal ontworpen om ruimte te bieden voor de ontwikkeling van toekomstige, nog energiezuinigere producten. In het oude systeem was er weinig ruimte voor verbetering, omdat veel producten al in de hoogste klassen zaten. Het nieuwe systeem biedt hierdoor meer mogelijkheden voor technologische vooruitgang.
Hoe lees je het nieuwe energielabel?
Het nieuwe energielabel is eenvoudiger dan het oude systeem. Het loopt van A (meest zuinig) tot G (minst zuinig). A is het zuinigst en G het minst zuinig. Het label is meestal te vinden op de verpakking van de lamp of op de productpagina van een webwinkel.
Identificatie van oud of nieuw label
Het is belangrijk om te weten of je te maken hebt met het oude of het nieuwe energielabel. Tot maart 2023 mochten winkels nog oude verpakkingen verkopen. Hierdoor zijn beide labeltypes tot die tijd tegen te komen.
- Oud label: Het oude label bevat plussen (A+, A++, A+++).
- Nieuw label: Het nieuwe label loopt van A tot G en bevat geen plussen. Er staat een QR-code op het label.
Wat betekent het energielabel voor LED-lampen?
LED-lampen zijn een van de meest energiezuinige verlichtingsproducten die op de markt zijn. Tot 2021 kregen ze meestal een A++-label, maar sinds de introductie van het nieuwe systeem vallen ze vaak in klassen E, F of G. Dit komt doordat de eisen voor het nieuwe systeem strenger zijn.
Waarom LED-lampen vaak in lagere klassen vallen
Ondanks dat LED-lampen nu in lagere klassen vallen, betekent dit niet dat ze minder zuinig zijn. Het nieuwe systeem is ontworpen om de meetlat streng te houden, zodat er meer ruimte is voor toekomstige innovaties. Hierdoor vallen veel LED-lampen die voorheen in de hoogste klassen zaten, nu in lagere klassen.
Voorbeeld: LED-lamp met E-label
Een LED-lamp met een E-label is niet automatisch minder zuinig dan een lamp met een A-label. Het betekent alleen dat de lamp niet voldoet aan de strengere eisen van het nieuwe systeem. Toch kan zo’n lamp nog steeds aanzienlijk energie besparen vergeleken met traditionele lichtbronnen zoals gloeilampen of halogeenlampen.
Overgangsperiode en verkoop van oude lampen
De overgang van het oude naar het nieuwe energielabelsysteem verliep geleidelijk. Vanaf 1 september 2021 moesten winkels en webwinkels het nieuwe energielabel gebruiken. Oude verpakkingen met het oude label mochten tot 1 maart 2023 nog verkocht worden. Dit betekent dat tot die datum beide labeltypes in de winkel te koop waren.
Voordeel voor consumenten
De overgangsperiode gaf consumenten de tijd om zich aan het nieuwe systeem te wennen. Door de langere verkoopperiode van oude lampen konden winkels hun voorraad geleidelijk aan vervangen. Dit zorgde voor een soepele overgang zonder scherpere prijsstijgingen of schaarste op de markt.
Welke informatie vind je op het energielabel?
Het energielabel bevat meerdere belangrijke gegevens die helpen bij het maken van een bewuste keuze bij het aankoop van verlichting. Deze informatie is bedoeld om consumenten een duidelijk beeld te geven van de prestaties en eigenschappen van een lamp.
Informatie op het energielabel
- Energielabel: De energie-efficiëntieklasse (A tot G).
- Vermogen (Watt): Het energieverbruik van de lamp.
- Lichtopbrengst (Lumen): De hoeveelheid licht die de lamp produceert.
- Levensduur (Branduren): Hoe lang de lamp verwacht wordt te werken.
- Dimbaarheid: Of de lamp kan gedimd worden met een led-dimmer.
- Aantal in- en uitschakelingen: Hoe vaak de lamp in- en uitgeschakeld kan worden.
- QR-code: Voor toegang tot de volledige productinformatie.
Waarom is het energielabel belangrijk?
Het energielabel is een essentieel hulpmiddel bij het aankoop van verlichting. Het helpt consumenten om energiezuinige producten te herkennen en maakt het eenvoudiger om bewuste keuzes te maken. Een lamp met een hogere energie-efficiëntieklasse verbruikt minder stroom en levert dus lagere energiekosten op. Bovendien heeft het een positief effect op het milieu, omdat er minder CO₂-uitstoot ontstaat.
Voordelen van energiezuinige lampen
- Lagere energiekosten: Energiezuinige lampen verbruiken minder stroom.
- Langer standtijd: Veel energiezuinige lampen hebben een langere levensduur.
- Minder milieuverontreiniging: Minder stroomverbruik betekent minder CO₂-uitstoot.
- Toekomstbestendig: Het nieuwe energielabelsysteem stimuleert innovatie in energiezuinige technologieën.
Energiezuinige verlichting in de praktijk
Het kiezen van energiezuinige verlichting is een belangrijke stap in de richting van een duurzamere woningverbouwing of renovatie. Voor zowel woningeigenaren als handwerkers is het energielabel een waardevol instrument om energiezuinige producten te identificeren en te vergelijken.
Kiezen voor LED-verlichting
LED-verlichting is momenteel de meest energiezuinige optie voor verlichting. Hoewel LED-lampen vaak in lagere energie-efficiëntieklassen vallen in het nieuwe systeem, zijn ze nog steeds aanzienlijk zuiniger dan traditionele lichtbronnen. De keuze voor LED-verlichting kan leiden tot een aanzienlijke reductie van energieverbruik en CO₂-uitstoot.
Invloed op het energielabel van de woning
Het gebruik van energiezuinige verlichting kan ook een positieve invloed hebben op het energielabel van de woning. Een hoger energielabel betekent dat de woning energiezuiniger is, wat kan leiden tot lagere energiekosten en een hogere marktwaarde. Het energielabel van de woning is een belangrijk aspect voor kopers, huurders en ook voor woningeigenaren die hun woning willen verbouwen.
Conclusie
Het energielabel is een essentieel hulpmiddel bij het aankoop van verlichting. Sinds 1 september 2021 is het energielabelsysteem voor verlichting in de EU vernieuwd. Het nieuwe systeem loopt van A (meest zuinig) tot G (minst zuinig) en biedt meer duidelijkheid, transparantie en ruimte voor toekomstige innovaties. Hoewel veel LED-lampen nu in lagere energie-efficiëntieklassen vallen, betekent dit niet dat ze minder zuinig zijn. Het nieuwe systeem is ontworpen om strengere eisen te stellen en ruimte te maken voor energiezuinigere technologieën.
Bij het kiezen van verlichting is het energielabel een waardevol instrument om energiezuinige producten te herkennen en te vergelijken. Het kiezen van energiezuinige verlichting kan leiden tot lagere energiekosten, een langere levensduur van de lampen en een positief effect op het milieu. Het energielabel is dus niet alleen een hulpmiddel voor consumenten, maar ook een belangrijk instrument voor het stimuleren van duurzame ontwikkeling in de bouw- en renovatiesector.