Het energielabel van een auto is een essentieel hulpmiddel voor consumenten die op zoek zijn naar een nieuwe auto. Dit label geeft inzicht in de relatieve zuinigheid van een wagen ten opzichte van vergelijkbare modellen uit dezelfde categorie. In 2020 was het energielabel een verplichte informatiebron bij de aankoop van nieuwe auto’s in Nederland, en werd het gebruikt om consumenten te ondersteunen in hun keuze voor een milieuvriendelijkere wagen. In dit artikel bespreken we de betekenis van het energielabel, hoe het wordt bepaald en welke factoren het werkelijke verbruik in de praktijk beïnvloeden.
Wat is het energielabel van een auto?
Het energielabel is een etiket dat sinds 2001 verplicht is in de Europese Unie. Het geeft een visuele en eenvoudige indruk van de zuinigheid van een auto, zonder dat consumenten directe cijfers hoeven te interpreteren. Het label is onderverdeeld in zeven categorieën, genummerd van A tot G, waarbij A staat voor de meest zuinige auto’s en G voor de meest onzuinige. Deze labels zijn gekoppeld aan kleuren om het sneller en duidelijker te maken. Zo is het label A in donker groen, en het label G in rood.
Het energielabel is bedoeld om consumenten te helpen bij het nemen van een bewuste keuze. Het biedt een overzichtelijk kader waarmee je eenvoudig kunt vergelijken hoe efficiënt een auto is ten opzichte van andere modellen uit dezelfde categorie. De categorieën zijn opgesteld op basis van de grootte van de auto, zoals compact, middel en groot. Hierdoor wordt het label bepaald binnen een vergelijkbare context, wat het relevant maakt voor potentiële kopers.
Hoe werkt het energielabel?
Het energielabel wordt berekend door de zuinigheid van de auto te vergelijken met het gemiddelde van het segment waarin het model valt. De metingen zijn gebaseerd op de WLTP-standaarden (Worldwide Harmonized Light Vehicles Test Procedure), die sinds 2017 de officiële methode zijn voor het bepalen van het brandstofverbruik en de uitstoot van CO₂. Hierbij worden de auto’s getest in laboratoriumomstandigheden om een consistent en betrouwbaar beeld te verkrijgen.
De volgende energieklassen zijn in gebruik:
- Label A: De auto is minstens 20% zuiniger dan het gemiddelde in zijn categorie.
- Label B: De auto is 20% tot 10% zuiniger.
- Label C: De auto is maximaal 10% zuiniger.
- Label D: De auto is maximaal 10% minder zuinig.
- Label E: De auto is 10% tot 20% minder zuinig.
- Label F: De auto is 20% tot 30% minder zuinig.
- Label G: De auto is meer dan 30% minder zuinig.
Zoals hierboven aangegeven, is label A het meest gunstig. Het duidt op een auto die aanzienlijk zuiniger is dan het gemiddelde in zijn categorie. Daarentegen betekent label G dat de auto extreem onzuinig is en een hogere CO₂-uitstoot heeft.
De rol van het energielabel in de praktijk
Hoewel het energielabel een handig hulpmiddel is bij de aankoop van een auto, is het belangrijk om te begrijpen dat het niet alles zegt over het daadwerkelijke verbruik in de praktijk. Het label is gebaseerd op laboratoriumtesten en kan in werkelijkheid aanzienlijk afwijken door factoren zoals:
- Rijstijl: Agressief rijden, plotselinge versnellingen en remmen zorgen voor verhoogd brandstofverbruik.
- Gebruik van airco en andere systemen: De airco verbruikt aanzienlijk meer brandstof.
- Bandenspanning en bandentype: Correcte bandenspanning zorgt voor lager rolweerstand en dus voor een lager verbruik.
- Lading en rijomstandigheden: Een zwaar geladen auto of rijden in stadsverkeer verhoogt het verbruik.
Daarnaast is het energielabel alleen relevant bij nieuwe auto’s. Bij gebruikte auto’s is het label vaak niet meer actueel, omdat het gemiddelde in de categorie kan zijn veranderd. Dit betekent dat een auto met een energielabel A bij aankoop later kan worden bijgesteld naar een lagere klasse als nieuwe, efficiëntere modellen binnen dezelfde categorie op de markt komen.
Energieverbruik versus energielabel
Het energielabel moet niet verward worden met het daadwerkelijke verbruik van de auto. Het label is slechts een relatieve maatstaf binnen de categorie. Dit betekent dat een grote auto met een energielabel A in zijn categorie kan scoren, maar in de praktijk onzuiniger kan zijn dan een kleinere auto met een energielabel D. De labels zijn dus niet absoluut, maar relatief binnen een bepaalde groep auto’s.
Deze relatieve aard van het energielabel maakt het soms lastig om auto’s van verschillende segmenten met elkaar te vergelijken. Voor consumenten is het daarom belangrijk om ook rekening te houden met andere informatie, zoals het daadwerkelijke verbruik, de CO₂-uitstoot en de milieuprestaties.
Het energielabel en milieuvoordelen
Het energielabel heeft een directe invloed op milieuvoordelen. Auto’s met een hoger label (A of B) hebben een lager CO₂-uitstootniveau en dus een positieve impact op het klimaat. De overheid stimuleert de aanschaf van deze auto’s via belastingvoordelen. De absolute CO₂-uitstoot bepaalt hoe groot dit voordeel is.
Elektrische auto’s krijgen automatisch energielabel A, wat betekent dat ze in de categorie van de meest zuinige auto’s vallen. Het aantal elektrische auto’s neemt toe, wat invloed heeft op de energielabels van conventionele auto’s. In de toekomst kan het energielabel van brandstofauto’s minder gunstig worden, terwijl elektrische auto’s automatisch in de hogere klassen vallen.
Het energielabel en het Green NCAP-programma
Naast het standaard energielabel is er ook een testprogramma dat de duurzaamheid van auto’s beoordeelt. Dit programma heet Green NCAP en beoordeelt auto’s op basis van verbruik en schadelijke uitstoot die van invloed zijn op zowel gezondheid als het klimaat. Sinds 2022 wordt ook de milieu-impact van de productie van auto’s onderzocht en vergeleken. Dit testprogramma biedt extra inzicht in de milieuprestaties van auto’s, ongeacht hun energielabel.
In dit programma worden ook elektrische auto’s meegenomen, wat extra relevant is gezien de toegenomen aandacht voor duurzame mobiliteit. Het Green NCAP-programma kan als een aanvullende bron dienen voor consumenten die zich bewust willen informeren over de duurzaamheid van een auto.
De toekomst van het energielabel
Het energielabel wordt opnieuw bekeken door de overheid. Het huidige systeem met zeven labels wordt overwogen te vervangen door een subverdeling van label A in vier categorieën: A+++, A++, A+ en A. Deze verdeling is vergelijkbaar met energielabels voor woningen en zou extra differentiatie bieden tussen auto’s met een hoge zuinigheid. De uitkomst van deze overweging is echter nog niet bekend, en het huidige systeem blijft tijdelijk in gebruik.
Het energielabel wordt twee keer per jaar herzien, op basis van de nieuwste gegevens van de RDW. Dit betekent dat labels kunnen veranderen gedurende het levenscyclus van een auto. Een model dat bij introductie een energielabel A had, kan bijvoorbeeld later in het jaar een energielabel C krijgen als nieuwe, efficiëntere modellen binnen dezelfde categorie worden gelanceerd.
Alternatieven voor auto’s en energiezuinig rijden
Naast het energielabel zijn er ook alternatieven voor het bezitten en rijden van auto’s. Auto’s leasen is een populaire optie, vooral voor consumenten die zich gericht willen houden op duurzame mobiliteit. Veel leasbedrijven bieden alleen auto’s met een energielabel A, B of C aan. Dit zorgt ervoor dat leasauto’s automatisch zuiniger zijn dan gemiddelde auto’s.
Voor consumenten die geïnteresseerd zijn in groene alternatieven, zijn er ook testen en vergelijkingen beschikbaar die het energielabel en daadwerkelijke verbruik combineren. Deze tools geven een completer beeld van de zuinigheid van een auto en helpen bij het maken van een bewuste keuze.
Samenvatting
Het energielabel van een auto is een waardevolle bron van informatie bij de aankoop van een nieuwe wagen. Het geeft een overzicht van de relatieve zuinigheid binnen een bepaalde categorie en helpt consumenten bij het nemen van een milieubewuste keuze. Het label is gebaseerd op laboratoriumtesten en kan in de praktijk variëren afhankelijk van rijstijl, banden, accessoires en andere factoren.
Het energielabel is verplicht voor nieuwe auto’s en wordt regelmatig bijgewerkt om rekening te houden met de invoering van nieuwe modellen. Het label is echter minder relevant voor gebruikte auto’s, omdat het gemiddelde in de categorie kan veranderen.
Tevens is het energielabel een onderdeel van bredere initiatieven zoals Green NCAP, die extra inzicht bieden in de milieuprestaties van auto’s. De toekomst van het energielabel is momenteel onderzocht, met een mogelijke subverdeling van label A in vier categorieën, wat extra differentiatie zou bieden.
Voor consumenten die geïnteresseerd zijn in duurzame mobiliteit, zijn alternatieven zoals auto’s leasen of het gebruik van elektrische auto’s ook een goede keuze. Deze opties zorgen ervoor dat consumenten automatisch voor een zuinigere auto kiezen, wat gunstig is voor het milieu en het budget.