Een energielabel is een essentieel document voor eigenaren van woningen en bedrijfspanden in Nederland. Het geeft een overzicht van de energieprestaties van een gebouw en helpt bij het inschatten van mogelijke verbeteringen en kosten. Het energielabel wordt uitgedrukt in een cijfer of een letter (A t/m G), waarbij A staat voor de beste prestaties en G voor de slechtste. In dit artikel wordt ingegaan op de werking van energielabels en EPC (Energieprestatiecertificaat), hoe ze worden geregistreerd, hoe ze worden opgevraagd en waarom ze belangrijk zijn voor eigenaren, huurders en adviseurs.
Wat is een Energielabel?
Het energielabel is een document dat aangeeft hoe energiezuinig een woning of een gebouw is. Het label is een visuele weergave van de energieprestatie, uitgedrukt in een letter van A t/m G, waarbij A het meest efficiënt is en G het minst. Sinds 2021 is het verplicht om bij verkoop of verhuur een erkend energielabel aan te bieden. Dit label is meer dan alleen een letter; het is een gedetailleerd document dat meerdere pagina’s omvat en nuttige informatie bevat over de huidige toestand van het gebouw en mogelijke verbeteringen.
De Energie-Index (EI), ook wel bekend als EPC, is een cijfer dat de energieprestatie van een woning meet. Het label wordt gekoppeld aan deze index, waardoor de prestatieobjectief en vergelijkbaar is met andere woningen. De Energie-Index is berekend op basis van het energiegebruik en de mogelijke verbeteringen die kunnen worden aangebracht.
Belang van het Energielabel
Het energielabel is niet alleen een verplicht document bij verkoop of verhuur, maar ook een hulpmiddel om het energieverbruik te verminderen. Een energiezuinig huis is comfortabeler en leidt tot lagere energierekeningen. Daarnaast kan het energielabel ook invloed hebben op de waarde van een woning. In het Woningwaarderingsstelsel (WWS) worden huurpunten toegekend op basis van het energielabel, wat betekent dat woningen met een beter label ook hogere huurprijs kunnen opleveren.
Energielabel opvragen en downloaden
Er zijn verschillende manieren om een energielabel op te vragen, afhankelijk van of je particulier of zakelijk bent. Voor particuliere eigenaren is het energielabel beschikbaar via MijnOverheid.nl. Hier moet je inloggen met je DigiD om het label te downloaden. Voor zakelijke eigenaren is het energielabel via EP-Online beschikbaar. Voor beide groepen geldt dat het energielabel pas volledig toegankelijk is als het geregistreerd is vanaf een bepaald jaartal: voor woningen vanaf 2015 en voor utiliteitsgebouwen vanaf 2021.
Een huurder kan het energielabel van een woning ook aanvragen bij de eigenaar via MijnOverheid.nl. In sommige gevallen, zoals bij erfgeving, is er een aparte procedure om het energielabel op te vragen. Deze informatie staat beschikbaar op de website van Energielabel.nl onder de categorie "veelgestelde vragen".
Voor energieadviseurs is EP-Online de centrale database waarin energielabels en energieprestatie-indicatoren worden geregistreerd. Deze adviseurs moeten inloggen met eHerkenning om energielabels te registreren of op te vragen. Voor zakelijke gebruikers is een hoger beveiligingsniveau (EH3) vereist.
Geregistreerde Energielabels raadplegen
Het EP-Online-register is de officiële database waarin energielabels en energieprestatie-indicatoren worden opgeslagen. Deze database bevat openbare informatie over het energielabel van een woning of gebouw, zoals de registratiedatum, Energie-Index en labelklasse. De database is toegankelijk via twee manieren:
- Op adresniveau: Door een adres in te voeren op EP-Online.nl of via de website Energielabel.nl.
- Op grotere schaal: Voor energieadviseurs of organisaties die meerdere labels willen raadplegen, zijn er opties voor bulkdownloads. Dit kan handmatig via EP-Online of via een webservice (API) met een API-sleutel.
Alle geregistreerde gegevens van de vorige dag zijn beschikbaar. Voor zakelijke gebruikers is ICT-kennis vereist bij gebruik van de webservice. Voor particulieren is het handmatig ophalen van gegevens eenvoudiger.
Een energielabel is alleen geldig en definitief als het is geregistreerd in EP-Online. Voor energielabels geregistreerd na 1 januari 2021 geldt ook dat het afschrift van het label een digitale ondertekening heeft. De echtheid van dit document kan worden gecontroleerd via een stappenplan dat op de website van RVO beschikbaar is.
Hoe werkt de koppeling van een energielabel aan de Energie-Index?
Voor woningen met een Energie-Index (EI) die tussen 2 januari 2015 en 28 maart 2018 zijn geregistreerd, is het mogelijk om het energielabel te koppelen aan de EI. Dit gebeurt via een xlsx-bestand waarin per energielabel de volgende gegevens worden opgenomen:
- Registratienummer
- Postcode
- Huisnummer
- Huisletter
- Huisnummertoevoeging
- Registratiedatum (dd-mm-jjjj)
Deze gegevens zijn beschikbaar op het energielabel zelf. Een koppelingsverzoek wordt ingediend via een contactformulier op de website van EP-Online. Het bestand met de gegevens wordt als bijlage meegestuurd. Zodra het verzoek is verwerkt, wordt een bevestiging verstuurd. Het is mogelijk om meerdere woningen tegelijk te koppelen. Let op: Nadat het bestand is verwerkt in de energielabel-registratiedatabase, kan het niet meer worden ongedaan gemaakt.
Grenswaarden van Energielabels op basis van Energie-Index
Het energielabel wordt gekoppeld aan een bepaalde Energie-Index. De grenswaarden zijn als volgt:
| Labelletter | Grenswaarden Energie-Index (EI) voor woningen |
|---|---|
| A | ≤ 1.20 |
| B | 1.21 - 1.40 |
| C | 1.41 - 1.80 |
| D | 1.81 - 2.10 |
| E | 2.11 - 2.40 |
| F | 2.41 - 2.70 |
| G | > 2.70 |
Deze tabel helpt bij het begrijpen van de energieprestatie van een woning. Een woning met een EPC lager dan 1.20 scoort dus hoger op energiezuinigheid dan een woning met een EPC hoger dan 2.70.
Verplichte Energielabels
Sinds 1 januari 2008 is het verplicht om bij verkoop, verhuur en oplevering een definitief energielabel te overhandigen. Dit betekent dat bij het overhandigen van een woning of gebouw, het energielabel geregistreerd moet zijn in EP-Online en beschikbaar moet zijn als een gedrukt of digitaal document. Het document moet de volledige informatie bevatten over de energieprestatie van het gebouw en mogelijke verbeteringen.
Voor particuliere eigenaren is het downloaden van het energielabel via MijnOverheid.nl verplicht. Voor zakelijke eigenaren is het energielabel via EP-Online beschikbaar, met inlog via eHerkenning. Het energielabel mag alleen worden gedownload als het geregistreerd is vanaf 2015 voor woningen en vanaf 2021 voor utiliteitsgebouwen.
Een energielabel is niet alleen verplicht bij verkoop of verhuur, maar ook bij de oplevering van nieuwbouw. Dit geldt voor zowel particuliere woningen als voor zakelijke panden. Het energielabel is een bewijs van de energieprestaties van het gebouw en een vereiste voor de toelating tot de markt.
Kosten van een Energielabel
De kosten voor het maken van een energielabel zijn gemiddeld rond de €300. Deze kosten worden gemeten aan de hand van de tijd en expertise die nodig is voor een energieadviseur om het gebouw te inspecteren en het energielabel vast te stellen. Voor particuliere eigenaren is het verplicht om een erkend energieadviseur in te schakelen sinds 2021. Dit is een maatregel om ervoor te zorgen dat energielabels accuraat en betrouwbaar zijn.
Voor zakelijke gebruikers zijn er meerdere opties om energielabels op te vragen, afhankelijk van het aantal panden en de mate van automatisering die gewenst is. Voor bulkdownloads is ICT-kennis nodig, en voor automatische mutatiebestanden is een webservice nodig met een API-sleutel. Voor particuliere eigenaren is het handmatig ophalen van het energielabel de eenvoudigste optie.
Energielabels controleren en verbeteren
Na het verkrijgen van een energielabel is het mogelijk om verbeteringen aan te brengen in het gebouw om de energieprestaties te verbeteren. Het energielabel bevat aanbevelingen voor mogelijke verbeteringen, zoals het isoleren van muren, het aanbrengen van dubbel glas of het verbeteren van de ventilatie. Deze verbeteringen kunnen leiden tot een hoger energielabel en een lagere energierekening.
Als er vragen zijn over het energielabel, is er een helpdesk beschikbaar via de website van Energielabel.nl. De telefonische helpdesk is maandag tot en met vrijdag van 8:30 tot 17:00 uur bereikbaar via 0800 0808. Voor zakelijke gebruikers is er ook een aparte helpdesk via RVO beschikbaar.
Energielabels en de bouwsector
Voor energieadviseurs is het EP-Online-register een essentieel hulpmiddel. Adviseurs moeten inloggen met eHerkenning om energielabels te registreren. Sinds 1 januari 2021 is eHerkenning verplicht voor energieadviseurs. Voor particuliere adviseurs is het EP-Online-register toegankelijk via een account bij RVO.
Het energielabel is ook een belangrijk onderdeel van de bouwsector. Nieuwe woningen moeten bij oplevering een energielabel hebben. Dit is een bewijs van de energieprestaties van het gebouw en een vereiste voor de toelating tot de markt. Het energielabel is een onderdeel van de bouwregelgeving en helpt bij het verbeteren van de energieprestaties van gebouwen in Nederland.
Energielabels en de markt
Het energielabel heeft ook een invloed op de marktwaarde van een woning. In het Woningwaarderingsstelsel (WWS) worden huurpunten toegekend op basis van het energielabel. Een woning met een beter energielabel heeft meer huurpunten en kan dus een hogere huurprijs opleveren. Dit maakt het energielabel ook een economisch instrument om het energieverbruik te verminderen.
Het energielabel is ook een onderdeel van de duurzame energiepolitiek van Nederland. Het doel is om het energieverbruik van woningen en gebouwen te verminderen en het gebruik van duurzame energie te vergroten. Het energielabel is een hulpmiddel om deze doelstellingen te bereiken.
Conclusie
Het energielabel is een essentieel document voor eigenaren van woningen en bedrijfspanden in Nederland. Het geeft een overzicht van de energieprestaties van een gebouw en helpt bij het inschatten van mogelijke verbeteringen en kosten. Het energielabel is niet alleen een verplicht document bij verkoop of verhuur, maar ook een hulpmiddel om het energieverbruik te verminderen en de marktwaarde van een woning te verhogen.
Het energielabel wordt geregistreerd in EP-Online en is beschikbaar via MijnOverheid.nl voor particuliere eigenaren en via EP-Online.nl voor zakelijke eigenaren. Het energielabel is pas geldig als het geregistreerd is vanaf een bepaald jaartal (2015 voor woningen en 2021 voor utiliteitsgebouwen). Het energielabel is ook een onderdeel van de bouwsector en heeft een invloed op de marktwaarde van een woning. Het energielabel is een onderdeel van de duurzame energiepolitiek van Nederland en helpt bij het verbeteren van de energieprestaties van gebouwen in Nederland.