Inleiding
Sinds 2018 is het verplicht dat gashaarden voorzien worden van een energielabel. Deze labels zijn ontworpen om consumenten een duidelijk overzicht te geven van de energie-efficiëntie van het apparaat. Net zoals bij huishoudelijke apparaten zoals koelkasten, wasmachines en verlichting, lopen de energielabels op een schaal van A+++ tot G, waarbij A+++ het meest efficiënte model is. Het energielabel helpt bij het maken van een geïnformeerde keuze en stimuleert fabrikanten om technologieën te ontwikkelen die energie besparen en minder CO₂-uitstoot genereren.
Het energielabel van een gashaard is echter niet alleen een kwestie van het apparaat zelf. Ook externe factoren zoals de kanaalconfiguratie spelen een rol bij de uiteindelijke energie-efficiëntieindex (EEI), en daarmee ook het energielabel. In dit artikel bespreken we de betekenis van het energielabel bij gashaarden, welke factoren het bepalen, en waarom het kiezen voor een energiezuinig model zowel financieel als milieutechnisch voordelig kan zijn.
Wat bevat een energielabel van een gashaard?
Het energielabel van een gashaard bevat meerdere gegevens die van belang zijn bij het bepalen van de energie-efficiëntie. Deze gegevens zijn onder andere:
Energie-efficiëntieklasse
De energie-efficiëntieklasse is de meest opvallende informatie op het label en geeft aan hoe efficiënt het apparaat is in het omzetten van brandstof naar warmte. De klassen lopen van A+++ (meest efficiënt) tot G (minst efficiënt). Een hogere klasse betekent dat de gashaard minder brandstof verbruikt om dezelfde hoeveelheid warmte te genereren, wat resulteert in lagere kosten en een kleinere milieubelasting.
Jaarlijks energieverbruik
Het label bevat vaak een indicatie van het geschatte jaarlijkse energieverbruik van de gashaard. Deze waarde geeft inzicht in de langdurige kosten en het milieueffect van het gebruik van het apparaat. Consumenten kunnen hiermee vergelijken hoeveel brandstof verschillende modellen verbruiken.
Verwarmingsefficiëntie
De verwarmingsefficiëntie geeft aan hoe goed de gashaard in staat is om de verbrandingswarmte in het appartement te houden en niet door het rookkanaal te verspillen. Een hogere efficiëntie betekent dat een groter deel van de warmte gebruikt wordt voor het verwarmen van de ruimte.
CO₂-uitstoot
Het energielabel kan ook informatie bevatten over de jaarlijkse CO₂-uitstoot van het apparaat. Dit is van belang voor mensen die hun ecologische voetafdruk willen beperken. Een lager CO₂-gehalte betekent minder impact op het milieu.
Warmteafgifte
In sommige gevallen is er ook informatie verwerkt over de hoeveelheid warmte die de gashaard kan genereren, gemeten in kilowattuur (kWh) per jaar. Deze waarde helpt bij het inschatten van het vermogen van het apparaat om een ruimte te verwarmen.
Het energielabel is dus een waardevol instrument voor consumenten om te bepalen hoe energiezuinig een gashaard is en wat de langdurige kosten en milieueffecten zijn.
Hoe wordt het energielabel bepaald?
Het energielabel van een gashaard wordt bepaald aan de hand van een aantal technische parameters en normen. Deze parameters worden getest door onafhankelijke, gecertificeerde keuringsinstanties. De belangrijkste factor die bepalend is voor het energielabel is de Energie-Efficiëntie Index (EEI). Deze index meet hoe efficiënt het apparaat is in het omzetten van gas in warmte.
Rendement
Het rendement is de belangrijkste bepalende factor voor de EEI. Het rendement van een gashaard wordt onder andere beïnvloed door:
- Stroomverbruik in stand-by en bedrijfsmodi: Ondanks dat gashaarden relatief weinig stroom verbruiken, wordt dit verbruik wel meegenomen in de EEI. De invloed van het stroomverbruik is echter klein, omdat het verbruik in stand-by- en bedrijfsmodi beperkt is.
- Thermostaatfunctie: Gashaarden met een thermostaatfunctie, dagtimer of weektimer, presteren beter op de EEI. Deze functies zorgen ervoor dat de haard alleen actief is wanneer het nodig is, wat leidt tot een verlaagd energieverbruik.
Kanaalconfiguratie
Een belangrijk aspect dat invloed heeft op het energielabel is de kanaalconfiguratie. Het rookkanaal is namelijk een integraal onderdeel van de gashaard. Tijdens de keuring wordt de gashaard altijd getest met rookkanaal. De manier waarop het kanaal is opgebouwd heeft direct invloed op de EEI en daarmee op het energielabel.
Een voorbeeld: een gesloten gashaard die getest wordt met een korte kanaalconfiguratie (1 meter verticaal vanaf de haard, 90 graden bocht en muurdoorvoer) haalt een EEI van 72%, wat overeenkomt met een energielabel D. Bij dezelfde gashaard, maar met een langere kanaalconfiguratie (1 meter verticaal, 90 graden bocht, minimaal 2 meter horizontaal en muurdoorvoer), wordt een EEI van 89% gehaald, wat overeenkomt met energielabel A.
Dit laat zien dat het energielabel niet alleen afhankelijk is van het apparaat zelf, maar ook van de omgeving waarin het gebruikt wordt. Consumenten kunnen hierdoor niet eenvoudigweg appels met appels vergelijken bij het kiezen van een gashaard. Het energielabel hangt dus ook af van de installatievoorwaarden bij de consument.
Normen en keuring
Gashaarden worden getest op basis van de Europese NEN EN613 norm, die minimale eisen stelt aan bouw, veiligheid, markering en energieverbruik. De keuringen worden uitgevoerd door onafhankelijke, gecertificeerde keuringsinstanties. De uitkomsten van deze tests bepalen de EEI en het energielabel dat op het apparaat staat.
Momenteel is er nog geen vastgelegde regel over welke kanaalconfiguratie moet worden gebruikt bij de bepaling van het energielabel. Fabrikanten kiezen daarom vaak voor de meest gunstige configuratie om het beste energielabel mogelijk te publiceren, zolang dit met officiële keuringsrapporten onderbouwd kan worden. Er wordt echter gewerkt aan een wetgeving die dit proces in de toekomst transparanter en consistenter zal maken.
Waarom is een energielabel belangrijk?
Financiële voordelen
Een gashaard met een hoog energielabel betekent dat het apparaat efficiënter is en dus minder brandstof verbruikt. Dit leidt tot lage kosten voor het verbruik van gas. Voorbeelden uit de praktijk tonen aan dat een gashaard met een energielabel A tot wel 50% minder brandstof verbruikt dan een oude gashaard zonder dit label. In de lange termijn kan dit leiden tot aanzienlijke besparingen op de energierekening.
Milieutechnische voordelen
Het energielabel geeft ook inzicht in de milieubelasting van een gashaard. Een apparaat met een hogere efficiëntieklasse produceert minder CO₂-uitstoot, wat gunstig is voor de luchtkwaliteit en het klimaat. Consumenten die bewust kiezen voor energiezuinige modellen draagen hiermee bij aan het behalen van duurzamheidsdoelen op nationaal en Europees niveau.
Kwaliteitsgarantie
Het energielabel is niet alleen een instrument voor consumenteninformatie, maar ook een kwaliteitsgarantie. Een gashaard die voldoet aan de NEN613 norm is veilig, efficiënt en goed ontworpen. De verplichte keuring en het energielabel zorgen ervoor dat slechte of inefficiënte producten op de markt minder vaak voorkomen.
Transparantie en vergelijkbaarheid
Het energielabel maakt het mogelijk om verschillende modellen van gashaarden met elkaar te vergelijken. Consumenten kunnen op basis van het label snel bepalen welk model het meest efficiënt is. Hoewel het energielabel afhankelijk is van de kanaalconfiguratie, geeft het toch een duidelijk beeld van het energieverbruik en het rendement van het apparaat.
Hoe kies je de juiste gashaard?
Bij de keuze van een gashaard is het energielabel een belangrijke factor, maar niet de enige. Hier zijn enkele richtlijnen om tot een goede keuze te komen:
1. Kijk naar het energielabel
Kies voor een gashaard met een zo hoog mogelijke energie-efficiëntieklasse, zoals A of hoger. Let erop dat het label rekening houdt met de verwachtingsomstandigheden in je eigen huis. Zoals eerder uitgelegd, kan het energielabel variëren afhankelijk van de kanaalconfiguratie.
2. Let op de thermostaatfunctie
Een gashaard met een thermostaatfunctie, dagtimer of weektimer kan aanzienlijk besparen op het energieverbruik. Deze functies zorgen ervoor dat de haard automatisch aan- en uitgeschakeld wordt, afhankelijk van de gewenste temperatuur en de tijdstippen dat het nodig is.
3. Vergelijk meerdere modellen
Vergelijk minimaal drie tot vijf modellen van verschillende merken om te zien welk model het beste past bij jouw eisen. Kijk niet alleen naar het energielabel, maar ook naar het ontwerp, de afmetingen, de vermogenscapaciteit en de prijs.
4. Denk vooruit naar de installatie
Zorg dat je rekening houdt met de installatievoorwaarden in jouw woning. De kanaalconfiguratie heeft direct invloed op het energielabel en de prestaties van de gashaard. Bespreek dit met een aangesloten installateur om te bepalen welk model het beste presteert bij jouw situatie.
5. Lees de keuringsrapporten
Vraag bij de verkoper of fabrikant om de keuringsrapporten van het apparaat. Dit geeft inzicht in hoe het energielabel is bepaald en welke tests zijn uitgevoerd. Dit is vooral belangrijk als je wilt weten of het label realistisch is.
6. Kijk naar de garantie
Een gashaard is een investering, dus kijk naar de garantieperiode en de servicevoorwaarden. Een langere garantie geeft vaak aan dat het apparaat van goede kwaliteit is.
7. Weeg het esthetische aspect
Hoewel het energielabel technisch van groot belang is, mag het esthetische aspect niet vergeten worden. Een gashaard moet ook passen bij jouw interieur en persoonlijke smaak.
Conclusie
Een energielabel op een gashaard is een waardevolle bron van informatie voor consumenten. Het geeft inzicht in de energie-efficiëntie, het warmteverbruik, de CO₂-uitstoot en het rendement van het apparaat. Hoewel het label afhankelijk is van factoren zoals de kanaalconfiguratie, is het toch een duidelijk instrument om tot een geïnformeerde keuze te komen.
Bij het kiezen van een gashaard is het verstandig om niet alleen te kijken naar het energielabel, maar ook naar andere factoren zoals de thermostaatfunctie, de vermogenscapaciteit en de installatievoorwaarden in jouw woning. Een gashaard met een hoog energielabel kan niet alleen leiden tot lagere kosten, maar ook bijdragen aan een duurzamere toekomst.
Zowel vanuit een financieel als een ecologisch oogpunt is het dus verstandig om een energiezuinige gashaard te kiezen. Het energielabel helpt je daarbij om de beste keuze te maken, zolang je rekening houdt met de specifieke omstandigheden in jouw situatie.