Een energielabel op een koelkast is meer dan een kleurrijke sticker: het bevat essentiële informatie over het energieverbruik, efficiëntie en geluidsproductie van het apparaat. Voor eigenaren en renovateurs die een nieuwe koelkast kopen of vervangen, is het belangrijk om te begrijpen wat het label precies aangeeft, en hoe je hiermee je energiekosten en milieuimpact kunt beïnvloeden. In dit artikel bespreken we de samenstelling van het energielabel, de betekenis van kWh-gegevens en hoe je deze informatie kunt gebruiken bij je keuze voor een nieuwe koelkast.
Wat staat op het energielabel van een koelkast?
Sinds 2021 is het energielabel van koelkasten aangepast aan de EU-regels en biedt het nu een duidelijker overzicht van de energie-efficiëntie en het jaarlijks energieverbruik. Het label is ontworpen om consumenten te helpen bij het kiezen van een energiezuinig apparaat, zonder dat je technische achtergronden nodig hebt.
Energieklasse
Het energielabel bevat een schaal met energieklasse A tot en met G. Energieklasse A is het zuinigst, en G is het minst zuinig. Tot 2021 was de schaal uitgebreid met meerdere plusjes (zoals A+++, A++, etc.), maar deze zijn inmiddels vervangen door een eenvoudigere indeling. Hierdoor is het makkelijker om verschillende koelkasten te vergelijken.
Een belangrijke verandering is dat koelkasten die eerder een hoge energieklasse hadden (zoals A+++) nu een lagere klasse kunnen krijgen (zoals B of C). Dit komt doordat de testmethoden en schaal zijn aangepast en strenger zijn geworden. De koelkast is niet minder zuinig geworden, maar de manier waarop het energieverbruik wordt bepaald is veranderd.
Jaarlijks energieverbruik (kWh/jaar)
Naast de energieklasse geeft het energielabel ook het jaarlijks energieverbruik in kWh. Dit cijfer geeft een indicatie van hoeveel energie de koelkast gemiddeld verbruikt in een kalenderjaar. Het verbruik varieert afhankelijk van het formaat, de technologie en de werking van het apparaat.
Het verbruik ligt tussen de 70 kWh (voor een kleine, zuinige koelkast) en 390 kWh (voor een grote, minder efficiënte koelkast). Het energieverbruik hangt ook af van de omstandigheden waarin de koelkast wordt gebruikt. Een koelkast die vaker wordt geopend of in een warme kamer staat, verbruikt bijvoorbeeld meer energie dan de testwaarden.
Het jaarlijkse energieverbruik is een handig getal om te vergelijken tussen verschillende modellen. Voorbeeld: een koelkast met energieklasse A verbruikt gemiddeld ongeveer 110 kWh per jaar, terwijl een koelkast met klasse F een verbruik van ongeveer 250 kWh kan hebben. Dit betekent dat de A-klasse-koelkast jaarlijks ongeveer 140 kWh minder verbruikt, wat op lange termijn aanzienlijk kan zijn voor je energierekening.
Volume van het koel- en vriesgedeelte
Het label bevat ook informatie over de inhoud van het koel- en eventueel vriesgedeelte. Dit is weergegeven in liters en geeft een duidelijk overzicht van de opslagruimte. Grotere koelkasten verbruiken meer energie, maar bieden meer ruimte. Het is daarom belangrijk om te bepalen welk formaat je daadwerkelijk nodig hebt, om zowel efficiëntie als functioneelheid te behouden.
Geluidsniveau en geluidslabel
Het energielabel bevat sinds de vernieuwing ook een geluidslabel dat aangeeft hoe stil een koelkast werkt. Het geluidsvermogen wordt weergegeven in klassen A t/m D, waarbij A het stilste is. De geluidsproductie is onder andere afhankelijk van de technologie, de locatie en de omgeving waarin de koelkast staat. Een te luide koelkast kan bijvoorbeeld hinderlijk zijn in een keuken die grenst aan een woonkamer.
QR-code
Het energielabel bevat ook een QR-code die je kunt scannen met je smartphone. Deze leidt je naar een Europese database waarin extra informatie staat over het apparaat. Deze informatie kan nuttig zijn voor verdieping, bijvoorbeeld over garantieperiodes, technische eigenschappen of milieuimpact.
Hoe verbruikt een koelkast energie?
Een koelkast is een van de meest energieverslavende apparaten in huis. Hoewel het niet vaak wordt gebruikt zoals een wasmachine of oventoebehoren, staat het de hele dag aan en werkt het continu om de temperatuur stabiel te houden. Het energieverbruik hangt af van verschillende factoren, zoals het type, de technologie, de locatie en het gebruik.
Testmethode van het energielabel
De energieklasse en kWh-gegevens zijn bepaald aan de hand van een standaardtestmethode die is vastgelegd door de EU. Tijdens deze test blijft de deur van de koelkast dicht, wat in de praktijk niet altijd het geval is. Vandaar dat de werkelijke verbruikswaarden vaak hoger liggen dan op het label staat.
Volgens onderzoek van Consumentenbond is het werkelijke verbruik van vrijwel alle koelkasten hoger dan wat het energielabel aangeeft. De reden is dat de test niet rekening houdt met het normale gebruik, zoals het openen en sluiten van de deur. Bijvoorbeeld bij vrijstaande koelvriescombinaties kan het verbruik gemiddeld met ongeveer 70 kWh per jaar toenemen.
Dit betekent dat het kWh-getal op het energielabel een indicatie is, maar niet altijd het exacte verbruik. Het is daarom verstandig om ook te rekenen met een iets hoger verbruik bij je budgetplanning.
Invloed van locatie en gebruik
De locatie waar je een koelkast plaatst heeft ook invloed op het energieverbruik. Koelkasten die in een warme kamer staan, verbruiken meer energie dan modellen die in een koelere ruimte staan. Ook de omgeving rondom de koelkast speelt een rol. Voldoende afstand tot muren of andere apparaten is belangrijk om de ventilatie te waarborgen.
Verder heeft het gebruik van de koelkast invloed op het verbruik. Hoe vaker je de deur opent en hoe langer die openblijft, hoe meer energie het apparaat verbruikt. Het is daarom verstandig om het gebruik van de koelkast zo efficiënt mogelijk te maken.
Hoe kies je een energiezuinige koelkast?
Het kiezen van een energiezuinige koelkast is een belangrijke beslissing, die op de lange termijn zowel je portemonnee als het milieu in positieve zin kan beïnvloeden. Hier zijn enkele richtlijnen om je te helpen bij het maken van een juiste keuze.
Energieklasse en kWh-gegevens
De energieklasse en het kWh-verbruik zijn de belangrijkste factoren die je moet overwegen. Kies voor een koelkast met een zo hoog mogelijke energieklasse (A of B), en een zo laag mogelijk kWh-verbruik. Een koelkast met energieklasse A verbruikt gemiddeld ongeveer 110 kWh per jaar, terwijl een koelkast met klasse B ongeveer 130 kWh verbruikt. De verschil in verbruik tussen A en B is klein, maar op lange termijn kan het toch aanzienlijk zijn.
Bij een koelvriescombinatie (een apparaat met zowel koel- als vriesruimte) is het verbruik iets hoger. Een combinatie met energieklasse B verbruikt gemiddeld ongeveer 130 kWh per jaar, terwijl een model met klasse E al 250 kWh per jaar verbruikt. Dat is bijna twee keer zoveel. Dit betekent dat het verbruik van een koelvriescombinatie ongeveer 120 kWh per jaar kan besparen als je voor een energiezuiniger model kiest.
Formaat en ruimte
Het formaat van de koelkast is een belangrijke factor. Een te grote koelkast verbruikt meer energie, maar biedt ook meer ruimte. Het is daarom verstandig om te bepalen welk formaat je daadwerkelijk nodig hebt. Als je bijvoorbeeld een kleine woning hebt, is een tafelmodel of een kleinere koelkast voldoende. In een groter huis is een koelvriescombinatie of een grote koelkast misschien beter.
Het is ook belangrijk om de opslagruimte te benutten zo efficiënt mogelijk. Overvolle of ongeordende koelkasten verhogen het verbruik, omdat de koelkast harder moet werken om de temperatuur te behouden.
Technologie en functionaliteiten
De technologie van de koelkast speelt ook een rol in het energieverbruik. Koelkasten met een NoFrost-systeem zijn meestal efficiënter dan modellen met handmatig ontdooien. NoFrost voorkomt ijsvorming en zorgt voor een constante koeltemperatuur.
Daarnaast zijn er ook modellen met geavanceerde technologieën zoals energiesparingsmodi, slimme sensoren of automatische afstemming op het gebruik. Deze functies kunnen het verbruik verder verlagen.
Geluidsproductie
Als je een koelkast koopt voor een ruimte die grenst aan woonruimte, is het verstandig om letten op het geluidsvermogen. Koelkasten met een geluidslabel A zijn het stilste en zorgen voor minder hinder.
Waarom is het vervangen van een oude koelkast vaak verstandig?
Een oude koelkast die tien jaar of ouder is, is vaak minder efficiënt dan een moderne model. Oude technologie verbruikt meer energie en is minder geschikt voor huidige energievoorzieningen. Het vervangen van een oude koelkast is vaak een verstandige keuze, ook als het apparaat nog werkt.
Volgens het milieubeleid is het vervangen van een oude koelkast vaak gunstig voor het milieu. De energie die je bespaart met een moderne, efficiëntere koelkast, weegt op tegen de milieu-impact van het maken van een nieuwe koelkast. Bovendien kun je op lange termijn geld besparen, omdat een moderne koelkast minder energie verbruikt.
Het is verstandig om het stroomverbruik van je oude koelkast te meten. Dit geeft een duidelijk beeld van hoeveel energie het verbruikt. Als het verbruik aanzienlijk hoger is dan wat een moderne model verbruikt, is het verstandig om te vervangen.
Conclusie
Het energielabel van een koelkast is een waardevolle bron van informatie voor eigenaren, renovateurs en bouwbedrijven die op zoek zijn naar een efficiënter apparaat. Het label geeft duidelijk weer hoeveel energie het apparaat verbruikt, hoe sterk het is en hoe sterk het geluidsvermogen is. Door het kWh-gegeven en energieklasse te vergelijken, kun je een verstandige keuze maken die zowel milieu- als kostenaspecten in overweging neemt.
Het kiezen van een energiezuinige koelkast is een investering die zich op de lange termijn terugverdient. Het verminderen van het energieverbruik heeft positieve gevolgen voor zowel je energierekening als het milieu. Daarnaast zorgt het voor meer comfort in de woning, bijvoorbeeld door een stille werking van het apparaat.
Bij de aankoop van een nieuwe koelkast is het verstandig om te rekenen met een iets hoger verbruik dan wat het label aangeeft. De testwaarden zijn namelijk gemaakt onder ideale omstandigheden, die niet altijd het geval zijn in de praktijk.