Inleiding
Liften zijn essentiële onderdelen van modern gebouwontwerp, vooral in grotere woningen, kantoorgebouwen en hotels. Ze vergemakkelijken de toegang voor gebruikers en verbeteren de leefbaarheid van een gebouw. Echter, liften verbruiken aanzienlijke hoeveelheden energie, zowel tijdens hun actieve bedrijf als in stand-by-modus. In de huidige context van energiezuinig bouwen en verduurzaming van bestaande gebouwen is het begrijpen en optimaliseren van het energieverbruik van liften van uitzonderlijk belang.
In dit artikel wordt uitgebreid ingegaan op de energieprestaties van liften, inclusief de relevante normen zoals VDI 4707 en ISO 25745. Daarnaast wordt uitgelegd hoe een energieprestatiemeting werkt, wat het resultaat is en hoe dit kan bijdragen aan energiebesparing en duurzaamheidsdoelen. De rol van energielabels, zoals het energielabel A conform NEN-EN-ISO 25745-2, wordt verder toegelicht, evenals de betekenis van het Energie Prestatie Certificaat dat uitgegeven kan worden door het Liftinstituut.
Het doel van deze publicatie is om bouweigenaars, beheerders en investeerders helder inzicht te geven in de energieprestaties van liften, zodat ze geïnformeerde beslissingen kunnen nemen bij renovatieprojecten, nieuwbouw of onderhoudsstrategieën. Bovendien wordt er aandacht besteed aan de maatregelen die genomen kunnen worden om het energieverbruik van liften te verlagen, zodat het energielabel kan worden verbeterd.
Energieverbruik van Liften: Een Ononderstane Belasting
Liften verbruiken vaak meer energie dan de meeste gebouweigenaars of gebruikers zich realiseren. Hoewel liften slechts gedeeltelijk actief zijn (bijvoorbeeld wanneer ze tussen verdiepingen bewegen), blijven ze ook in stand-by-modus energie verbruiken. Dit verbruik kan bijvoorbeeld het gevolg zijn van verlichting, ventilatie, en elektronische systemen die continu draaien. Dit stand-by-verbruik kan een aanzienlijk deel van het totale energieverbruik van een liftinstallatie vormen, vooral in gebouwen met veel liften of liften die niet vaak gebruikt worden.
Om dit inzichtelijk te maken, wordt er gebruik gemaakt van energieprestatiemetingen. Deze metingen zijn uitgevoerd door onafhankelijke partijen en volgens erkende normen zoals VDI 4707 en ISO 25745. Deze normen zijn ontwikkeld om het energieverbruik van liften objectief te meten, zowel tijdens bedrijf als in stand-by-modus. Daarnaast wordt het energieverbruik geclassificeerd op basis van een energielabel, vergelijkbaar met het energielabel van huishoudelijke apparaten of woningen.
Het energielabel biedt een duidelijke indicatie van de efficiëntie van de liftinstallatie en maakt het mogelijk om te bepalen of er ruimte is voor energiebesparing. Het label wordt ook gebruikt om te beoordelen of een liftinstallatie voldoet aan huidige duurzaamheidsdoelen, zoals die van het BREEAM-systeem of de Milieu- en Energieinvesteringen (MIA en EIA).
Energieprestatiemeting: Hoe Werkt Het?
Een energieprestatiemeting is een objectieve meting van het energieverbruik van een liftinstallatie. Deze meting wordt uitgevoerd door een onafhankelijke inspecteur, die ervaring heeft met energieverbruiksmetingen en vaststelling van energielabels. Het doel van de meting is om zowel het gebruiksverbruik als het stand-by-verbruik van de liftinstallatie te meten en te classificeren.
De meting volgt de stappen van de VDI 4707 of ISO 25745-norm. Beide normen zijn ontwikkeld om het energieverbruik van liften te meten en te classificeren, waarbij VDI 4707 vooral gebruikt wordt in Europa, terwijl ISO 25745 internationaal erkend is. ISO 25745 kijkt niet alleen naar liften, maar ook naar roltrappen en rolpaden. De VDI 4707 is sinds 2009 erkend en richt zich specifiek op liften.
De meting levert een energielabel op, dat een duidelijke indicator is van de energieprestatie van de liftinstallatie. Dit label maakt het mogelijk om verschillende liftinstallaties met elkaar te vergelijken of om prestaties voor en na renovatie te beoordelen. Het label helpt ook bij het nemen van beslissingen over onderhoud, vervanging en verduurzaming van liften.
Een energieprestatiemeting is vooral relevant bij renovatieprojecten, modernisering, nieuwbouwprojecten en aanbestedingen. Het energielabel kan worden gebruikt om te bepalen of bestaande liften nog voldoen aan de huidige duurzaamheidsdoelen en waar verbeteringen mogelijk zijn.
Energieverbruiksmeting en Energieprestatieverbetering
Naast het meten van het huidige energieverbruik van liften, is het ook mogelijk om de energieprestatie van bestaande liften te verbeteren. Dit kan bijvoorbeeld door energiezuinige onderdelen in te bouwen of om de liftinstallatie aan te passen aan huidige normen. Er zijn specifieke maatregelen beschikbaar die genoemd worden in het kader van energieprestatieverbetering van bestaande liften.
Volgens de beschikbare informatie zijn er programma’s, zoals het “Energieprestatieverbetering van bestaande liften”-programma, dat gericht is op het verbeteren van de energieprestatie van liften in bestaande liftschachten. Deze maatregelen moeten leiden tot een verbetering van de energieprestatie, zodat de liftinstallatie voldoet aan de energieprestatie-eisen van energielabel A conform NEN-EN-ISO 25745-2:2015.
Maar het is belangrijk om te weten dat alleen de kosten van de energiezuinige onderdelen van een lift in aanmerking komen voor bepaalde subsidies of aansluiting op energiezuinig bouwen. De volledige vervangingskosten van een liftinstallatie zijn niet deel van deze maatregelen. Dit geldt ook voor liften die in een geheel nieuwe liftschacht in een bestaand gebouw worden toegepast: deze komen niet in aanmerking voor de energieprestatieverbetering.
De energiezuinige maatregelen kunnen bijvoorbeeld bestaan uit het inzetten van regelbare aandrijvingen, energiezuinige verlichting, of het optimaliseren van de stand-by-modus. Deze maatregelen zijn vaak eenvoudig uit te voeren en kunnen leiden tot aanzienlijke energiebesparing.
Energieverbruiksmeting en Energieprestatielabel
Het resultaat van een energieprestatiemeting is een energielabel dat een duidelijke indicatie geeft van de energieprestatie van de liftinstallatie. Dit label is vergelijkbaar met het energielabel van huishoudelijke apparaten en woningen. Het label maakt het mogelijk om in één oogopslag te zien hoe efficiënt een liftinstallatie is en waar verbeteringen mogelijk zijn.
Het energielabel kan worden gebruikt om de prestaties van verschillende liften binnen een gebouw met elkaar te vergelijken. Het label helpt ook bij het nemen van beslissingen over onderhoud, vervanging en verduurzaming. Een energielabel A is het meest efficiënte label, terwijl een label G het minst efficiënte label is.
Een energielabel A conform NEN-EN-ISO 25745-2 is een veelvoorkomende eis in de context van energiezuinig bouwen en verduurzaming. Liften die aan deze eisen voldoen, kunnen bijvoorbeeld worden gebruikt als een criterium in het kader van BREEAM-certificering of voor het aanvragen van milieuaftrekken zoals de Milieu-investeringsaftrek (MIA) en de Energie-investeringsaftrek (EIA).
Het energielabel wordt uitgevoerd door een onafhankelijke partij, die ervaring heeft met energieverbruiksmetingen en vaststelling van energielabels. De meting volgt de stappen van de VDI 4707 of ISO 25745-norm. De resultaten van de meting worden opgenomen in een gedetailleerde rapportage, die ook een Energie Prestatie Certificaat bevat.
Energie Prestatie Certificaat: Waarom is Het Belangrijk?
Het Energie Prestatie Certificaat is een uitgebreide rapportage die het resultaat van een energieprestatiemeting bevat. Het certificaat bevat gedetailleerde informatie over het energieverbruik van de liftinstallatie, zowel tijdens bedrijf als in stand-by-modus. Het certificaat is wereldwijd geaccepteerd en geeft een overzichtelijke en gedetailleerde weergave van de energieprestatie van de liftinstallatie.
Het Energie Prestatie Certificaat kan worden gebruikt om de duurzaamheidsinspanningen van een gebouweigenaar of beheerder aan te tonen. Het certificaat is ook een waardevol instrument bij het aanvragen van subsidies of aansluiting op milieuprogramma's. Daarnaast kan het certificaat worden gebruikt als basis voor het aanvragen van het BREEAM-duurzaamheidslabel, dat een veelvoorkomend duurzaamheidslabel is in de bouwsector.
Het Energie Prestatie Certificaat wordt uitgevoerd door het Liftinstituut of andere erkende partijen. Het certificaat is gebaseerd op praktijkgeoriënteerde metingen en geeft een duidelijk beeld van de energieprestatie van de liftinstallatie. Het certificaat is uitgevoerd door ervaren inspecteurs en bevat een gedetailleerde rapportage die de energieprestatie van de liftinstallatie beschrijft.
Het Energie Prestatie Certificaat kan ook worden gebruikt als een sparringpartner voor gebouwgebonden transportinstallaties, zoals VvE’s, woningcorporaties, de vervoerssector en het onderwijs. Het certificaat is daarom ook ideaal voor gebruik in de context van grotere verduurzamingsprojecten of bij het aanvragen van subsidies.
Energieprestatiemeting en Energiezuinig Bouwen
In de huidige context van energiezuinig bouwen en verduurzaming van bestaande gebouwen is het begrijpen en optimaliseren van het energieverbruik van liften van uitzonderlijk belang. Liften vormen een belangrijk onderdeel van de energiebalans van een gebouw en kunnen dus aanzienlijke bijdragen leveren aan de energiebesparing van een gebouw.
Een energieprestatiemeting is daarom een waardevol instrument voor bouweigenaars, beheerders en investeerders. De meting geeft inzicht in het daadwerkelijke energieverbruik van liften en maakt het mogelijk om energiebesparende maatregelen te nemen. De meting helpt ook bij het nemen van beslissingen over onderhoud, vervanging en verduurzaming van liften.
Het energielabel dat ontstaat uit de meting is een duidelijke indicator van de energieprestatie van de liftinstallatie. Het label maakt het mogelijk om te bepalen of een liftinstallatie voldoet aan huidige duurzaamheidsdoelen en waar verbeteringen mogelijk zijn. Het label kan ook worden gebruikt om te vergelijken met andere liftinstallaties of om prestaties voor en na renovatie te beoordelen.
Daarnaast kan het energielabel worden gebruikt als criterium in het kader van BREEAM-certificering of voor het aanvragen van milieuaftrekken zoals de Milieu-investeringsaftrek (MIA) en de Energie-investeringsaftrek (EIA). Het energielabel is daarom ook een belangrijk instrument in de context van energiezuinig bouwen en verduurzaming.
Energieverbruiksmeting en Duurzaamheid
Duurzaamheid is een kernthema in de huidige bouwsector. Liften vormen een belangrijk onderdeel van de energiebalans van een gebouw en kunnen dus aanzienlijke bijdragen leveren aan de energiebesparing van een gebouw. Daarom is het begrijpen en optimaliseren van het energieverbruik van liften van uitzonderlijk belang.
Een energieprestatiemeting is daarom een waardevol instrument voor bouweigenaars, beheerders en investeerders. De meting geeft inzicht in het daadwerkelijke energieverbruik van liften en maakt het mogelijk om energiebesparende maatregelen te nemen. De meting helpt ook bij het nemen van beslissingen over onderhoud, vervanging en verduurzaming van liften.
Het energielabel dat ontstaat uit de meting is een duidelijke indicator van de energieprestatie van de liftinstallatie. Het label maakt het mogelijk om te bepalen of een liftinstallatie voldoet aan huidige duurzaamheidsdoelen en waar verbeteringen mogelijk zijn. Het label kan ook worden gebruikt om te vergelijken met andere liftinstallaties of om prestaties voor en na renovatie te beoordelen.
Daarnaast kan het energielabel worden gebruikt als criterium in het kader van BREEAM-certificering of voor het aanvragen van milieuaftrekken zoals de Milieu-investeringsaftrek (MIA) en de Energie-investeringsaftrek (EIA). Het energielabel is daarom ook een belangrijk instrument in de context van energiezuinig bouwen en verduurzaming.
Conclusie
Energiezuinig bouwen en verduurzaming van bestaande gebouwen zijn kernthema’s in de huidige bouwsector. Liften vormen een belangrijk onderdeel van de energiebalans van een gebouw en kunnen dus aanzienlijke bijdragen leveren aan de energiebesparing van een gebouw. Daarom is het begrijpen en optimaliseren van het energieverbruik van liften van uitzonderlijk belang.
Een energieprestatiemeting is daarom een waardevol instrument voor bouweigenaars, beheerders en investeerders. De meting geeft inzicht in het daadwerkelijke energieverbruik van liften en maakt het mogelijk om energiebesparende maatregelen te nemen. De meting helpt ook bij het nemen van beslissingen over onderhoud, vervanging en verduurzaming van liften.
Het energielabel dat ontstaat uit de meting is een duidelijke indicator van de energieprestatie van de liftinstallatie. Het label maakt het mogelijk om te bepalen of een liftinstallatie voldoet aan huidige duurzaamheidsdoelen en waar verbeteringen mogelijk zijn. Het label kan ook worden gebruikt om te vergelijken met andere liftinstallaties of om prestaties voor en na renovatie te beoordelen.
Daarnaast kan het energielabel worden gebruikt als criterium in het kader van BREEAM-certificering of voor het aanvragen van milieuaftrekken zoals de Milieu-investeringsaftrek (MIA) en de Energie-investeringsaftrek (EIA). Het energielabel is daarom ook een belangrijk instrument in de context van energiezuinig bouwen en verduurzaming.
Door middel van energieprestatiemetingen en energiezuinige maatregelen is het mogelijk om het energieverbruik van liften te verlagen en zo bij te dragen aan een duurzamere toekomst voor de bouwsector.