Het energielabel is tegenwoordig een onmisbaar onderdeel van de Nederlandse woningeigendom. Het biedt inzicht in de energieprestatie van een woning en speelt een steeds grotere rol bij verkoop, huur en renovatie. In dit artikel geven we een overzicht van wat het energielabel inhoudt, hoe het verkregen wordt en waarom het belangrijk is voor zowel woningeigenaren als huurders. Daarnaast bespreken we de huidige trends en hoe het energielabel kan leiden tot energiezuinig wonen en een hogere waarde van de woning.
Wat is een energielabel?
Een energielabel is een document dat aangeeft hoe energiezuinig een woning is. Het label bestaat uit een lettercode van A++++ tot en met G, waarbij A++++ staat voor de meest energiezuinige woning en G voor de minst efficiënte. Het label is gebaseerd op een objectieve en gestandaardiseerde berekening (volgens de NTA-norm), die voor alle woningen hetzelfde is. Daarnaast bevat het energielabel meerdere pagina’s met gedetailleerde informatie over de woning, inclusief aanbevelingen voor mogelijke verbetermaatregelen.
De betekenis van de energielabels
De energielabels zijn niet alleen een maat voor het energieverbruik, maar ook voor de kwaliteit van isolatie, verwarmingssystemen, warm waterinstallaties en ventilatie. De labels worden bepaald op basis van het jaarverbruik aan fossiele energie in kWh per vierkante meter woningoppervlakte. Het volgende overzicht toont de relatie tussen de energielabels en het gas- en stroomverbruik per jaar:
| Energielabel | Gasverbruik per jaar per m² | Stroomverbruik per jaar per m² |
|---|---|---|
| A++++ | 0 m³/m² | 0 kWh/m² |
| A+++ | 0 - 5,1 m³/m² | 0 - 49,83 kWh/m² |
| A++ | 5,1 - 7,7 m³/m² | 49,83 - 75,23 kWh/m² |
| A+ | 7,7 - 10,7 m³/m² | 75,23 - 104,54 kWh/m² |
| A | 10,7 - 16,4 m³/m² | 104,54 - 160,23 kWh/m² |
| B | 16,4 - 19,4 m³/m² | 160,23 - 189,54 kWh/m² |
| C | 19,4 - 25,6 m³/m² | 189,54 - 250,11 kWh/m² |
| D | 25,6 - 29,7 m³/m² | 250,11 - 290,71 kWh/m² |
| E | 29,7 - 34,4 m³/m² | 290,71 - 336,09 kWh/m² |
| F | 34,4 - 38,9 m³/m² | 336,09 - 380,05 kWh/m² |
| G | > 38,9 m³/m² | > 380,05 kWh/m² |
Het energielabel geeft dus een duidelijk beeld van de energiezuinigheid van een woning. Hoe hoger de letter, hoe minder fossiele brandstoffen nodig zijn om de woning te verhuren. Dit heeft directe gevolgen voor het comfort en de energierekening van de bewoner.
Hoe verkrijg ik een energielabel?
Een energielabel wordt uitgevoerd door een erkende energieadviseur. De adviseur komt bij de woning en doet een inspectie die meestal 1 tot 2 uur duurt. Tijdens deze inspectie worden diverse kenmerken van de woning gemeten en geregistreerd, zoals:
- Afmetingen van de woning
- Isolatie van muren, daken en vloeren
- Aanwezige installaties zoals cv-ketel, zonnepanelen en ventilatie
- Verlichting en energieconsumptie van huishoudelijke apparaten
Op basis van deze gegevens berekent de energieadviseur het energieverbruik voor verwarming, warm water, ventilatie en koeling. Het energielabel is vervolgens het resultaat van deze berekening.
De rol van de energieadviseur
De energieadviseur speelt een belangrijke rol bij de uitvoering van het energielabel. Het is verplicht om een erkend adviseur in te schakelen bij de verkoop of verhuur van een woning. Deze adviseur is verantwoordelijk voor het uitvoeren van de inspectie en het opstellen van het energielabel. De kosten van een energielabel liggen gemiddeld rond de €300. Het is verstandig om meerdere offertes aan te vragen om een eerlijke vergelijking te maken.
Voorwaarden voor het energielabel
Het energielabel moet worden opgesteld door een erkend energieadviseur. Dit is sinds 2021 wettelijk verplicht bij verkoop of verhuur. Er zijn echter uitzonderingen:
- Kleine vrijstaande woningen onder de 50 m²
- Monumenten
Deze categorieën woningen zijn vrijgesteld van het verplichte energielabel. Voor andere woningen is het label een essentieel onderdeel van de vastgoedmarkt.
Waarom is het energielabel belangrijk?
Het energielabel heeft meerdere voordelen, zowel voor de woningeigenaar als voor de bewoner. Het geeft een duidelijk beeld van de energieprestatie van de woning, wat leidt tot:
- Lagere energiekosten: Een zuiniger woning betekent minder verbruik en dus lagere rekeningen.
- Hoogere woningwaarde: Een beter energielabel kan de waarde van een woning verhogen. Volgens studies van de NVM kan een beter energielabel tot 5% van de woningwaarde toevoegen.
- Comfort: Een beter geïsoleerde woning is warmer in de winter en koeler in de zomer.
- Duurzaamheid: Het energielabel helpt bij het bepalen van mogelijke verbetermaatregelen, zoals het aanbrengen van isolatie of het installeren van zonnepanelen.
- Transparantie: Het label maakt het duidelijk voor kopers en huurders wat het energieverbruik van de woning is.
Het energielabel is dus niet alleen een juridisch verplicht document, maar ook een waardevolle tool voor het bepalen van de energiezuinigheid en de mogelijke verbeteringen van een woning.
Het energielabel en de verkoop of verhuur van een woning
Sinds 2021 is het energielabel verplicht bij de verkoop of verhuur van een woning. Dit betekent dat zowel de verkoop als de verhuur niet kan plaatsvinden zonder een geldig energielabel. De verplichting geldt ook voor woningen die worden ingeruimd of herbouwd.
Het energielabel is belangrijk voor kopers en huurders, omdat het inzicht geeft in de energiekosten en de mogelijke verbeteringen. Voor verkopers betekent het energielabel een transparante prijsbeoordeling van de woning.
Ophalen van het energielabel
Het energielabel kan worden opgehaald via verschillende kanalen. Voor particuliere woningen zijn de volgende opties beschikbaar:
- Eigenaar: Download het energielabel via mijnoverheid.nl.
- Huurder: Vraag het energielabel aan bij de eigenaar via mijnoverheid.nl.
- Erfgenaam: Raadpleeg de veelgestelde vraag over het aanvragen van het energielabel bij overlijden.
Voor zakelijke gebouwen kan het energielabel worden opgehaald via ep-online.nl. Voor vragen of problemen met het energielabel is er een telefoonhelpdesk beschikbaar op nummer 0800 0808. De helpdesk is geopend van maandag tot en met vrijdag van 8.30 tot 17.00 uur.
De huidige trends in energielabels
De meeste Nederlandse woningen hebben een energielabel in de categorieën A t/m A++++. Volgens de meest recente data is 38,29% van de woningen geclassificeerd in deze categorie. De categorieën B en C vormen respectievelijk 16,14% en 23,50% van de woningen. De categorieën F en G zijn relatief weinig vertegenwoordigd, met respectievelijk 3,48% en 3,67%.
Deze trends duiden op een positieve ontwikkeling in de energiezuinigheid van Nederlandse woningen. De overheid en diverse initiatieven zoals het Energieloket en het VVE durzaamheidsloket stimuleren woningeigenaren om hun woning te verbeteren en zo hun energielabel te verhogen.
De Energielabelatlas
Een van de tools die inzicht biedt in de energiezuinigheid van woningen is de Energielabelatlas. Deze atlas bevat alle energielabels van woningen in Nederland, inclusief voorlopige labels (geschat op basis van bouwjaar, type en oriëntatie) en definitieve labels. Via een eenvoudige zoekopdracht op postcode en huisnummer geeft de atlas een visuele weergave van het energielabel van een woning.
De Energielabelatlas is een waardevolle tool voor zowel woningeigenaren als potentiële kopers of huurders. Het biedt transparantie en een snelle manier om de energieprestatie van een woning te beoordelen.
Verbetermaatregelen op basis van het energielabel
Het energielabel bevat niet alleen een lettercode, maar ook aanbevelingen voor mogelijke verbetermaatregelen. Deze aanbevelingen zijn gebaseerd op de inspectie van de woning en kunnen helpen om het energielabel te verhogen. Voorbeelden van verbetermaatregelen zijn:
- Het aanbrengen van isolatie in muren, daken en vloeren
- Het installeren van zonnepanelen of andere duurzame energiebronnen
- Het vervangen van oude verwarmingsinstallaties
- Het verbeteren van ventilatie en koelsystemen
Deze verbetermaatregelen zijn vaak kosteneffectief en hebben een directe impact op de energiekosten en de duurzaamheid van de woning.
Hoe gebruik ik het energielabel?
Het energielabel kan op meerdere manieren worden gebruikt:
1. Voor het bepalen van energiekosten
Het energielabel geeft een schatting van het jaarverbruik aan gas en stroom per vierkante meter woning. Deze gegevens kunnen worden gebruikt om een vooraf beeld te krijgen van de jaarlijkse energiekosten. Om dit te doen, vermenigvuldigt u het verbruik per m² met de totale woningoppervlakte. Dit geeft een indicatie van het totale verbruik.
2. Voor energievergelijkingen
Het energielabel kan worden gebruikt om verschillende woningen te vergelijken op basis van hun energieprestatie. Dit is vooral handig bij het kopen of huren van een woning. Een woning met een hoger energielabel is meestal duurzaam en comfortabel.
3. Voor verbeteringen en renovaties
Het energielabel bevat aanbevelingen voor mogelijke verbetermaatregelen. Deze aanbevelingen zijn gericht op het verhogen van de energiezuinigheid van de woning. Door deze maatregelen uit te voeren, kan het energielabel verbeterd worden, wat leidt tot lagere energiekosten en een hogere woningwaarde.
4. Voor juridische verplichtingen
Het energielabel is verplicht bij verkoop of verhuur van een woning. Het is dus een essentieel onderdeel van de vastgoedmarkt. Zowel verkopers als verhuurders moeten ervoor zorgen dat ze over een geldig energielabel beschikken.
De toekomst van het energielabel
In 2026 wordt het energielabel verder uitgebreid en zijn er 11 mogelijke labels beschikbaar. Het label is niet alleen een maat voor fossiel verbruik, maar ook voor duurzame energieproductie. Woningen die energie opwekken via zonnepanelen of andere duurzame bronnen kunnen bijvoorbeeld een negatief verbruik krijgen en daardoor het hoogste energielabel A++++.
De overheid heeft verschillende doelen opgesteld voor de komende jaren, waaronder het verhogen van het aantal woningen met een energielabel in de categorieën A t/m A++++. Dit wordt ondersteund door subsidies, belastingvoordeeltjes en andere maatregelen om woningeigenaren te stimuleren tot verbeteringen.
Conclusie
Het energielabel is tegenwoordig een essentieel onderdeel van de Nederlandse vastgoedmarkt. Het geeft inzicht in de energiezuinigheid van een woning en helpt bij het bepalen van mogelijke verbetermaatregelen. Het label is verplicht bij verkoop of verhuur en speelt een steeds grotere rol in de duurzaamheidsdoelen van de overheid.
Voor woningeigenaren is het energielabel een waardevolle tool om de energiekosten te beheren en de woningwaarde te verhogen. Voor kopers en huurders biedt het een transparante vergelijking van verschillende woningen. Daarnaast draagt het energielabel bij aan een duurzamere woningbouw en een lagere CO₂-uitstoot.
Het energielabel is dus niet alleen een juridisch verplicht document, maar ook een essentieel instrument voor energiezuinig wonen en duurzame verbeteringen.