Het begrijpen van de relatie tussen de EPC (Energieprestatie Coëfficiënt) en het energielabel is van essentieel belang voor iedereen die betrokken is bij de woningbouwmarkt. Zowel eigenaren, huurders als professionals in de bouwbranche moeten zich richten op het energielabel om de energiezuinigheid van een woning in kaart te brengen. Deze uitleg geeft een overzicht van de rol van de EPC, de indeling van het energielabel, de verplichtingen van de betrokken partijen, en de praktische stappen bij het aanvragen van een energielabel.
Wat is de EPC en wat is het Energielabel?
De EPC (Energieprestatie Coëfficiënt) is een maat voor de energieprestatie van een woning of gebouw. Deze coëfficiënt geeft aan hoeveel energie een woning gemiddeld per vierkante meter verbruikt per jaar. De EPC is het uitgangspunt voor de toekenning van een energielabel. Het energielabel zelf is een document dat niet alleen de EPC-waarde weergeeft, maar ook een visuele indeling van de energiezuinigheid van de woning in een letterklasse. De klasse loopt van A++++ (meest efficiënt) tot G (minst efficiënt).
Het energielabel is sinds 2008 verplicht bij verkoop, verhuur en oplevering van woningen. Het document is bedoeld om kopers, huurders en eigenaren inzicht te geven in de energieprestatie van een woning en mogelijke verbeteringen die kunnen leiden tot lagere energiekosten en een duurzamere woning.
De Indeling van het Energielabel en de EPC voor Nieuwbouw
Voor nieuwbouw is de indeling van het energielabel geregeld door de Nederlandse norm NEN 7120. Deze norm is sinds 1 juli 2012 van kracht en bepaalt hoe een woning bij oplevering wordt geëvalueerd en welk energielabel wordt toegekend. Het energielabel wordt bepaald op basis van een berekende EPC-waarde. De indeling is als volgt:
| EPC-waarde | Energielabel |
|---|---|
| EPC ≤ 0,2 | A ++++ |
| 0,2 < EPC ≤ 0,4 | A +++ |
| 0,4 < EPC ≤ 0,6 | A ++ |
| 0,6 < EPC ≤ 0,8 | A + |
| 0,8 < EPC < onbekend | A |
Deze indeling is nog niet officieel vastgelegd in de Regeling Energieprestatie Gebouwen. De bovengrens van de categorie A is nog onbekend en zal in een later stadium worden bepaald. Voor utiliteitsgebouwen is de labelindeling tot op heden niet bekend.
Bij nieuwbouw wordt het energielabel bepaald op het moment van oplevering. Bij die gelegenheid vindt een opleverkeuring plaats op basis van de berekende EPC. Als de woning aan de eisen voldoet, wordt het energielabel toegewezen.
Het Verplichte Energielabel voor Bestaande Woningen
Voor bestaande woningen is het energielabel sinds 2008 verplicht bij verkoop of verhuur. Het energielabel is een officieel document dat is vastgelegd in EP-Online, de landelijke database voor energielabels. Sinds 2021 is het verplicht om het energielabel door een erkend EP-adviseur vast te stellen. Dit betekent dat particuliere eigenaren en zakelijke marktpartijen moeten kiezen voor een gecertificeerde adviseur om het energielabel te verkrijgen.
Het energielabel is 10 jaar geldig. De geldigheidsdatum staat vermeld op het label. Als het label niet is verlopen, is het toegestaan om dit te gebruiken bij verkoop of verhuur.
Hoe Wordt het Energielabel Aangemaakt?
Het energielabel wordt bepaald door een EP-adviseur die de woning onderzoekt en een berekening maakt van de energiezuinigheid. De adviseur gebruikt de bepalingsmethode NTA 8800 en werkt volgens normen en documenten zoals de Beoordelingsrichtlijn (BRL) 9500 en ISSO publicatie 82.1. Deze methode helpt om de EPC-waarde te bepalen, die uiteindelijk leidt tot de toekenning van het energielabel.
De woningopname duurt ongeveer 1,5 tot 2 uur en moet worden uitgevoerd in aanwezigheid van de woningeigenaar. Tijdens deze opname worden de kenmerken van de woning vastgelegd, zoals isolatie, warmtepompinstallaties, cv-systemen en eventuele aanpassingen zoals zonnepanelen.
Na de opname registreert de EP-adviseur de energielabelklasse en EPC in de EP-Online database. De eigenaar krijgt een afschrift van het energielabel. Bij particuliere eigenaren kan dit worden geregeld via MijnOverheid. Voor zakelijke partijen is EP-Online via eHerkenning toegankelijk.
Het Inhoud van het Energielabel
Het energielabel is meer dan alleen een letter (A t/m G). Het is een gedetailleerd document dat meerdere pagina's bevat en informatie biedt over de energieprestatie van de woning. Hieronder vindt u een overzicht van de belangrijkste informatie die op het label staat:
- De EPC-waarde en het energielabelklasse.
- De huidige energieprestatie in vergelijking met de nationale doelstellingen.
- Mogelijke verbetermaatregelen, zoals isolatie, vervanging van cv-ketels of het plaatsen van zonnepanelen.
- De kosten die kunnen worden bespaard door het toepassen van deze verbetermaatregelen.
- Het verwachte energieverbruik per vierkante meter per jaar.
- De kosten van energie, op basis van de huidige tarieven.
Het energielabel is ook een waardevol instrument om potentiële kopers of huurders in te lichten over de energiezuinigheid van de woning. Het document helpt bij het bepalen van de duurzaamheid en de toekomstige kosten van het wonen.
Uitzonderingen op de Labelplicht
Niet alle woningen zijn verplicht om een energielabel te hebben. Er zijn een aantal uitzonderingen. Een bekende uitzondering is voor recreatiewoningen die slechts tijdelijk worden gebruikt. Deze woningen moeten een verwacht energieverbruik hebben van minder dan 25% van het energiegebruik bij permanent gebruik. Dit betekent dat woningen die bijvoorbeeld alleen in het hoogseizoen worden gebruikt en de rest van het jaar leeg staan, mogelijk vrijgesteld zijn.
Hoewel deze uitzondering in de Europese richtlijnen staat vermeld, is in het verleden vaak anders geïnterpreteerd. Hierdoor hebben veel recreatiewoningen geen geregistreerd energielabel, terwijl ze wel onder de labelplicht zouden vallen. Het is aan te raden om in ieder geval bij verkoop of verhuur te controleren of een energielabel aanwezig is.
Stappenplan voor het Aanvragen van een Energielabel
Het aanvragen van een energielabel is een systeem dat geregeld is via het Centraal Register Techniek (CRT). Hieronder volgt een overzicht van de stappen die u als woningeigenaar kunt volgen:
Vind een erkend EP-adviseur via het CRT. U kunt via de website van het CRT een lijst van erkende adviseurs bekijken. Kies een adviseur in uw regio en vraag een offerte aan.
Maak een afspraak en bevestig de offerte. Nadat u een offerte heeft ontvangen, maakt u een afspraak met de EP-adviseur voor de woningopname. De kosten liggen meestal rond de €300, maar dit kan variëren per adviseur.
Woningopname door de EP-adviseur. Tijdens de woningopname wordt de energiezuinigheid van de woning berekend. De adviseur registreert de EPC-waarde en het energielabel in de EP-Online database.
Ontvangst van het energielabel. Na de opname ontvangt u een afschrift van het energielabel. Dit document is verplicht bij verkoop, verhuur of oplevering van een woning.
Energielabel en Energieprestatie versus Energieverbruik
Het energielabel geeft alleen informatie over de energiezuinigheid van de woning. Het bevat geen gegevens over het energieverbruik van huishoudelijke apparaten zoals de wasmachine, koelkast of televisie. Ook geeft het energielabel geen aanduiding van hoe efficiënt de bewoner leeft. Dit betekent dat het energieverbruik op het energielabel niet hetzelfde is als het energieverbruik op de energierekening.
De EPC is een theoretisch getal dat is gebaseerd op de bouwkenmerken van de woning en de verwachting van het energieverbruik. Het energielabel geeft een inschatting van het energieverbruik onder normale omstandigheden.
Verklaringen voor Labelverschuivingen
Het kan voorkomen dat een woning meerdere energielabels heeft. Dit komt meestal door aanpassingen die zijn aangebracht in de woning. Denk hierbij aan:
- Aanbouw of verbouwingen
- Het plaatsen van isolatie of dubbel glas
- Vervanging van de cv-ketel of warmtepomp
- Het plaatsen van zonnepanelen
Zo’n aanpassing kan leiden tot een verbetering van het energielabel. De EP-adviseur houdt rekening met deze aanpassingen bij het bepalen van de nieuwe EPC-waarde en het energielabel.
Waar Kan U het Energielabel Vinden?
Het energielabel van een woning is beschikbaar via EP-Online, de landelijke database. U kunt hier gratis het energielabel van elk huis in Nederland raadplegen. Voor particuliere eigenaren is het energielabel ook beschikbaar via MijnOverheid. Zakelijke partijen kunnen toegang verkrijgen via eHerkenning.
Als u het energielabel van uw woning wil controleren, kunt u dit doen via Milieu Centraal of via de website van het RVO. U kunt ook contact opnemen met de Helpdesk Energielabel voor verdere hulp of vragen over het energielabel.
Conclusie
Het energielabel en de EPC zijn essentiële onderdelen van de woningbouwmarkt in Nederland. Het energielabel geeft inzicht in de energiezuinigheid van een woning en helpt bij het bepalen van mogelijke verbetermaatregelen. Voor nieuwbouw is het energielabel een verplicht onderdeel van de oplevering, en voor bestaande woningen is het een verplicht document bij verkoop of verhuur.
De EPC is het uitgangspunt voor het energielabel en geeft een theoretische waarde van het energieverbruik. Het energielabel is gedetailleerd en biedt niet alleen een letterklasse, maar ook een uitgebreid overzicht van de energieprestatie van de woning.
Zowel particuliere eigenaren als zakelijke partijen moeten zich bewust zijn van de verplichtingen en het proces rondom het energielabel. Het aanvragen van een energielabel is eenvoudig via een erkend EP-adviseur, en de kosten liggen meestal rond de €300.
Het energielabel is 10 jaar geldig en moet worden opgevraagd bij verkoop of verhuur. Uitzonderingen op de labelplicht bestaan, maar deze zijn beperkt en moeten zorgvuldig geïnterpreteerd worden.
Het energielabel is een waardevol instrument om de duurzaamheid van een woning te verduidelijken en mogelijke verbeteringen te identificeren. Het draagt bij aan een groene woningbouwmarkt en helpt bij het bereiken van de nationale doelstellingen op het gebied van energiebesparing en klimaatmaatregelen.