Een energielabel geeft een duidelijk overzicht van de energiezuinigheid van een woning. Het label is een essentieel instrument voor zowel kopers als verhuurders, omdat het niet alleen een maat is voor de energieprestaties van het huis, maar ook aantoont welke verbeteringen mogelijk zijn. In dit artikel geven we een uitgebreide uitleg over het energielabel, hoe het bepaald wordt, wat de betekenis van de labels is, en welke stappen je kunt nemen om het energielabel van je woning te verbeteren.
Wat is een energielabel?
Het energielabel is een document dat aangeeft hoeveel energie een woning jaarlijks verbruikt voor verwarming, koeling, ventilatie en warm water. Het label is opgesteld volgens een gestandaardiseerde methode (NTA-norm), wat betekent dat het voor alle woningen op dezelfde manier wordt berekend. Het energielabel is geen maat voor het huishoudelijk energieverbruik, maar voor de energiebehoefte van de woning zelf.
Sinds 2021 is een nieuw energielabel in gebruik, gebaseerd op de NTA8800-norm. Deze methode vervangt de oudere NEN 7120-norm. Het nieuwe label is uitgebreider en bevat meer gedetailleerde informatie over de energieprestaties van de woning.
Waarom is het energielabel belangrijk?
Het energielabel heeft meerdere toepassingen:
Voor kopers en huurders: Het energielabel geeft inzicht in de werkelijke energiekosten van een woning. Een energiezuiniger woning betekent lage energierekeningen en een comfortabeler binnenklimaat.
Voor verkoop of verhuur: Sinds 2021 is een geldig energielabel verplicht bij de verkoop of verhuur van een woning. De verkoop of huur zonder energielabel is niet toegestaan.
Voor verbetermaatregelen: Het energielabel bevat advies over mogelijke verbeteringen aan de woning, zoals verbetering van de isolatie of het installeren van een efficiëntere cv-ketel. Deze aanbevelingen helpen bij het maken van een duurzamere woning.
Voor financiering: Een hoger energielabel kan de hypothekesom verhogen, omdat er meer waarde is aan energiezuinigheid. Sommige banksystemen vergunnen een hogere hypotheek om energiezuinige verbetermaatregelen te financieren.
Hoe werkt het energielabelsysteem?
Het energielabel is opgebouwd uit een schaal van G tot A++++. Het label G stelt het minst energiezuinige woning voor, terwijl A++++ de meest energiezuinige woning is. De verdeling is gebaseerd op het primair fossiel energieverbruik per vierkante meter per jaar (kWh/m²/jaar). Dit omvat het gebruik van aardgas, olie of kolen voor verwarming, koeling en ventilatie.
Energielabels en het verbruik
De energiebehoefte van woningen per jaar per energielabel is als volgt:
| Energielabel | Gasverbruik p.j. (m³/m²) | Stroomverbruik p.j. (kWh/m²) |
|---|---|---|
| A++++ | 0 | 0 |
| A+++ | 0 - 5,1 | 0 - 49,83 |
| A++ | 5,1 - 7,7 | 49,83 - 75,23 |
| A+ | 7,7 - 10,7 | 75,23 - 104,54 |
| A | 10,7 - 16,4 | 104,54 - 160,23 |
| B | 16,4 - 19,4 | 160,23 - 189,54 |
| C | 19,4 - 25,6 | 189,54 - 250,11 |
| D | 25,6 - 29,7 | 250,11 - 290,71 |
| E | 29,7 - 34,4 | 290,71 - 336,09 |
| F | 34,4 - 38,9 | 336,09 - 380,05 |
| G | > 38,9 | > 380,05 |
Voor de omrekening van gasverbruik in kWh wordt gebruikt: 1 m³ = 9,77 kWh.
Oud- versus nieuw energielabel
De wijze waarop energielabels worden bepaald, heeft sinds 2021 een grote verandering ondergaan:
Oud energielabel (tot en met 2020): Gebaseerd op standaardwaardes en aannames. Het label ging tot A (beste score) en was 10 jaar geldig, maar kon tussentijds worden aangepast bij grote verbeteringen aan de woning.
Nieuw energielabel (sinds 2021): Gebaseerd op een nauwkeurigere rekenmethode (NTA8800). Het label werkt op een schaal van G tot A++++. Het label is 10 jaar geldig en bevat meer gedetailleerde informatie, zoals het aandeel van hernieuwbare energie en specifieke adviezen voor verbeteringen.
Het nieuwe label is moderner, uitgebreider en geeft een betere weergave van de werkelijke energieprestaties van de woning. Het bevat ook specifieke adviezen voor het verbeteren van de energiezuinigheid.
Hoe verkrijg ik een energielabel?
Als woningeigenaar die een energielabel wil verkrijgen of vernieuwen, zijn er een aantal stappen:
Aanvragen bij een erkende energieadviseur: Sinds 2021 moet een erkend en vakbekwaam energieadviseur het energielabel vaststellen. Deze adviseur bezoekt de woning en opneemt relevante kenmerken zoals isolatie, afmetingen en installaties.
Informatie voorbereiden: Het is verstandig om documentatie voor te bereiden, zoals bouwtekeningen, facturen van renovaties en informatie over eventuele duurzame verbetermaatregelen.
Berekening en rapportage: De energieadviseur berekent de energiebehoefte van de woning en registreert het label. Het energielabel wordt daarna uitgevoerd en is meestal meer dan 10 pagina’s lang.
Kosten: De gemiddelde kosten voor het verkrijgen van een energielabel liggen rond de €300. Het is verstandig om meerdere offertes te vergelijken.
Voorlopig vs. definitief label: Een voorlopig energielabel wordt vaak gebruikt bij nieuwbouw en is gebaseerd op schattingen. Het definitieve label is gebaseerd op fysieke metingen aan de woning.
Energielabel zoeken
Als je wilt weten welk energielabel je woning heeft, kun je dit eenvoudig online opzoeken via de website van Milieu Centraal. Je dient je postcode en huisnummer in. De tool toont enkel definitieve en geldige energielabels. Voorlopige labels sinds 2015 worden niet getoond, omdat ze zijn berekend met een oude methode.
Als je problemen ondervindt bij het vinden van je energielabel, kun je contact opnemen met de Helpdesk Energielabel via telefoonnummer 0800-0808 (maandag t/m vrijdag 8.30-17.00 uur).
Hoe gebruik je het energielabel voor vergelijkingen?
Het energielabel is niet alleen een maat voor de energiezuinigheid van de woning, maar ook een nuttig instrument voor vergelijkingen. Bijvoorbeeld:
- Je kunt het jaarverbruik van je woning vergelijken met dat van een andere woning.
- Je kunt het energielabel gebruiken om je huishoudelijk verbruik te analyseren. Tel het verbruik van je huishouden (gas en stroom) op jaarbasis op met het verbruik van de woning zelf. Dit geeft je een duidelijk beeld van je totale energiekosten.
- Het energielabel bevat ook adviezen voor mogelijke verbetermaatregelen, zoals verbetering van de isolatie of het installeren van zonnepanelen. Deze aanbevelingen zijn gebaseerd op de huidige toestand van de woning.
Welke woningen hoeven geen energielabel te hebben?
Er zijn uitzonderingen op de verplichting van een energielabel:
- Vrijstaande woningen kleiner dan 50 m²: Deze woningen hoeven geen energielabel te hebben.
- Monumenten: Monumentale woningen zijn vrijgesteld van het energielabelsysteem.
- Tijdelijk wonen: Woningen die tijdelijk worden gebruikt, zoals vakantiehuisjes, hoeven geen energielabel.
Wat kun je doen met het energielabel?
Het energielabel is niet alleen een administratief vereiste bij verkoop of verhuur, maar ook een waardevolle bron voor verbetermaatregelen:
Verduurzaming van de woning: Het energielabel bevat advies over mogelijke verbeteringen, zoals het installeren van dubbel glas, het isoleren van de muren of het vervangen van de cv-ketel. Deze maatregelen kunnen het energielabel verbeteren en daarmee ook het comfort en het verminderde verbruik.
Financiering: Een verbetering van het energielabel kan leiden tot een hogere verkoopprijs of een betere rente bij een hypotheek. Sommige banken bieden zelfs speciale financieringsmogelijkheden voor energiezuinige renovaties.
Milieuaspecten: Een energiezuinigere woning draagt bij aan een lagere CO2-uitstoot, wat een positieve bijdrage is aan de duurzame doelstellingen van Nederland.
Energielabel en de toekomst
In 2026 is het energielabel een essentieel onderdeel van het Nederlandse woningbeleid. De meeste woningen (63%) hebben een geldig energielabel. Het aantal woningen met een laag energielabel (F of G) is sterk gedaald, terwijl het aantal woningen met een hoog energielabel (A+ t/m A++++) is toegenomen.
De regering heeft het doel gesteld om alle woningen in Nederland in 2050 klimaatneutraal te maken. Het energielabel is een belangrijk instrument om dit doel te bereiken. Het stimuleert eigenaren om investeringen aan te brengen in energiezuinigheid en duurzame energie.
Conclusie
Het energielabel is een waardevol instrument voor zowel woningeigenaren, kopers en huurders. Het geeft inzicht in de energieprestaties van de woning, helpt bij vergelijkingen, en biedt adviezen voor mogelijke verbetermaatregelen. Het label is verplicht bij verkoop of verhuur vanaf 2021 en wordt uitgevoerd door een erkende energieadviseur. Het nieuwe energielabel is moderner, uitgebreider en geeft een betere weergave van de werkelijke energiebehoefte van de woning.
Als woningeigenaar is het verstandig om je energielabel te laten bepalen, zowel voor administratieve redenen als voor mogelijke verbeteringen aan je woning. Het energielabel is niet alleen een administratieve vereiste, maar ook een kans om je woning duurzamer en energiezuiniger te maken, wat tot lagere energiekosten en een comfortabeler wonen leidt.