Energielabels in de woningbouw: Informatie, verplichtingen en verbetermogelijkheden

Inleiding

Het energielabel is een essentieel document dat aangeeft hoe energiezuinig een woning is. Het label speelt een cruciale rol in zowel de verkoop- als huuroverwegingen, maar ook in de dagelijkse woningbeheeractiviteiten. In Nederland is het energielabel verplicht bij de verkoop, verhuur of oplevering van een woning sinds 2021. Daarnaast is het een waardevolle bron van inzicht voor de eigenaar, die wil weten waar de woning al goed scoort en waar er ruimte is voor verbetering.

In dit artikel geven we een overzicht van wat het energielabel inhoudt, hoe je het kunt vinden, hoe het wordt opgesteld, en welke maatregelen je kunt nemen om het label te verbeteren. We baseren ons uitsluitend op de informatie die beschikbaar is in de gegeven bronnen, en we geven een eerlijk beeld van de beschikbare data en eventuele beperkingen.

Wat is een energielabel?

Een energielabel is een document dat aangeeft hoe energiezuinig een woning is. Het label is opgebouwd uit een cijfercode (A t/m G, met A++++ als het meest energiezuinige) en bevat bovendien gedetailleerde informatie over de energieprestaties van de woning. De labelclassificatie loopt van A++++ (zeer energiezuinig) tot G (minst energiezuinig).

Informatie op het energielabel

Het energielabel bestaat uit meerdere pagina’s en bevat onder andere de volgende informatie:

  • Het huidige energielabel (A t/m G).
  • Een overzicht van de energieprestaties van de woning.
  • Welke verbetermaatregelen mogelijk zijn en wat hun invloed zou kunnen zijn op het energielabel.
  • Informatie over de energiebronnen die worden gebruikt (bijvoorbeeld elektriciteit, gas).
  • De berekende energiekosten per jaar.
  • De CO₂-uitstoot van de woning.

Deze informatie helpt de eigenaar om betere beslissingen te nemen over eventuele renovaties of investeringen in energiebesparing.

Hoe vind ik het energielabel van mijn woning?

Het energielabel van een woning is in Nederland vrij toegankelijk. De volgende opties zijn beschikbaar:

1. Website van Milieu Centraal

Op de website van Milieu Centraal kan iedereen het energielabel van zijn of haar woning gratis opzoeken. Je dient enkel de postcode en het huisnummer in te vullen om direct het label te kunnen bekijken. Als het label niet direct te zien is, zijn er een aantal tips die je kunt volgen:

  • Ververs je scherm (via het ronde pijltje naast de url-balk of via Ctrl + F5).
  • Wis je browsergeschiedenis of probeer het in een incognitovenster.
  • Gebruik hoofdletters in de postcode en vermijd spaties.
  • Voor labels geregistreerd vóór 2015 is het soms mogelijk dat het niet getoond wordt. Dan kun je je gegevens controleren via ep-online.nl.

2. Atlas Leefomgeving

De Atlas Leefomgeving biedt ook een energielabelkaart aan, waarop je kunt zien welk energielabel het meest voorkomt in een bepaald gebouw of wijk. Deze kaart geeft per gebouw het meest voorkomende label aan, en niet per individueel adres. Dit geeft een overzicht van de energiezuinigheid van een wijk of buurt.

De laatste update van de kaart in 2023 toonde aan dat ongeveer 32% van de woningen in Nederland een energielabel A (of hoger) hebben, 17% label B en 25% label C. Gebieden zoals Amsterdam IJburg, die deel uitmaken van een Vinex-wijk, tonen in het algemeen hogere energielabels.

Je kunt de kaart raadplegen via de Atlas Leefomgeving.

3. DuraPlus

Op de site van DuraPlus kun je ook het energielabel van je woning controleren. Dit is een snelle en gratis optie. Daarnaast biedt DuraPlus ook diensten aan voor het opstellen van een energielabel bij het ontbreken van een bestaand document.

Verplichtingen rond het energielabel

Sinds 1 januari 2021 is het energielabel verplicht bij verkoop, verhuur of oplevering van een woning. Dit betekent dat iedereen die zijn woning wil verkopen of verhuren, verplicht is om een geldig energielabel in bezit te hebben. Bovendien moet het energielabel worden vermeld in de advertentie bij verkoop.

De energielabels moeten worden opgesteld door een erkende energieadviseur. Deze adviseur komt bij de woning langs om een inspectie te doen en het energielabel vast te stellen. De kosten voor deze inspectie liggen gemiddeld rond de €300. Het is verstandig om een paar adviseurs te raadplegen om prijs en kwaliteit te vergelijken.

Er zijn uitzonderingen op deze verplichting. Zo hoeven kleine vrijstaande woningen onder 50 m² en monumenten geen energielabel te hebben. Voor een volledig overzicht van alle uitzonderingen, kun je terecht op de website van de Rijksoverheid.

Hoe wordt een energielabel opgesteld?

Het energielabel wordt opgesteld door een erkende energieadviseur. Tijdens de inspectie worden alle relevante kenmerken van de woning doorgenomen. Dit betreft bijvoorbeeld:

  • De isolatiewaarden van de vloeren, muren en daken.
  • Het type raamglas (bijvoorbeeld HR++, Triple glas).
  • De verwarmingsinstallatie en de aard van de energiebronnen.
  • Eventuele aanwezigheid van zonnepanelen of warmtepompen.
  • De aard van de ventilatie en de eventuele afgifte van CO₂.

Op basis van deze gegevens wordt het energielabel vastgesteld. Het is een gedetailleerd document dat niet alleen het label zelf bevat, maar ook concrete verbetermogelijkheden.

Hoe kun je het energielabel verbeteren?

Een hoger energielabel betekent minder energiekosten, meer comfort en een hogere verkoopprijs. Daarnaast zijn er vaak financiële voordelen voor wie investeert in energiebesparing, zoals lagere hypotheekrentes of subsidies. Hieronder geven we een overzicht van mogelijke verbetermaatregelen:

1. Isolatie

  • Gevelisolatie: Dit is een van de meest effectieve manieren om het energielabel te verbeteren. Isolatie van de muren zorgt voor minder warmteverlies.
  • Vloerisolatie: Vooral in oude woningen is vloerisolatie meestal ontbrekend. Dit is een goede investering.
  • Dakisolatie: Een goed geïsoleerd dak voorkomt warmteverlies via het plafond.

2. Glazing

  • HR++ of Triple glas: Deze glasvarianten zorgen voor betere isolatie dan standaard dubbel glas.
  • Nieuwe ramen installeren: Oude ramen met slechte isolatie kunnen het energielabel negatief beïnvloeden.

3. Zonnepanelen

Zonnepanelen zorgen voor duurzame elektriciteit en verlagen de afhankelijkheid van fossiele energie. Dit heeft een directe positieve invloed op het energielabel.

4. Verwarming en ventilatie

  • Aansluiten op duurzame energiebronnen: Bijvoorbeeld via een warmtepomp of een aardgasverwarming met hogere efficiëntie.
  • Verbeterde ventilatiesystemen: Een luchtdichte woning met een moderne ventilatieinstallatie zorgt voor beter comfort en minder energieverbruik.

5. Verlichting en apparatuur

  • LED-verlichting: LED-lampen verbruiken minder energie dan traditionele lampen.
  • Energiezuinige apparaten: Koelkasten, ovens en wasmachines met een hoog energieklasse (A+++ of hoger) zorgen voor minder energieverbruik.

De invloed van het energielabel op de verkoopwaarde

Een hoger energielabel heeft ook financiële voordelen. Energielabel A of hoger kan leiden tot een hogere verkoopprijs. Daarnaast is het energielabel een verplicht onderdeel van het verkoopproces. Sinds 2021 moet het energielabel worden vermeld in de verkoopadvertentie.

Daarnaast zijn er subsidies en leningen beschikbaar voor woningen met een hoog energielabel. Vraag je hypotheekadviseur of er voordelen zijn voor je situatie.

Conclusie

Het energielabel is een waardevol instrument voor iedere woningeigenaar. Het geeft inzicht in de energieprestaties van de woning en helpt bij het nemen van beslissingen over renovaties of investeringen in energiebesparing. Het label is verplicht bij verkoop, verhuur of oplevering van een woning en moet worden opgesteld door een erkende energieadviseur.

Het energielabel is te vinden via verschillende websites, zoals Milieu Centraal, de Atlas Leefomgeving en DuraPlus. Het label is geclassificeerd van A++++ tot G, met A als het meest energiezuinige. Een hoger label betekent lagere energiekosten, een beter wooncomfort en vaak een hogere verkoopprijs.

Er zijn diverse maatregelen om het energielabel te verbeteren, zoals isolatie, het gebruik van HR++-glas of zonnepanelen. Deze investeringen zijn vaak terug te winnen via lagere energierekeningen en subsidies.

Iedereen die overweegt om zijn woning te verkopen of te verhuur, zou er goed aan doen om het energielabel te controleren en eventueel te verbeteren. Dit is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de portemonnee.


Bronnen

  1. Regionaal Energie Loket - Inzicht krijgen/Advies/Energielabel
  2. Energielabel.nl - Woningen/Zoek je energielabel
  3. Atlas Leefomgeving - Bekijk geactualiseerde energielabelkaart
  4. Duraplus - Energielabel check

Gerelateerde berichten