Het energielabel is een essentieel document bij de verkoop, verhuur of oplevering van een woning in Nederland. Het geeft inzicht in de energiezuinigheid van een woning en welke verbeteringen mogelijk zijn. Niet alleen is het een verplichte voorwaarde in het kader van wettelijke regelgeving, maar het energielabel heeft ook directe gevolgen voor de aantrekkelijkheid van een woning op de markt en voor de eventuele kosten die bij verhuur of verkoop horen. Toch worden er regelmatig fouten gemaakt bij het aanvragen en registreren van energielabels, wat kan leiden tot onnodige vertragingen, kosten of zelfs boetes.
In dit artikel bespreken we de meest voorkomende fouten bij energielabels, de gevolgen daarvan en hoe je deze fouten vermeed. We geven ook duidelijke uitleg over de werking van energielabels, de verplichtingen van woningeigenaren en wat je moet doen als je meerdere woningen hebt of te maken hebt met bijzondere woningtypes.
Wat is een energielabel?
Een energielabel is een document dat aangeeft hoe energiezuinig een woning is. Het label wordt uitgedrukt in een letter van A++++ (het zuinigste) tot G (het minst zuinig). Het energielabel geeft niet alleen de energieprestatie van de woning weer, maar ook mogelijke verbeteringen die kunnen worden aangebracht om energie te besparen. Het label is verplicht bij de verkoop, verhuur of oplevering van een woning en moet worden uitgevoerd door een erkende Energie Prestatie Adviseur (EPA).
De energielabels zijn gebaseerd op een berekening van het energieverbruik van de woning per vierkante meter, waarbij zowel het gebruik van elektriciteit als gas wordt meegenomen. Het label geeft dus een schatting van het energieverbruik, waarbij het energiezuiniger is hoe dichter het dichter bij A ligt.
Het energielabel en de regelgeving
De verplichting om een energielabel te hebben is vastgelegd in de wetgeving. Volgens de regels van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) moet een geldig energielabel aanwezig zijn bij de overdracht van een woning. Dit geldt zowel bij verkoop als bij verhuur. De verplichting geldt voor de meeste woningen, inclusief nieuwbouw. Er zijn enkele uitzonderingen, zoals monumenten en religieuze gebouwen, die van de verplichting zijn vrijgesteld.
Het energielabel is niet alleen een verplicht document, maar het speelt ook een rol bij de financiering en verkoop van woningen. Een goede score op het energielabel kan bijvoorbeeld leiden tot lagere hypotheekrentes of een snellere verkoop, omdat energiezuinig wonen steeds belangrijker wordt voor kopers en huurders.
Veelvoorkomende fouten bij energielabels
Hoewel het aanvragen van een energielabel op zich eenvoudig lijkt, worden er in de praktijk regelmatig fouten gemaakt. Deze fouten kunnen ervoor zorgen dat het energielabel niet accuraat is of dat het niet op tijd wordt aangevraagd. Hieronder geven we een overzicht van de belangrijkste fouten die gemaakt worden en hoe je deze kunt voorkomen.
1. Onjuiste of ontbrekende documentatie
Een van de meest voorkomende fouten is het ontbreken van documentatie die nodig is voor het aanmaken van het energielabel. Een Energie Prestatie Adviseur mag alleen maatregelen meenemen in de berekening die aantoonbaar zijn. Dit betekent dat je bonnen, foto’s, facturen en productinformatie moet kunnen voorleggen. Zonder deze documentatie zullen verbeteringen zoals isolatie, installaties of glas vaak niet geregistreerd worden, wat kan leiden tot een lager energielabel.
Tip: Voordat de adviseur langskomt, verzamel je alle relevante documenten. Zorg dat je duidelijk kunt tonen wat er is uitgevoerd, ook als het niet direct zichtbaar is. Bijvoorbeeld: als je spouwmuurisolatie hebt aangebracht, laat dan een foto of een bon zien. Dit zorgt ervoor dat de adviseur dit meeneemt in de berekening.
2. Verouderde gegevens
Sommige woningeigenaren denken dat hun energielabel nog steeds accuraat is, terwijl er in de tussentijd verbeteringen zijn gedaan. Deze verbeteringen worden pas meegenomen in het energielabel als er een nieuwe opname is gedaan. Het is daarom verstandig om na elke grote verduurzaming een nieuw energielabel aan te vragen.
Tip: Kijk regelmatig of je energielabel nog up-to-date is. Als je recent verbeteringen hebt aangebracht, overweeg dan om opnieuw een energielabel aan te vragen. Dit kan het label verbeteren en eventueel leiden tot lagere energiekosten.
3. Onvoldoende voorbereiding
Er zijn maatregelen die niet direct zichtbaar zijn, zoals vloerisolatie, spouwmuurisolatie of dakisolatie. Als je niet goed voorbereid bent, kan de adviseur deze verbeteringen missen. Dit heeft weer invloed op het energielabel.
Tip: Geef de adviseur toegang tot alle relevante plekken in je woning. Leg uit wat er is gedaan en waar je verbeteringen hebt aangebracht. Dit zorgt ervoor dat de adviseur dit meeneemt in de berekening.
4. Vergeten om het energielabel in te vullen
Een andere veelvoorkomende fout is dat het energielabel vergeten wordt in te vullen of op te slaan. Dit kan gebeuren bij verkoop of verhuur van een woning. Als je geen energielabel hebt bij de overdracht, riskeer je een boete. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) controleert hierop en kan een boete opleggen.
Tip: Zorg dat je het energielabel altijd bij de overdracht van je woning meebrengt. Dit geldt zowel bij verkoop als bij verhuur. Je kunt het label downloaden via MijnOverheid of op de website van Milieu Centraal.
Wat gebeurt er als je geen energielabel hebt?
Als je geen geldig energielabel hebt bij verkoop of verhuur van je woning, dan ben je in overtreding van de wettelijke regelgeving. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) kan je een brief sturen waarin een boete wordt opgelegd. De hoogte van de boete hangt af van de situatie, zoals of het om verkoop of verhuur gaat.
Tip: Houdt altijd een geldig energielabel bij je wanneer je een woning verkiest of verhuurt. Dit voorkomt dat je boetes riskeert.
Wat is de procedure voor meerdere woningen?
Als je eigenaar bent van meerdere woningen, bijvoorbeeld in de context van vastgoedactiviteiten, dan is het belangrijk dat je per woning een energielabel aanvraagt. Dit kan niet in één keer, maar moet per woning afzonderlijk worden gedaan. Echter, als woningen erg op elkaar lijken, kan het mogelijk zijn om op basis van representativiteit meerdere woningen tegelijk te laten voorzien van een energielabel. Een energieadviseur kan je hierover meer vertellen.
Tip: Als je meerdere woningen hebt, plan dan voldoende tijd in voor het aanvragen van energielabels. Overweeg ook de mogelijkheid van representativiteit om het proces efficiënter te maken.
Uitzonderingen op de verplichting
Niet voor elke woning is een energielabel verplicht. Er zijn enkele uitzonderingen, zoals:
- Monumenten: Officiële monumenten (rijksmonumenten, provinciale of gemeentelijke monumenten) zijn vrijgesteld van de verplichting.
- Kleine vrijstaande woningen: Woningen kleiner dan 50 vierkante meter zijn in sommige gevallen niet verplicht.
- Bijzondere gebouwen: Religieuze gebouwen of andere specifieke woningtypes kunnen ook vrijgesteld zijn.
Tip: Controleer of jouw woning van de verplichting is vrijgesteld. Dit kan voorkomen dat je onnodig een energielabel aanvraagt.
Hoe wordt een energielabel geregistreerd?
Een energielabel wordt geregistreerd bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). De PDF van het label is daarna beschikbaar via de website van MijnOverheid of via Zoek uw energielabel. Het label is openbaar, maar de specifieke kenmerken van je woning zijn niet zichtbaar voor derden. Dit betekent dat de koper of huurder geen inzicht heeft in de exacte maatregelen die je hebt aangebracht, alleen in de eindscore van het label.
Tip: Zorg dat je het energielabel goed registreert bij RVO. Dit zorgt ervoor dat het label beschikbaar is bij verkoop of verhuur.
Waarom is het energielabel belangrijk?
Het energielabel is meer dan alleen een letter. Het is een uitgebreid document dat informatie bevat over de energieprestatie van de woning en mogelijke verbeteringen. Het label helpt kopers en huurders om woningen met elkaar te vergelijken en geeft inzicht in de eventuele kosten die met energiegebruik verbonden zijn. Bovendien is het energielabel een essentieel onderdeel van de duurzame woningbouw en helpt het bij het verlagen van CO2-uitstoot en energieverbruik.
Tip: Gebruik het energielabel om je woning te verduurzamen. Kijk naar de aanbevelingen in het document en overweeg verbeteringen die je kunt aanbrengen.
Kosten van het energielabel
Het aanvragen van een energielabel kost gemiddeld rond de €300. De exacte kosten hangen af van de adviseur en de complexiteit van de woning. Het is verstandig om meerdere offertes aan te vragen om de beste prijs te krijgen.
Tip: Vraag bij verschillende erkende energieadviseurs een offerte aan. Dit helpt je om de meest gunstige prijs te vinden.
Conclusie
Het energielabel is een essentieel onderdeel van de wettelijke verplichtingen rondom verkoop, verhuur en oplevering van woningen in Nederland. Het geeft inzicht in de energieprestatie van een woning en helpt bij het verduurzamen van de woningbouw. Toch worden er regelmatig fouten gemaakt bij het aanvragen en registreren van het label, wat leidt tot onnodige vertragingen of boetes.
Door goed voor te bereiden, de juiste documentatie te verzamelen en de regelgeving te begrijpen, kun je deze fouten voorkomen. Het energielabel is niet alleen een verplicht document, maar ook een waardevolle tool voor woningeigenaren die hun woning willen verduurzamen en energiekosten willen besparen.