Sinds 2021 is het energielabel verplicht voor alle woningen die op de markt worden gebracht, of dat nu gaat om verkoop of verhuur. Dit kader is in 2025 niet veranderd, maar wel zijn de eisen voor nieuwbouw aangescherpt. Nieuw aangebouwde woningen moeten tegenwoordig minimaal een energielabel A+++ behalen, een eis die uitkomt van de BENG-richtlijnen (Bijna Energieneutrale Gebouwen). Deze richtlijnen zijn een onderdeel van de bredere ambities van Nederland om het bouwdeel duurzamer te maken. In dit artikel bespreken we de wettelijke vereisten voor energielabels in nieuwbouw in 2025, de impact op eigenaren en bouwers, en wat het betekent voor de toekomst van duurzame woningbouw.
Wat is een energielabel en waarom is het belangrijk?
Een energielabel is een certificaat dat de energieprestatie van een woning aangeeft. Het label is ingedeeld in kwaliteitsklassen, variërend van A++++ (zeer energiezuinig) tot G (zeer onzuinig). Het energielabel moet worden afgegeven door een gecertificeerde energieadviseur na een fysieke inspectie van de woning. Het label bevat onder andere informatie over het verbruik van energie, de verwarmingsmethode, de kwaliteit van de isolatie en het type glas. Het energielabel is verplicht bij verkoop of verhuur van een woning, ongeacht of het een nieuwbouw- of bestaande woning betreft.
Sinds 2021 is het niet meer mogelijk om een voorlopig energielabel online aan te vragen. Alles moet nu via een gecertificeerde energieadviseur gebeuren, wat betekent dat het proces professioneler is, maar ook iets kostbaarder voor woningeigenaren. Het energielabel is 10 jaar geldig vanaf de uitgifte, zodat eigenaren niet continu moeten investeren in nieuwe labels, tenzij ze hun woning willen verkoopen of verhuren binnen die periode.
Wettelijke vereisten voor energielabels in 2025
Nieuwbouwwoningen moeten minimaal energielabel A+++ behalen
In 2025 geldt hetzelfde wettelijk kader voor energielabels als in 2021, maar er zijn wel extra eisen voor nieuwbouw. Nieuw aangebouwde woningen moeten minimaal een energielabel A+++ behalen. Dit is een directe consequentie van de BENG-eisen (Bijna Energieneutrale Gebouwen), die sinds 2021 steeds meer invloed krijgen op de bouwsector.
De BENG-eisen betekenen dat nieuwbouw zo ver mogelijk duurzaam en energiezuinig moet worden. Dit wordt bereikt door middel van hoogwaardige isolatie, efficiënte verwarmings- en koelsystemen, het gebruik van duurzame energiebronnen zoals zonnepanelen, en het verbeteren van de ventilatie. In de praktijk betekent dit dat ontwerpers en bouwers meer aandacht moeten besteden aan het energiegebruik van de woning en dat er investeringen gedaan moeten worden in duurzame technologie.
Strengere normen en grotere verantwoordelijkheid voor ontwerpers en bouwers
De BENG-eisen stellen ook strengere eisen aan de bouwtechnologie en de uitvoering. Ontwerpers en bouwers zijn verantwoordelijk voor het behalen van het benodigde energielabel. Dit heeft geleid tot een verandering in de bouwpraktijk, waarbij het energiegebruik van een woning vanaf het ontwerpmoment meegenomen wordt. In plaats van een woning te bouwen en pas later te kijken naar het energielabel, wordt het label nu een integraal onderdeel van de bouwplanning.
Het gevolg hiervan is dat nieuwbouw in 2025 niet alleen technisch geavanceerder is, maar ook duurzaam is. Dit is positief voor de milieuimpact van het bouwdeel, maar het betekent ook dat de kosten van nieuwbouw in de meeste gevallen hoger liggen. Bouwers moeten bijvoorbeeld investeren in HR++-glas, warmtepompen, zonnepanelen en een optimale isolatie. Deze investeringen zijn meestal op de lange termijn terug te winnen via lage energiekosten, maar op de korte termijn zijn de bouwkosten hoger.
Uitzonderingen en speciale regelingen
Niet alle nieuwbouwwoningen zijn aan dezelfde regels onderworpen. In sommige gevallen kan het energielabel minder strikt zijn, afhankelijk van de locatie, de bestemming van de woning of de bouwtechnologie die wordt gebruikt. Er zijn ook situaties waarin een energielabel niet verplicht is, zoals:
- Monumenten met een beschermde status
- Tijdelijke gebouwen die minder dan twee jaar gebruikt worden
- Recreatiewoningen die minder dan vier maanden per jaar gebruikt worden
- Woningen met een gebruiksoppervlak kleiner dan 50 m²
- Gebouwen die gesloopt gaan worden
- Onverwarmde gebouwen of gebouwen zonder koelsysteem
Hoewel deze uitzonderingen ook op nieuwbouw kunnen van toepassing zijn, zijn ze in de praktijk zeldzaam. De meeste nieuwbouwwoningen zijn namelijk gewoon bewoonbare woningen die voldoen aan de BENG-eisen en dus automatisch aan de energielabel-eisen moeten voldoen.
De impact op woningeigenaren en kopers
Het behalen van een energielabel A+++ heeft verschillende voordelen. Energielabels zijn niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een instrument om de waarde van een woning te verhogen. Woningen met een beter energielabel zijn gemiddeld 5% tot 10% meer waard. Bovendien leiden ze tot lagere energiekosten, die op jaarbasis kunnen oplopen tot €600 aan besparing. Daarnaast zijn energiezuinige woningen populair onder kopers, die steeds bewuster zijn van hun energieverbruik en het milieuaspect van wonen.
Voor kopers is het energielabel een waardevolle bron van informatie. Het geeft inzicht in de toekomstige kosten en het comfort van wonen. Woningen met een slechter label zijn vaak minder aantrekkelijk en vereisen eventueel investeringen in verbetermaatregelen. Daarom is een hoog kwaliteitslabel, zoals A+++, niet alleen een wettelijke eis, maar ook een commercieel voordeel.
Subsidies en voordelen voor energiezuinige bouw
De overheid biedt in 2025 subsidies aan voor huiseigenaren en bouwers die investeren in energiezuinige maatregelen. Deze subsidies zijn bedoeld om de overgang naar duurzame woningbouw te vergemakkelijken. Voorbeeldmaatregelen die onder deze subsidies vallen zijn:
- Het installeren van zonnepanelen
- Het gebruik van warmtepompen
- Het aanbrengen van HR++-glas of triple glas
- Verbetering van de isolatie (dak, muren, vloeren)
- Het vervangen van oude huishoudelijke apparaten voor energiezuinige modellen
Deze subsidieopties maken het voor bouwers en woningeigenaren betaalbaarder om te voldoen aan de energielabel-eisen. In combinatie met de lagere energiekosten op de lange termijn is het dus een aantrekkelijke investering, zowel voor de milieuimpact als voor de financiële kant van wonen.
Hoe werkt het proces van het aanvragen van een energielabel?
Het aanvragen van een energielabel voor nieuwbouw verloopt via een gecertificeerde energieadviseur. Het proces bestaat uit de volgende stappen:
- Inspectie van de woning: De adviseur bezoekt de woning en voert een inspectie uit. Hij bekijkt het verwarmings- en ventilatiesysteem, de isolatie, het type glas en andere relevante kenmerken.
- Berekening van de energieprestatie: Op basis van de inspectie wordt een berekening gemaakt van het energieverbruik en de CO2-uitstoot.
- Aanvraag van het label: De energieadviseur registreert de gegevens in het centrale systeem voor energielabels.
- Uitgifte van het energielabel: De eigenaar ontvangt het energielabel, dat 10 jaar geldig is.
Hoewel het proces iets ingewikkelder is geworden sinds 2021, is het ook transparanter en betrouwbaarder. Het energielabel is nu een beter weerspiegelend beeld van de werkelijke energieprestaties van de woning.
Mogelijke uitdagingen bij het behalen van energielabel A+++
Het behalen van energielabel A+++ kan uitdagingen met zich meebrengen, zowel voor bouwers als voor woningeigenaren. De belangrijkste uitdagingen zijn:
- Hogere bouwkosten: De investeringen in isolatie, warmtepompen en zonnepanelen zijn aanzienlijk. Voor sommige bouwers kan dit de marges drukken.
- Tijdige planning: Het is belangrijk om al in het ontwerp- en bouwproces rekening te houden met de energielabel-eisen. Tijdige planning is essentieel om het label te behalen.
- Technische kennis: Het behalen van energielabel A+++ vereist een goed begrip van duurzame bouwtechnieken en energieprestaties. Niet alle bouwers en adviseurs hebben dit kennisniveau.
- Regelgeving en administratie: Het naleven van alle wettelijke vereisten, inclusief het aanvragen van subsidies en het registreren van het energielabel, kan administratief zwaar zijn.
Hoewel deze uitdagingen reëel zijn, zijn er ook oplossingen beschikbaar. Het is verstandig om vroeg in het proces een energieadviseur in te schakelen, subsidies te benutten en technische hulpmiddelen te gebruiken om de energieprestaties te verbeteren.
Conclusie
Energielabels voor nieuwbouwwoningen zijn in 2025 een essentieel onderdeel van de woningbouw. Het wettelijke kader is gestabiliseerd sinds 2021, maar de eisen voor nieuwbouw zijn aangescherpt via de BENG-richtlijnen. Nieuw aangebouwde woningen moeten minimaal energielabel A+++ behalen, wat betekent dat ze duurzaam en energiezuinig moeten zijn. Dit heeft een grote impact op de bouwsector, de kosten van nieuwbouw en de toekomst van wonen in Nederland.
Hoewel het behalen van energielabel A+++ uitdagingen met zich meebrengt, zijn de voordelen aanzienlijk. Het label verhoogt de waarde van een woning, leidt tot lagere energiekosten en draagt bij aan een duurzamere toekomst. Bovendien zijn er subsidies beschikbaar om de investeringen in duurzame technologie te ondersteunen.
Voor bouwers, woningeigenaren en kopers is het belangrijk om op de hoogte te zijn van de wettelijke eisen en de technische mogelijkheden. Door tijdig te investeren in energiebesparende maatregelen en te werken met gecertificeerde adviseurs, is het behalen van energielabel A+++ haalbaar en verstandig.