De ISDE-subsidie (Investeringssubsidie Duurzame Energie en Energiebesparing) is een belangrijke regeling voor woningeigenaren die hun woning willen verduurzamen. Sinds 2024 is deze subsidie opnieuw beschikbaar, en in 2026 zijn er nieuwe maatregelen en wijzigingen bijkomen. In dit artikel wordt een overzicht gegeven van de belangrijkste aspecten van de ISDE-subsidie, inclusief de beschikbare maatregelen, de voorwaarden voor toegang tot de subsidie, en de wijzigingen vanaf 2026. Bovendien worden de voordelen van het combineren van subsidies en de specifieke regels voor monumentale woningen besproken.
Wat is de ISDE-subsidie?
De ISDE-subsidie is een landelijke regeling die woningeigenaren financiële steun biedt bij het verduurzamen van hun woning. De subsidie is bedoeld om investeringen in energiebesparing en duurzame energie te stimuleren, met het oog op een duurzamere toekomst en lagere energiekosten voor eigenaren. De regeling is opnieuw beschikbaar gesteld in 2024 met een verhoogd budget van 600 miljoen euro, waarvan een deel bestemd is voor kleine windmolens. In 2026 is het budget verder uitgebreid en zijn er nieuwe maatregelen bijkomen, zoals energiezuinige ventilatie.
De subsidie is alleen beschikbaar voor eigenaar-bewoners van woningen gebouwd vóór 1 januari 2018. De installatie van de subsidiebeleidsmaten moet worden uitgevoerd door een erkende installateur, die gecertificeerd is voor het type werk en de subsidierichtlijnen. De aanvraag voor subsidie dient te worden ingediend vóór de start van de werkzaamheden, en de investeringen moeten voldoen aan specifieke technische eisen.
Beschikbare maatregelen onder ISDE
De ISDE-subsidie dekt een breed scala aan verduurzamingsmaatregelen. Deze maatregelen zijn bedoeld om de energie-efficiëntie van de woning te verbeteren en de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verminderen. Vanaf 2026 zijn er nieuwe maatregelen bijkomen, zoals energiezuinige ventilatie. Hieronder volgt een overzicht van de maatregelen die onder de ISDE-subsidie vallen.
1. Isolatiemaatregelen
Isolatie is een kernmaatregel in de ISDE-subsidie. Dit omvat dak-, vloer-, gevel- en spouwmuurisolatie. De subsidiebedragen hangen af van het type isolatie, het aantal vierkante meter en de Rd-waarde (warmteweerstand). Voor één maatregel is de subsidie gemiddeld ongeveer 15%, en bij twee maatregelen stijgt dit tot ongeveer 30%. Vanaf 2026 zijn er versoepelingen bij isolatiemaatregelen voor monumentale woningen, met verlaagde minimale isolatiewaarden en afmetingen.
2. Glasisolatie
Glasisolatie is ook een subsidiebeleidsmaatregel onder de ISDE. Dit omvat HR++ glas, triple glas en vacuümglas. De subsidiebedragen zijn afhankelijk van het type glas en de energieprestatie. Voor monumentale woningen is er subsidie beschikbaar voor achter- en voorzetbeglazing, wat specifiek van toepassing is op historische ramen.
3. Warmtepompen
De ISDE-subsidie biedt steun voor hybride en volledig elektrische warmtepompen. De subsidiebedragen variëren afhankelijk van het type en de energieprestatie (energielabel en vermogen). Voor warmtepompen met energielabel A+++ of hoger is er extra subsidie beschikbaar. Vanaf 2026 is de subsidie minder hoog bij meerdere units (meer dan één warmtepomp in een woning).
4. Zonneboilers
Zonneboilers vallen ook onder de ISDE-subsidie. De hoogte van de subsidie hangt af van het vermogen en de installatiekwaliteit van de zonneboiler. Zonneboilers helpen om warm water op te wekken met behulp van zonne-energie, wat bijdraagt aan energiebesparing en duurzaamheid.
5. Aansluiting op een warmtenet
De ISDE-subsidie stelt woningeigenaren in staat om subsidie te ontvangen voor de aansluiting op een warmtenet. Dit is een systeem waarbij warmte wordt geleverd via een centrale bron, zoals een warmtekrachtcentrale of een biogasinstallatie. De subsidiebedragen zijn afhankelijk van de aansluiting en het type warmtenet.
6. Elektrische kookvoorziening
Voor elektrische kookvoorziening is er ook subsidie beschikbaar. De voorwaarden zijn dat de aardgasmeter moet worden verwijderd, de woning moet zijn aangesloten op een warmtedistributienet, en de elektrische kookvoorziening moet nieuw zijn en niet eerder gebruikt. De hoogte van de subsidie is €400.
7. Energiezuinige ventilatie (nieuw in 2026)
Vanaf 2026 is er subsidie beschikbaar voor energiezuinige ventilatiesystemen (types C4C, D en E). De subsidie is €400, maar alleen als de ventilatie wordt gecombineerd met een isolatiemaatregel. De ventilatie moet binnen 24 maanden na de isolatie worden aangebracht.
Voorwaarden voor de ISDE-subsidie
Om in aanmerking te komen voor de ISDE-subsidie, moeten woningeigenaren aan een aantal voorwaarden voldoen. Deze voorwaarden zijn van toepassing op alle maatregelen die onder de ISDE vallen. De belangrijkste voorwaarden zijn:
- Eigenaar-bewoner: De woning moet eigendom zijn van de aanvrager en deze moet daarin wonen.
- Woning gebouwd vóór 1 januari 2018: De subsidie is alleen beschikbaar voor woningen die voor 2018 zijn gebouwd.
- Erkende installateur: De werkzaamheden moeten worden uitgevoerd door een erkende installateur die gecertificeerd is voor het type werk en de subsidierichtlijnen.
- Aanvraag vóór start van werkzaamheden: De subsidieaanvraag moet worden ingediend vóór de start van de werkzaamheden.
- Technische specificaties: De investeringen moeten voldoen aan specifieke technische eisen per maatregel. Bijvoorbeeld: warmtepompen moeten een minimale COP (prestatiefactor) halen en isolatiemaatregelen moeten voldoen aan minimale Rc-waarden.
Buiten deze algemene voorwaarden zijn er ook specifieke voorwaarden per maatregel. Bijvoorbeeld voor elektrische kookvoorziening moet de aardgasmeter worden verwijderd en de woning aangesloten zijn op een warmtedistributienet. Voor energiezuinige ventilatie moet de maatregel worden gecombineerd met isolatie.
Wijzigingen in de ISDE-subsidie in 2026
In 2026 zijn er enkele belangrijke wijzigingen in de ISDE-subsidie. Deze wijzigingen zijn bedoeld om de toegankelijkheid van de regeling te vergroten en de duurzaamheid van woningen te verder te stimuleren. De belangrijkste wijzigingen zijn:
- Subsidie voor energiezuinige ventilatie: Voor het eerst is er subsidie beschikbaar voor energiezuinige ventilatiesystemen. De subsidie is €400, maar alleen als de ventilatie wordt gecombineerd met een isolatiemaatregel. De ventilatie moet binnen 24 maanden na de isolatie worden aangebracht.
- Mindere subsidie bij meerdere warmtepompunits: Vanaf 2026 is de subsidie voor warmtepompen lager bij meerdere units (meer dan één warmtepomp in een woning).
- Verdere versoepeling voor monumentale woningen: Monumentale woningen kunnen nu makkelijker subsidies aanvragen. De minimale isolatiewaarden en afmetingen zijn verlaagd, en er is subsidie voor achter- en voorzetbeglazing.
- Extra subsidie voor biobased isolatiematerialen: Er is een extra subsidie beschikbaar voor biobased isolatiematerialen, wat beter is voor het milieu.
Combineren van subsidies
De ISDE-subsidie kan vaak worden gecombineerd met gemeentelijke en provinciale subsidies. Dit betekent dat woningeigenaren meerdere subsidies tegelijk kunnen aanvragen, wat tot een hoger totaalbedrag aan steun kan leiden. Bijvoorbeeld: een woningeigenaar kan ISDE-subsidie aanvragen voor een warmtepomp en een gemeentelijke subsidie voor isolatie. De combinatie van subsidies is een slimme strategie om de kosten van verduurzaming te verlagen.
Naast ISDE zijn er ook andere subsidies beschikbaar. Zo is er de SEEH-subsidie (Subsidie Energiebesparing Eigen Huis), die bedoeld is voor huishoudens met een laag inkomen. Deze subsidie kan tot €10.000 aan steun bieden. Daarnaast is er een BTW-verlaging naar 0% op zonnepanelen, wat een extra voordel is bij investeringen in zonne-energie.
ISDE-subsidie voor monumentale woningen
Monumentale woningen vallen binnen een specifieke categorie onder de ISDE-subsidie. In 2026 zijn er versoepelingen gekomen die het makkelijker maken voor eigenaren van monumentale woningen om subsidies aan te vragen. De belangrijkste wijzigingen zijn:
- Verlaagde minimale isolatiewaarden: De minimale Rd-waarden en afmetingen voor isolatiemaatregelen zijn verlaagd, waardoor de toegankelijkheid van de subsidie toeneemt.
- Subsidie voor achter- en voorzetbeglazing: Er is nu subsidie beschikbaar voor het verduurzamen van historische ramen met achter- of voorzetbeglazing. Dit is een specifieke maatregel die gericht is op monumentale woningen.
- Toegankelijker regeling voor biobased materialen: Monumentale woningen kunnen nu gebruikmaken van biobased isolatiematerialen, die milieuvriendelijker zijn dan conventionele materialen.
De regeling voor monumentale woningen is bedoeld om het verduurzamen van historische woningen te stimuleren, zonder dat de esthetiek of het historische karakter van de woning wordt aangetast.
Technische eisen voor verduurzamingsmaatregelen
Bij de aanvraag van ISDE-subsidie moeten de investeringen voldoen aan specifieke technische eisen. Deze eisen verschillen per maatregel en zijn bedoeld om te garanderen dat de investeringen daadwerkelijk bijdragen aan energiebesparing en duurzaamheid. De belangrijkste technische eisen zijn:
- Warmtepompen: Warmtepompen moeten een minimale COP (prestatiefactor) halen. Voor lucht-water warmtepompen is dit 3,0 en voor bodem-water warmtepompen is dit 4,0.
- Isolatiemaatregelen: Isolatiemaatregelen moeten voldoen aan minimale Rc-waarden. Muur- en dakisolatie moeten een Rc-waarde van minimaal 3,5 en vloerisolatie een Rc-waarde van minimaal 2,5.
- Zonneboilers: Zonneboilers moeten voldoen aan specifieke installatie- en kwaliteitseisen, om te garanderen dat ze efficiënt werken.
- Energiezuinige ventilatie: Ventilatiesystemen moeten voldoen aan specifieke energie-efficiëntie-eisen, zoals het type systeem en de mate van hergebruik van warmte.
De technische eisen zijn ontworpen om ervoor te zorgen dat de investeringen die worden gesteund door de ISDE-subsidie werkelijk bijdragen aan energiebesparing en duurzaamheid.
Aanvraagprocedure voor ISDE-subsidie
De aanvraagprocedure voor de ISDE-subsidie is belangrijk om te begrijpen, omdat de subsidie pas kan worden verstrekt nadat de werkzaamheden zijn uitgevoerd. De aanvraag dient te worden ingediend vóór de start van de werkzaamheden, en de investeringen moeten voldoen aan de technische eisen. De aanvraagprocedure is als volgt:
- Keuze van maatregel: De woningeigenaar kiest de maatregel die hij wil uitvoeren en controleert of deze subsidiebeleidsmaatregel is onder ISDE.
- Selectie van erkende installateur: De maatregel moet worden uitgevoerd door een erkende installateur die gecertificeerd is voor het type werk en de subsidierichtlijnen.
- Indienen van aanvraag: De aanvraag dient te worden ingediend vóór de start van de werkzaamheden. De aanvrager dient onder andere een offerte van de installateur, een energieberkening en een beschrijving van de maatregel in te dienen.
- Uitvoering van maatregel: Na goedkeuring van de aanvraag kunnen de werkzaamheden worden uitgevoerd.
- Afrekenen van subsidie: Na afronding van de werkzaamheden kan de subsidie worden afgerekend. De woningeigenaar moet onder andere een factuur van de installateur en bewijs van uitvoering inleveren.
De aanvraagprocedure is ontworpen om ervoor te zorgen dat subsidies alleen worden verstrekt aan maatregelen die daadwerkelijk worden uitgevoerd en voldoen aan de technische eisen.
Conclusie
De ISDE-subsidie is een belangrijke regeling voor woningeigenaren die hun woning willen verduurzamen. De regeling biedt financiële steun voor investeringen in energiebesparing en duurzame energie, waardoor de energiekosten voor eigenaren kunnen dalen en de duurzaamheid van woningen kan toenemen. In 2026 zijn er nieuwe maatregelen bijkomen, zoals energiezuinige ventilatie, en zijn er versoepelingen gekomen voor monumentale woningen. De aanvraagprocedure is belangrijk om te begrijpen, omdat subsidies pas kunnen worden verstrekt nadat de werkzaamheden zijn uitgevoerd. Door subsidies te combineren en technische eisen te voldoen, kunnen woningeigenaren profiteren van de voordelen van de ISDE-subsidie.