Bij de nieuwbouw of renovatie van sportfaciliteiten spelen kleedkamers een cruciale rol. Ze zijn een essentieel onderdeel van de infrastructuur en moeten zowel functioneel als comfortabel zijn ingericht. In dit artikel worden de bouwkosten en inrichtingsaspecten van kleedkamers behandeld aan de hand van specifieke constructieve details en normeringen. Daarnaast worden tijdelijke oplossingen zoals bouwunits en schaftwagens besproken, die vaak worden ingezet bij uitbreidingen of voor tijdelijke gebruiksdrukte.
Constructieve elementen en bouwkosten
Bij de nieuwbouw van een complex zoals het clubgebouw SC Rouveen (zie bron [1]) is duidelijk dat de bouwkosten voor kleedkamers en omringende faciliteiten behoorlijk complex zijn en afhankelijk zijn van meerdere factoren. In dit project worden diverse constructieve elementen gebruikt die relevant zijn voor de bouw en inrichting van kleedkamers.
Fundering en vloeren
Voor de fundering in dit project zijn funderingsstroken van 1.000 x 200 mm gebruikt, met opgestorte betonbalken van 400 x 700 mm. De vloeren op grondslag zijn niet verder uitgewerkt, wat suggereert dat de kleedkamers op een verdieping of op een vaste vloerconstructie zijn ingericht.
De vloerafwerkingen op de begane grond bestaan uit cementdekvloer met een dikte van 65 + 25 mm, aangevuld met gietvloer van Bolidt. Dit type vloer is geschikt voor sportfaciliteiten en biedt voldoende stevigheid en duurzaamheid. Op de verdiepingen is een iets minder dikke cementdekvloer van 50 mm gebruikt. Deze keuze kan gerelateerd zijn aan het gewichtsverloop in de verschillende ruimtes.
Skeletconstructie
De skeletconstructie is gemaakt van staal, waarbij de plafonds zijn ingeklemd met isolatie. Deze constructie is geschikt voor zowel kleed- als omkleedruimten, omdat het goed isoleert en ruimte biedt voor eventuele aanpassingen. De kleedkamers zijn voorzien van houten regels, wat een warme en functionele ruimte creëert. De vloeren zijn voorzien van kledinghaken en zitbanken, zoals verder uitgewerkt in de inrichtingsvoorzieningen.
Daken en gevels
De gevels zijn ingericht met gevelmetselwerk in wildverband, waarbij een dikte van 100 en 150 mm is gebruikt. De isolatie op de gevels is Kooltherm K8, wat overeenkomt met een Rc-waarde van 5,0 m²K/W. Dit is een betere isolatie dan veel standaardconstructies, wat bijdraagt aan comfort en energiebesparing in kleedkamers.
De daken zijn voorzien van Falk dakplaten, met een Rc-waarde van 3,5 m²K/W. Dit betekent dat de kleedruimten goed geïsoleerd zijn tegen de kou, wat vooral van belang is in tijden van wintertraining of bij evenementen.
Inrichtingsvoorzieningen voor kleedruimten
Ook de inrichting van kleedkamers speelt een grote rol in de totale bouwkosten. In het project SC Rouveen zijn diverse inrichtingsdetails verwerkt die specifiek zijn voor kleed- en omkleedruimten.
Vaste gebruikersvoorzieningen
De kleedruimten zijn uitgerust met zitbanken en kledinghaken. Minstens twee kledinghaken per persoon zijn aanwezig, wat overeenkomt met de aanbeveling uit bron [2]. De zitbanken zijn zo ingericht dat ze vrij staan van de vloer, wat helpt bij onderhoud en schoonmaak. De lengte van de banken is minstens 9 meter, met een richtlijn van 0,6 meter per persoon.
De banken zijn voorzien van meterkasten achter de wand en tegelwerk in de kleedruimten, inclusief kitwerk. Dit zorgt voor een hygiënisch en functioneel omkleedgebied.
Sanitaire en keukenvoorzieningen
Hoewel er geen aparte sanitaire voorzieningen zijn verwerkt in de kleedruimten, is wel een grootkeuken verwerkt in het complex. Dit betekent dat de kleedruimten indirect met de keuken zijn verbonden, wat functioneel is voor sporters die na training iets willen nuttigen.
Er zijn geen aparte doucheruimten verwerkt in de kleedkamers, wat mogelijk wordt aangevuld via andere ruimtes in het complex. Dit is een overweging bij het opstellen van de totale bouwplannen.
Tafels en spiegels
In de kleedruimten zijn geen tafels verwerkt, wat wel aanbevolen wordt voor scheidsrechtersruimtes. Volgens bron [2] is het handig om een tafel aanwezig te hebben in ruimtes voor scheidsrechters. Hier kan worden aandacht besteed aan bijvoorbeeld een aparte ruimte of een aanvullende inrichting.
Normeringen voor inrichting van kleedkamers
De inrichting van kleedkamers wordt niet willekeurig bepaald, maar is vaak gereguleerd door landelijke normen. In Nederland zijn deze richtlijnen vaak opgesteld door de sportbonden, die faciliteitenbeleid ontwikkelen voor verenigingen.
Aanbevolen afmetingen
De normeringen voor kleedruimten zijn duidelijk: een aanbevolen grootte is 15 of 24 vierkante meter, exclusief wasruimte. De kleinste afmeting is bedoeld voor vijftien volwassen personen. Als er dubbele gebruiksmogelijkheden zijn, zoals voor pupillenteams of groepstrainingen, dan is de grotere afmeting aan te raden.
Deze normeringen zijn gericht op zowel comfort als functionaliteit. Een kleedruimte die te klein is, kan leiden tot drukte en ongemak, wat weer invloed kan hebben op de prestaties van sporters.
Tegenwoordigheid van tocht en inkijk
Als de kleedruimten rechtstreeks toegankelijk zijn vanaf buiten, dient er rekening te houden met tocht en inkijk. Dit is een functionele maar ook esthetische overweging. Tegenmaatregelen kunnen bestaan uit het plaatsen van scheidingswanden of het ontwerpen van de ingang zodanig dat er geen directe luchtweg is naar buiten.
Tijdelijke oplossingen voor kleedkamers
Niet alle verenigingen of projecten zijn in staat om direct een permanente kleedruimte te realiseren. In zulke gevallen zijn tijdelijke oplossingen zoals bouwunits en schaftwagens van groot belang. WEMA biedt diverse opties voor tijdelijke huisvesting (zie bron [3]).
Bouwunits en schaftwagens
WEMA biedt twee hoofdtypes van units: Basis⁺-units en Flexus⁺-modules. Beide voldoen aan de eisen van het Bouwbesluit voor tijdelijke huisvesting en kunnen worden aangepast aan de wensen van de klant. Ze zijn beschikbaar voor zowel huur als aankoop.
De kleedkamers kunnen worden ingericht met zitbanken, kledinghaken en sanitair, wat de functionele aspecten van permanente kleedruimten nabootst. Deze units zijn geschikt voor tijdelijke gebruiksdrukte, zoals bij evenementen of tijdens de bouw van een nieuw complex.
Kantoor- en sanitaire units
Naast kleedruimtes zijn er ook kantoor- en sanitaire units beschikbaar. Deze zijn standaard uitgerust met verlichting, verwarming en stopcontacten, en kunnen worden uitgebreid met meubilair, airco en internetverbinding. Sanitaire units zijn ideaal voor tijdelijke toiletfaciliteiten, zowel voor sporters als bezoekers.
Huisvestingsplannen en vergunningen
Het aanbrengen van tijdelijke units op een bouwplaats of sportcomplex vereist een huisvestingsplan. Dit plan moet aan de eisen van het Bouwbesluit 2012 voldoen, inclusief veiligheid, toegankelijkheid en hygiëne. WEMA biedt ondersteuning bij het opstellen van dergelijke plannen en kan ook assistentie leveren bij het verkrijgen van vergunningen.
Keuze en aanpassing van kleedruimte
De keuze van een kleedruimte is afhankelijk van meerdere factoren, zoals de grootte van het team, de frequentie van gebruik en eventuele uitbreidingen. Een vereniging die bijvoorbeeld meerdere teams tegelijk heeft, moet rekening houden met meerdere kleedruimtes of ruimere individuele ruimtes.
Tijdens renovatie of nieuwbouw is het mogelijk om grotere kleedruimtes te realiseren, bijvoorbeeld van 24 vierkante meter. Dit is een aan te raden optie, aangezien het flexibiliteit biedt bij groei of extra trainingssessies.
Scheidsrechtersruimte
Een aparte ruimte voor scheidsrechters is belangrijk in voetbal. Deze ruimte dient voldoende ruimte te bieden voor het omkleden en het opschrijven van gegevens. Het is aan te raden om een aparte ruimte of minstens een aparte hoek in te richten. De ruimte moet goed afsluitbaar zijn voor privacy en veiligheid, en eventueel voorzien zijn van kluisjes.
Samenvatting
De bouwkosten en inrichting van kleedkamers zijn sterk afhankelijk van het ontwerp, het gebruik en de normeringen. In het project SC Rouveen zijn duidelijke constructieve elementen verwerkt die gericht zijn op duurzaamheid, comfort en functionaliteit. De inrichting van de kleedruimten is uitgebreid, met zitbanken, kledinghaken en een goed geïsoleerde constructie. Tijdens de planning moet rekening worden gehouden met normeringen, tocht, inkijk en de eventuele aanwezigheid van tijdelijke oplossingen.
Tijdelijke kleedruimtes zoals die van WEMA bieden een uitstekende oplossing voor verenigingen die tijdelijk extra faciliteiten nodig hebben. Deze units zijn flexibel en aanpasbaar en voldoen aan de huidige bouwnormen.
Bij nieuwbouw of renovatie is het aan te raden om kleedruimten voldoende groot te maken en functioneel in te richten. Dit zorgt niet alleen voor comfort, maar ook voor een betere prestatie van sporters en een positieve sfeer in de vereniging.