De aanvraag voor een omgevingsvergunning voor het distributie- en verpakkingsbedrijf Harvest House Paprika in De Lier vormt een complex casus binnen het Nederlands omgevingsrecht. Het project betreft een uitbreiding op het voormalige perceel aan de Poortcamp, waar oorspronkelijk een woning stond. Hoewel het geldende bestemmingsplan 'Bedrijventerreinen A20 Westland' een wijzigingsbevoegheid voorziet, zijn de plannen van Harvest House strijdig met het bestemmingsplan en vallen niet binnen de standaardvoorwaarden van de wijzigingsbevoegheid. Dit vereist een omgevingsvergunning volgens de uitgebreide procedure van de Wet algemene bestuursrecht (Wabo), specifiek artikel 2.12, lid 1, onder a, 3°. Deze vergunning maakt het mogelijk om af te wijken van het vigerende bestemmingsplan, mits er een goede ruimtelijke onderbouwing wordt geleverd. De kern van deze onderbouwing ligt in het aantonen dat de beoogde afwijking geen strijdig is met de goede ruimtelijke ordening.
Het projectgebied bevindt zich op het adres Oudecampsweg 45 in De Lier, begrensd door watergangen, de Oudecampsweg aan de westzijde en de Coldenhovelaan aan de zuidzijde. Aan de noordkant grenst het terrein aan de Poortcamp. Het betreft de kadastrale percelen 798, 774, 773, 45 en 77. Op dit perceel bestond voorheen een woning, wat resulteert in de huidige bestemmingen 'Wonen' en 'Tuin', omringd door 'Water' en 'Groen'. Een cruciaal aspect is de aanwezigheid van de aanduiding 'wro-zone - wijzigingsgebied 1 en 2'. Deze aanduiding maakt het mogelijk om de bestemming te wijzigen naar 'Bedrijventerrein' en 'Groen' zodra de woonfunctie is beëindigd. Echter, voor het deel waar reeds de bestemming 'Bedrijventerrein' geldt, ontbreekt het bouwvlak, wat de uitbreiding van het gebouw in het huidige planontwerp belemmert.
De voorgenomen ontwikkeling is een bedrijfshal met ondergeschikte kantoorruimte, bestemd voor een categorie 3.2 bedrijf binnen de Staat van Bedrijfsactiviteiten. Dit valt onder de specifieke vorm van bedrijventerrein 'agrologistiek'. De locatie is eveneens aangeduid met de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie - 3', wat impliceert dat archeologische waardevolle elementen aanwezig zijn en in de plannen rekening moet worden gehouden met behoud van cultureel erfgoed. De strijdigheid van het bestemmingsplan is het centrale punt van discussie. Het gebruik en bebouwen als bedrijf binnen de bestemmingen 'Groen', 'Water', 'Tuin' en 'Wonen' is niet toegestaan. Zonder een formele wijziging van het bestemmingsplan is de uitbreiding dus onmogelijk.
Ruimtelijke Context en Regionale Verbindingen
De ruimtelijke onderbouwing voor dit project moet worden bezien binnen het bredere kader van de regionale en nationale ruimtelijke visies. Het projectgebied ligt in de Gemeente Westland, een regio met een sterke focus op agrologistiek. De locatie is strategisch gekozen met directe ontsluiting naar de A20. De A20 biedt verbinding naar het zuiden richting Rotterdam en naar het noorden, waar de weg doorgaat als N213 naar de kernen 's-Gravenzande en Naaldwijk. Deze infrastructuur is essentieel voor een distributiebedrijf zoals Harvest House.
De ontsluiting voor gemotoriseerd verkeer geschiedt via de Coldenhovelaan, een gebiedsontsluitingsweg met een maximumsnelheid van 60 km/h. De loadingdocks aan de noordzijde van het toekomstige gebouw worden ontsloten op de Poortcamp. De verkeersveiligheid is een prioriteit; de uitweg is getoetst aan de Beleidsregels uitwegvergunningen van de Gemeente Westland (2023). Hieruit volgt dat de uitweg akkoord is onder voorwaarden, waaronder het vervangen van een onderbroken streep door een ononderbroken streep op de gebiedsontsluitingsweg. Dit maatregel is noodzakelijk om conflicten en verstoringen te minimaliseren op deze belangrijke verkeersader.
De ruimtelijke visie van Westland benadrukt de versterking van agrologistieke handels- en transportcentra (ABC Westland) aan het kernnet. De verbindingen tussen de mainport Rotterdam en de handelsgebieden binnen de greenports (zoals ABC Westland, Honderdland en Flora Holland in Honselersdijk) moeten worden verbeterd. De beoogde ontwikkeling van Harvest House valt binnen dit netwerk van bedrijventerreinen. Daarnaast zijn er diverse andere stedelijke ontwikkelingen gepland, zoals de Horti Campus in Honselersdijk. Er zijn ook ruimtelijke reserveringen voor infrastructurele werken zoals de N211 en N213 capaciteitsvergroting, en de N222 (Veilingroute), hoewel de noodzaak van deze projecten nog niet volledig is bewezen.
De Nationale Omgevingsvisie (NOVI), vastgesteld in 2021, speelt een beslissende rol. De NOVI schetst een duurzaam toekomstperspectief voor de leefomgeving in Nederland tot 2050. Het uitgangspunt is dat ingrepen in de leefomgeving niet geïsoleerd plaatsvinden, maar als een samenhangend geheel. Het Rijk benoemt 21 nationale belangen, waaronder de bescherming van cultuurhistorisch waardevolle elementen en de realisatie van duurzame logistieke hubs. De beoogde uitbreiding van Harvest House dient in lijn te zijn met deze nationale doelen.
Juridische Kaders en Bestemmingsplan Strijdigheid
De juridische basis voor dit project berust op de Omgevingswet en de Wabo-procedure. De aanvraag betreft een afwijking van het bestemmingsplan, wat een vormvrije milieueffectrapportage (m.e.r.-beoordeling) vereist. Sinds 7 juli 2017 is het bevoegd gezag verplicht om te beoordelen of de activiteit belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu kan hebben. De ontwikkeling valt in categorie D 11.3: 'De aanleg, wijziging of uitbreiding van een industrieterrein'.
Gezien de schaal en aard van de activiteit, valt de ontwikkeling ruim onder de drempelwaarden die een volledige m.e.r.-procedure verplicht maken. Het bevoegd gezag kan na de vormvrije beoordeling besluiten of er alsnog een volledig milieueffectrapport moet worden opgesteld. Deze procedure is essentieel voor het verlenen van de vergunning, aangezien de voorgenomen plannen in strijd zijn met het geldende bestemmingsplan.
De huidige situatie wordt gekenmerkt door een strijdigheid tussen de gewenste ontwikkeling en de geldende regels. Op het projectgebied gelden de bestemmingen 'Wonen' en 'Tuin', die niet toestaan dat er een bedrijfshal wordt gebouwd. Ook voor het deel met de bestemming 'Bedrijventerrein' is er geen bouwvlak opgenomen, wat de uitbreiding van het gebouw belemmert. De aanvrager, Harvest House, heeft echter een ruimtelijke onderbouwing ingediend om deze strijdigheid op te lossen. Deze onderbouwing moet aantonen dat de afwijking nodig is voor de ruimtelijke ordening en niet in strijd is met de goede ruimtelijke ordening.
Het bestemmingsplan 'Bedrijventerreinen A20 Westland', vastgesteld op 28 mei 2013, vormt de basis. Daarnaast gelden diverse paraplubestemmingsplannen zoals 'Paraplubestemmingsplan Parkeernormen' (20-02-2018), 'Paraplubestemmingsplan Wonen Westland' (01-09-2020) en 'Paraplubestemmingsplan horeca/hotel Westland' (13-04-2021). De locatie is ook omgeven door de bestemmingen 'Water' en 'Groen', wat de ruimtelijke context bepaalt. De aanwezigheid van de 'wro-zone - wijzigingsgebied 1 en 2' biedt een juridisch mechanisme om de bestemming te wijzigen, mits de woonfunctie is beëindigd. Echter, de huidige situatie vereist een omgevingsvergunning om de strijdigheid op te lossen, omdat de standaardwijzigingsbevoegheid niet toereikend is voor dit specifieke project.
Milieueffectbeoordeling en Procedureel Beleid
De Omgevingswet verandert de dynamiek tussen overheid en initiatiefnemers. Het beginsel is dat initiatiefnemers meer ruimte krijgen voor hun initiatieven, maar zelf ook meer verantwoordelijkheid dragen. De Gemeente Westland zal risicogestuurd toezicht houden op de naleving van wet- en regelgeving. Een strijdig gebruik van bedrijfsterreinen geldt als een bestuurlijk speerpunt, wat betekent dat overtredingen met hoge prioriteit worden aangepakt.
De vormvrije m.e.r.-beoordeling is een kritiek onderdeel van het proces. Omdat de ontwikkeling in categorie D 11.3 valt, is er een hoge waarschijnlijkheid dat een volwaardig milieueffectrapport nodig zal zijn. Het bevoegd gezag moet beslissen of de activiteit belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu heeft. Deze beslissing wordt genomen op basis van de ingediende ruimtelijke onderbouwing.
De naleving van wet- en regelgeving is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van gemeente, burgers en bedrijven. De regelgeving heeft als doel de kwaliteit, veiligheid en leefbaarheid binnen de leefomgeving te beschermen en bevorderen. Dit draagt bij aan een prettige woon-, werk- en leefomgeving voor de burgers en ondernemers van de Gemeente Westland. De handhaving van de regelgeving is een bevoegdheid van burgemeester en wethouders. Specifieke vormen van gebruik die strijdig zijn met de bestemming worden aangeduid om eenduidig handhavend optreden mogelijk te maken.
Voor dit project geldt ook de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie - 3'. Dit betekent dat er archeologische waarden in de bodem kunnen zitten die bescherming vereisen. Tijdens de planontwikkeling moet rekening worden gehouden met mogelijke archeologische vondsten. De aanwezigheid van deze aanduiding impliceert een extra laag van beoordeling en mogelijke maatregelen tijdens de bouwfase.
Verkeersveiligheid en Ontsluitingseisen
De verkeersveiligheid van het project is zorgvuldig geanalyseerd. De uitweg wordt ontsloten via de Coldenhovelaan, een gebiedsontsluitingsweg. De snelheidslimiet hier is 60 km/h. De loadingdocks aan de noordzijde van het gebouw worden ontsloten op de Poortcamp. De uitweg is getoetst aan de Beleidsregels uitwegvergunningen van de Gemeente Westland (2023). De toetsing is akkoord onder specifieke voorwaarden.
Een cruciale vereiste voor de uitweg is de aanpassing van de wegmarkeringen. De onderbroken streep ter hoogte van de uitweg dient te worden vervangen door een ononderbroken streep. Dit is een noodzakelijke maatregel omdat er op een gebiedsontsluitingsweg zo min mogelijk conflicten en verstoringen gewenst zijn. De maatregel draagt bij aan de verkeersveiligheid voor zowel het project als de overige weggebruikers.
De locatie biedt directe ontsluiting naar de A20. De A20 vormt een vitale schakel tussen het project en de bredere logistieke keten. De verbinding naar het zuiden leidt naar Rotterdam, de mainport, en naar het noorden naar de N213 richting 's-Gravenzande en Naaldwijk. Deze infrastructuur is onmisbaar voor een bedrijf dat zich bezighoudt met het verpakken en distribueren van glasgroente zoals paprika's en pepers. De efficiëntie van het bedrijf hangt direct af van deze verkeersverbindingen.
De ruimtelijke onderbouwing moet ook aantonen dat de verkeersstromen als gevolg van de uitbreiding geen overlast veroorzaken voor de omgeving. Dit is een belangrijk aspect binnen de NOVI, die nadruk legt op de kwaliteit van de leefomgeving. De combinatie van een goed georganiseerde ontsluiting en een veilige uitweg is cruciaal voor de verlening van de omgevingsvergunning.
Tabel: Samenvatting van Ruimtelijke en Juridische Aspecten
Om de complexiteit van de aanvraag inzichtelijk te maken, volgt een samenvatting van de cruciale aspecten die worden behandeld in de ruimtelijke onderbouwing en de juridische kaders.
| Aspect | Huidige Situatie | Beoogde Toestand | Juridisch Kader / Aandachtspunten |
|---|---|---|---|
| Locatie | Voormalige woning, percelen 798, 774, 773, 45, 77. | Bedrijventerrein met bedrijfshal en kantoren. | Omgevingsvergunning nodig voor afwijking. |
| Bestemming | Wonen, Tuin, Water, Groen, Bedrijventerrein (geen bouwvlak). | Bedrijventerrein (agrologistiek, cat 3.2). | Strijdigheid met bestemmingsplan vereist afwijking. |
| M.E.R. | N.v.t. (voorbereidende fase). | Mogelijk volwaardig rapport vereist. | Categorie D 11.3 (ind. terrein). |
| Verkeer | Geen directe ontsluiting als bedrijf. | Ontsluiting via Coldenhovelaan en Poortcamp. | Uitwegmarkering moet wijzigen (ononderbroken streep). |
| Archeologie | Dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie - 3'. | Behoud en onderzoek nodig. | Aandacht voor cultureel erfgoed tijdens bouw. |
| NOVI | Geen specifieke invulling in oud plan. | In lijn met nationale belangen (2050). | Duurzaamheid en samenhangend geheel. |
| Handhaving | Risicogestuurd toezicht. | Strijdig gebruik is speerpunt. | Burgemeester en wethouders zijn bevoegd. |
De tabel laat zien hoe de huidige bestemmingen in strijd zijn met de beoogde ontwikkeling. De afwijking is noodzakelijk om het bedrijf uit te breiden, maar vereist een zorgvuldige beoordeling van milieu- en verkeersaspecten. De aanwezigheid van de 'wro-zone' biedt een juridisch instrument voor wijziging, maar is niet toereikend zonder de volledige omgevingsvergunning.
Regionale Visie en Nationaal Kader
De ontwikkeling van Harvest House Paprika past binnen de bredere context van de ruimtelijke visie van Westland en de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). De Gemeente Westland benadrukt de versterking van agrologistieke hubs. De verbindingen tussen de mainport Rotterdam en de handelsgebieden binnen de greenports moeten worden verbeterd. Het project valt binnen dit netwerk.
De NOVI, vastgesteld in 2021, definieert 21 nationale belangen. Het project moet voldoen aan deze belangen, waaronder de bescherming van cultuurhistorisch waardevolle elementen en de realisatie van een duurzame leefomgeving tot 2050. De collectieve verantwoordelijkheid van alle overheden is essentieel.
De ruimtelijke onderbouwing moet aantonen dat het project niet in strijd is met de goede ruimtelijke ordening. Dit betekent dat de uitbreiding bijdraagt aan de regionale economie en logistieke keten, zonder de leefomgeving te schaden. De aanwezigheid van de 'wro-zone' en de 'agrologistiek' aanduiding ondersteunt dit doel. De strijdigheid met het bestemmingsplan wordt opgelost door de omgevingsvergunning, mits de vormvrije m.e.r.-beoordeling positief is.
De versterking van de agrologistieke sector is een strategisch doel voor Westland. Het project Harvest House is een voorbeeld van hoe bestaande bedrijven kunnen groeien binnen de bestaande infrastructurele kaders, mits er een zorgvuldige omgevingsvergunning wordt verleend. De combinatie van een goed georganiseerde ontsluiting, milieubeoordeling en behoud van cultureel erfgoed vormt de basis voor een succesvolle realisatie.
Toezicht en Naleving van Regelgeving
Na de verlening van de omgevingsvergunning begint de fase van toezicht en handhaving. De Gemeente Westland zal risicogestuurd toezicht houden op de naleving van de vergunningsvoorwaarden. Strijdig gebruik van bedrijfsterreinen wordt aangeduid als een bestuurlijk speerpunt. Dit betekent dat overtredingen met hoge prioriteit worden aangepakt.
De naleving van wet- en regelgeving is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van gemeente, burgers en bedrijven. De regelgeving heeft als doel de kwaliteit, veiligheid en leefbaarheid binnen de leefomgeving te beschermen en bevorderen. Dit draagt bij aan een prettige woon-, werk- en leefomgeving voor de burgers en ondernemers van de Gemeente Westland. De handhaving is een bevoegdheid van burgemeester en wethouders. Een aantal vormen van gebruik wordt specifiek aangeduid als strijdig met de bestemming, zodat handhavend optreden hiertegen eenduidig mogelijk wordt.
De aanwezigheid van de 'Waarde - Archeologie - 3' aanduiding impliceert dat er tijdens de bouwfase archeologisch onderzoek kan nodig zijn. De naleving van de voorwaarden met betrekking tot behoud van cultureel erfgoed is essentieel. De vormvrije m.e.r.-beoordeling en de mogelijke volledige m.e.r.-procedure zorgen ervoor dat de milieuaspecten zorgvuldig worden overwogen.
Deze benadering van risicogestuurd toezicht en handhaving draagt bij aan de duurzaamheid van de ontwikkeling. Het project moet voldoen aan de eisen van de Omgevingswet en de NOVI. De combinatie van een goed georganiseerde ontsluiting, milieubeoordeling en behoud van cultureel erfgoed vormt de basis voor een succesvolle realisatie.
Conclusie
De aanvraag voor een omgevingsvergunning voor Harvest House Paprika in De Lier is een complex proces dat de grenzen van het bestemmingsplan opzoekt. De voorgenomen uitbreiding is strijdig met het geldende bestemmingsplan, wat een afwijking via de uitgebreide Wabo-procedure noodzakelijk maakt. De ruimtelijke onderbouwing dient als fundamenteel bewijsmateriaal om aan te tonen dat de ontwikkeling niet in strijd is met de goede ruimtelijke ordening.
De locatie, vroeger een woning, valt binnen de 'wro-zone', wat een wijziging mogelijk maakt, maar de uitbreiding vereist een formele vergunning wegens het ontbreken van een bouwvlak in het bestemmingsplan. De ontsluiting via de Coldenhovelaan en de aanpassing van de wegmarkeringen zijn cruciaal voor de verkeersveiligheid. De vormvrije m.e.r.-beoordeling is een noodzakelijke stap, gezien de indeling in categorie D 11.3.
De ontwikkeling past binnen de regionale en nationale visies (Westland en NOVI), met nadruk op agrologistieke versterking en duurzaamheid tot 2050. Het project vereist zorgvuldig toezicht en handhaving om de kwaliteit van de leefomgeving te waarborgen. De aanwezigheid van archeologische waarden en de strijdigheid met het bestemmingsplan maken dit tot een casus waar de Omgevingswet de sleutel biedt tot oplossing.