Verduurzaamd hout voor gevelbekleding combineert natuurlijke uitstraling met een verlengde levensduur. De keuze voor een verduurzamingsmethode bepaalt hoe het materiaal presteert onder invloed van UV, vocht, insecten en mechanische belasting. In de praktijk worden vier hoofdafwerkingen onderscheiden: onbehandeld hout, gemodificeerd hout, afgewerkt hout en kunsthout. Voor geveltoepassingen spelen onbehandeld en gemodificeerd hout de grootste rol, waarbij thermische modificatie en drukimpregnatie de belangrijkste verduurzamingsroutes zijn.
Soorten houten gevelafwerking
In de beoordeling van houten gevelbekleding worden vier soorten afwerkingen onderscheiden.
- Onbehandeld hout
- Gemodificeerd hout
- Afgewerkt hout
- Kunsthout
De detaillering van de gevel is voor alle varianten van belang. Goede ventilatie verlengt de levensduur aanzienlijk.
Onbehandeld hout als gevelbekleding
Lang niet alle onbehandelde houtsoorten zijn geschikt als gevelafwerking, maar er is genoeg te kiezen. Er zijn vijf duurzaamheidsklassen voor hout.
| Klasse | Levensduur in contact met de grond |
|---|---|
| 1 | meer dan 25 jaar |
| 2 | 15–25 jaar |
| 3 | 10–15 jaar |
| 4 | 5–10 jaar |
| 5 | minder dan 5 jaar |
Omdat het hout niet afgewerkt is, zal het onder invloed van de zon natuurlijk vergrijzen. Als er geen zon bij het hout kan komen, kan het hout lelijk verweren en uitlogen. Vers hout kan krom trekken en scheuren. Om dit te voorkomen moet het hout goed worden gedroogd en op defecten geselecteerd alvorens te verwerken.
Voor- en nadelen onbehandeld hout
- Geen terugkerend onderhoud
- Natuurlijke uitstraling
- 100 procent biobased
- Vergrijsd onder invloed van UV
Gemodificeerd hout voor gevels
Gemodificeerd hout is veel vormvaster dan onbehandeld hout. Vanwege de zeer goede duurzaamheid zijn ook details mogelijk zoals hout tot op de grond en zonder afdekking van kopse kanten. Hiervoor wordt wel een zogenaamde koppensealer geadviseerd.
Voor- en nadelen gemodificeerd hout
- Levensduur
- Geen terugkerend onderhoud
- Natuurlijke uitstraling
- Mooie details zijn mogelijk
- 100 procent biobased
- Duur
- Vergrijsd onder invloed van UV
- Let op FSC of PEFC-keurmerk
Voorbeelden van gemodificeerd hout voor gevelbekleding
| Soort | Klasse | Kenmerk | Kosten |
|---|---|---|---|
| Accoya | 1 | Mooie lichte kleur | €€€€ |
| Foreco Nobelwood | 1 | Egaal vergrijzend, ook onder overstekken | €€€€ |
| Platowood | 1 | A-kwaliteit, maar iets voordeliger | €€€ |
| Thermowood | 1 | Iets minder duurzaam, maar voordeliger | €€ |
Thermisch gemodificeerd hout
Thermisch gemodificeerd hout wordt behandeld met water en stoom, zonder chemicaliën, waardoor het een duurzame en verantwoorde keuze is. Dankzij de vochtbestendigheid is dit verduurzaamde hout ideaal om buitenshuis te gebruiken. Het wordt bijvoorbeeld veel gebruikt voor gevelbekleding en terrasoverkappingen, maar het hout is ook geschikt voor schuttingen, vlonders, pergola's en tuinmeubelen. Ook binnen kan thermisch hout gebruikt worden, bijvoorbeeld als wandbekleding of in meubels.
Door de warmtebehandeling is het hout beter bestand tegen schimmels, insecten en vocht, waardoor het minder snel rot dan onbehandeld hout. De thermische behandeling zorgt ervoor dat het hout stijgt van duurzaamheidsklasse 4/5 naar klasse 2, of zelfs 1.
De levensduur is wel afhankelijk van de toepassing en de omstandigheden. Wordt het thermisch gemodificeerde hout als gevelbekleding gebruikt, zoals fraké gevelbekleding, dan is regelmatig onderhoud belangrijk om bijvoorbeeld verkleuring te beperken. Met de juiste zorg geniet je jarenlang van een mooie gevel.
Voordelen van thermisch gemodificeerd hout
- Milieuvriendelijk proces - Het hout wordt behandeld met water en stoom, zonder chemicaliën, waardoor het een duurzame en verantwoorde keuze is
- Lange levensduur - Een groot deel van de voedingsbodem voor insecten en schimmels verdwijnt, waardoor het hout tot wel 25 à 30 jaar meegaat
- Minder vochtopname - Het hout neemt door de behandeling minder vocht op. Daardoor is het minder gevoelig voor krimpen, uitzetten en kromtrekken. Dit resulteert in een stabiele kwaliteit en een licht gewicht
- Veelzijdig toepasbaar - Zeer geschikt voor diverse buitentoepassingen, zoals gevelbekleding, schuttingen en vlonders
Nadelen van thermisch gemodificeerd hout
- Donkere kleur - Het hout wordt door de behandeling donkerder van kleur dan het originele hout. Dit kan als nadeel worden ervaren, maar dit is een persoonlijke ervaring
Thermowood is geen houtsoort, wel een populaire stoombehandeling waardoor naaldhout een langere levensduur krijgt. Daarnaast zorgt dit proces ervoor dat het hout minder werking heeft en licht in gewicht is. Thermowood zien we veel terug als gevelbekleding op woningen, maar ook steeds vaker voor sauna's of blokhutten. Ook binnen terrasplanken is thermisch gemodificeerd hout mogelijk. Thermowood, ook wel thermisch geïmpregneerd of thermohout genoemd, is dus geschikt voor veel verschillende toepassingen.
Eigenschappen van Thermowood
| Item | Beschrijving |
|---|---|
| Geschikt voor | Gevelbekleding, Schuttingen, Terrassen, Blokhutten of sauna's |
| Herkomst | Verschilt per houtsoort |
| Duurzaamheid | Klasse 1 - 2 |
| Kleur & Textuur | Afhankelijk van de houtsoort |
Bij het hitte proces van thermowood worden geen chemische stoffen gebruiken, dus het is een verantwoorde vorm van verduurzamen. Bij thermisch verduurzaamd hout, zoals grenenhout en vurenhout, stijgt de duurzaamheidsklasse van 4 naar 2. Dit betekent dat thermowood een levensduur van circa 20 jaar heeft. Daarnaast zijn er andere houtsoorten, zoals Ayous, wat van duurzaamheidsklasse 5 naar 2 gaat.
Thermowood is gedroogd en door de stoombehandeling schimmelvrij. Men zegt wel eens dat thermowood planken zo dood als een pier zijn. Dit klopt wel een beetje.
Impregneren en verduurzamen volgens Foreco
Het verduurzamingsassortiment omvat NobelWood, WaxedWood en SafeWood.
NobelWood
Tijdens het verwarmen van het hout komt er een polymerisatie proces op gang. De bio-polymeren binden zich aan de houtcelwanden. Dit geeft NobelWood uitstekende bewerkingsmogelijkheden, én een lange levensduur. De bio-polymeren worden vervaardigd uit een bagasse, een afvalproduct van de suikerriet oogst. De vloeistof geeft NobelWood een goudbruine kleur.
NobelWood kan nu worden toegepast op de gevel, daar kan het technisch onderhoudsvrij wel meer dan 50 jaar dienst doen afhankelijk van gebruiksklasse en detaillering.
WaxedWood
WaxedWood is ontwikkeld om de levensduur en uitstraling van houtproducten naar een hoger niveau te brengen. Het levert een combinatie van hoogwaardige houtproducten, met een impregnatie van een verduurzaming en een waterafstotende werking.
Het hout voor WaxedWood komt uit duurzaam beheerde bossen met een PEFC- of FSC ® certificaat. WaxedWood wordt vervaardigd uit vuren, grenen, Siberisch lariks en western red cedar.
Onder hoge druk wordt het hout geïmpregneerd tegen houtaantasting waarbij ook een wasemulsie in de houtporiën wordt aangebracht. Dit waterafstotende middel helpt de stabiliteit van het behandelde hout te verbeteren. WaxedWood heeft hierdoor een lange levensduur en een natuurlijke uitstraling met allure.
WaxedWood Gold is een gevelbekleding op basis van de hoogwaardige verduurzaming met waterafstotende werking én een natuurlijke bruine kleur. Het hout voor WaxedWood Gold heeft na de behandeling direct een exclusieve bruine kleur die past bij duurdere hardhoutsoorten. WaxedWood heeft hierdoor een lange levensduur en een natuurlijke uitstraling met allure.
SafeWood en SafeWood FRX
SafeWood en SafeWood FRX zijn ontwikkeld om het mogelijk te maken hout toe te passen voor gevels, plafonds en wanden waar rekening gehouden moet worden met brandveiligheid. Door hout te impregneren is het mogelijk een duurzaam materiaal te gebruiken.
Het naaldhout voor SafeWood komt uit verantwoord beheerde bossen met PEFC- of FSC ® certificering. SafeWood wordt vervaardigd uit vuren, grenen, Siberisch lariks en western red cedar.
Onder hoge druk wordt het hout geïmpregneerd met een brandvertragende polymeren. Hierdoor ontstaat een onderhoudsvrije brandvertragende bescherming in het hout. Voor externe toepassingen moet de brandvertraging met een coating worden beschermd tegen uitspoelen.
Voor SafeWood FRX wordt met hoge druk geïmpregneerd met brandvertragende polymeren. Hierdoor ontstaat een onderhoudsvrije brandvertragende bescherming in het hout. Na het impregneren van het hout voor SafeWood FRX wordt het gedroogd en verwarmd tijdens het verwarmen van een polymerisatieproces. Als bindende brandvertragende polymeren zich aan de houtvezels binden ontstaat een duurzame brandvertragende bescherming.
Afgewerkt hout
Hout kan om esthetische redenen worden afgewerkt, maar meestal is het doel ook het verlengen van de levensduur. Er zijn maar weinig middelen die niet heel slecht zijn voor het milieu. Omdat olie, verf of impregneermiddel eigenlijk niet te scheiden is in de afvalverwerking heeft dit een extra grote milieubelasting.
Er zijn drie vormen van afwerkingen.
- Impregneermiddel Denk hierbij aan tuinhout. Het middel trekt in een vacuum diep in het hout, waardoor het sterk verduurzaamd wordt. De gezaagde kopse kanten zijn hierbij echter de zwakke plek. Die moeten dus nog nabehandeld worden
Conclusie
Verduurzaamd hout voor gevelbekleding biedt een spectrum van oplossingen van volledig natuurlijk tot technisch onderhoudsvrij. Onbehandeld hout levert een 100 procent biobased en natuurlijke uitstraling zonder terugkerend onderhoud, maar vergrijsd onder UV en is beperkt in duurzaamheidsklasse. Gemodificeerd hout, waaronder thermisch gemodificeerd hout en druk geïmpregneerde producten als NobelWood, WaxedWood en SafeWood, verhoogt de duurzaamheidsklasse aanzienlijk en maakt vormvaste details mogelijk.
Thermisch gemodificeerd hout stijgt van klasse 4/5 naar klasse 2 of 1, heeft een levensduur tot wel 25 à 30 jaar, neemt minder vocht op en is milieuvriendelijk verwerkt met water en stoom zonder chemicaliën. De kleur wordt donkerder en regelmatig onderhoud beperkt verkleuring bij geveltoepassingen.
NobelWood combineert bio-polymeren uit bagasse met een polymerisatieproces dat zich aan de houtcelwanden bindt en een technische levensduur van meer dan 50 jaar op de gevel mogelijk maakt. WaxedWood combineert drukimpregnatie tegen houtaantasting met een wasemulsie voor waterafstotende werking en stabiliteit, met een natuurlijke bruine kleur bij WaxedWood Gold. SafeWood en SafeWood FRX leveren een onderhoudsvrije brandvertragende bescherming in vuren, grenen, Siberisch lariks en western red cedar uit PEFC- of FSC gecertificeerde bossen.
De keuze hangt af van gewenste kleur, onderhoudsniveau, brandveiligheidseisen en budget. Thermowood blijft een voordelige, milieuvriendelijke optie met circa 20 jaar levensduur, terwijl Accoya en NobelWood aan de top van de duurzaamheid staan met klasse 1 en hoge investeringskosten. Goede detaillering, ventilatie en waar nodig een koppensealer blijven doorslaggevend voor de prestaties van alle systemen.